İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Bağlam içinde arama

bilgil

Eser ve dönem süzgeci
Arama sözdizimi
  • Akıllı kipte yazmadığınız ayrıntı esnek eşleşir: kut → ḳut, kut; edgu → eḍgü, ėdgü. Yazdığınız özel harf ise tam aranır.
  • * sıfır ya da çok harf, ? tek harf: bilig*, *lıġ, b?lig
  • Boşlukla ayrılan sözcükler ardışık öbek olarak aranır; tek başına * herhangi bir sözcüktür: ḳut * bol*
  • Tam kip biçimi harfi harfine arar; Düzenli ifade kipi PCRE desenini sözcük biçimlerine uygular: (ḳ|k)ut(lu|lı)ġ.*
33
isabet
33 cümle/beyitte
12,2
milyonda
tüm derleme göre
5
eserde geçiyor
1
farklı biçim
36 ms
arama süresi
Eserlere göre görülme sıklığı (milyonda)
Veriyi tablo olarak gör
EserİsabetMilyonda
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası17446,3
Dede Korkut Kitabı11339,1
Kutadgu Bilig227,2
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi20,8
St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)198,2

Eserlerin boyutları çok farklı olduğu için (KB 73.566, IB 1.297 sözcük) karşılaştırma milyonda sıklıkla yapılır.

Bulunan biçimler

Sözcük profili →

Bağlamlar 1–33 / 33

Çeviriyazı işaretleri
  • (a) Yazıtta/yazmada yazılmayan, editörce tamamlanan ünlü ya da harf
  • [ip] Zedelenmiş, editörce onarılmış yer
  • <l> Yazıcının atladığı, editörün eklediği
  • {l} Editörün fazlalık saydığı
  • ⟨…⟩ Metin eksik (lakün)
  • ḳ ġ ŋ ḍ ė ḫ özgün çeviriyazı harfleridir; aramada “Akıllı” kipte k g n d e h ile de bulunur.

İşaretler kaynak edisyonların kullanımına bağlıdır; ayrıntı için ilgili yayına bakınız.

“bilgil” için bağlam dizini. Tam metni görmek için satıra tıklayın.
KuT Ku. T. 27/54b3 … rdın kim fitne ḳılsalar saŋa amarıdın ol kim ıḍtı taŋrı saŋa eger yüz ewürseler bilgil anıŋ üçün tileyür taŋrı kim tegürse olarḳa amarınıŋ yazuḳları birle bütünlükin …
KuT Ku. T. 28/13b3 … egse olarḳa bir yawuzluḳ ėsiz fal toḳır erdiler musa birle yime anıŋ birlekiler bilgil kim anlarnıŋ falları taŋrı üskinde ançası bar üküşleri bilmezler
KuT Ku. T. 29/36b1 … namaġlılar. / 49 olardın ol kim aytur: destur bėrgil maŋa bulġaḳ ḳılmaġıl maŋa. bilgil bulġaḳ içinde tüştiler bütünlükin tamuġ ḳapsaġlı erür küfirler birle
KuT Ku. T. 30/39a1–3 … i tükel ḳopmaḳ küni yime anlarnıŋ yüklerindin yolsuz ḳılur olarnı biligsizlikin bilgil kim iş yawuz ol anı kim kötrürler
KuT Ku. T. 30/57b3 … ünçi bėrilmes aŋar nek mü tutarlar anı uçuzluḳ üze azu kizler anı topraḳ içinde bilgil yawuz turur ol kim hükm ḳılurlar
KuT Ku. T. 32/33a2 50 eger icabet ḳılmasalar saŋa bilgil bütünlükin uḍarlar hevalarıŋa kim ol yolsuzraḳ ol kişidin kim uḍtı hevasıŋa kön …
KuT Ku. T. 34/40b1 151 bilgil olar yalġanlıḳlarındın ayurlar:
KuT Ku. T. 34/77b2 3 bilgil taŋrıḳa din ḳatıḳsız anlar kim tuttılar anda aḍın dostlar ayurlar: tapmaz-miz o …
KuT Ku. T. 34/79a3 … ndüzni tün üze musaḫḫar ḳıldı kün hem aynı ḳamuġ yorıyu[r] atanmış zamanḳa tegi bilgil ol ʿaziz örtgen tunır
KuT Ku. T. 34/87b1 … ılıġlılar anlar kim ziyanlıġ boldılar özleriŋe boḍunlarıŋa ḳıyamet künde [88a1] bilgil ol ök ol ziyan belgülüg turur
KuT Ku. T. 36/13a1 … kim bitmezler aŋar anlar kim taptılar ḳorḳuġlılar andın bilürler ol rast turur bilgil her-ayine anlar kim sėziglig bolurlar ḳıyamet içinde ıraḳ yolsuzluḳ içre
KuT Ku. T. 36/29b2 … ıġlar anlar tururlar kim ziyan ḳıldılar özleriŋe hem boḍunlarıŋa ḳopmaḳ küninde bilgil zalimler tutaşı ḳın içinde
KuT Ku. T. 36/36a3 53 ol taŋrı yolıŋa aŋar ol kim kökler içinde ol kim yerler içinde bilgil taŋrıḳa yanar işler
KuT Ku. T. 37/15b2 19 bilgil ol taŋrı yoḳ meger tapunmaḳḳa seza bir taŋrı yarlıḳatu ḳolġıl yazuḳlarıŋnı müʾm …
KuT Ku. T. 38/11b2 … ŋrı ḳamuġnı andıḳarlar aŋar neçük kim andıḳarlar sizke sėznürler olar nerse üze bilgil olar olar yalġançılar turur
KuT Ku. T. 38/13a1 … 9 elig buldı anlar üze yek unıtturdı olarḳa taŋrınıŋ yadını olar turur yek süsi bilgil yek süsi olar ziyanlıġlar ol
KuT Ku. T. 38/14b1 … anıŋ içinde ḫoşnud ėrür taŋrı olardın ḫoşnud bolurlar andın olar taŋrınıŋ süsi bilgil bütünlükin taŋrınıŋ süsi olar ḳurtu[lu]ġlılar
KB 796 sen aydır maŋa ḳut men bilgil mini / saŋa uḳturu ḳıldım uḳġıl munı
KB 6003 yörügke barır tüş tüşüŋ yaḳşı yör / tüpi aslı bilgil uḳuş birle kör
ShoR Sho.Rosia 7.2 /135–146 … ġ [///] evdin barḳ-dın ünmiş têp 臥灰土中 yatmaḳ üz-e kül [topraḳta sen amtı inçip] bi(l)gil 質多羅長者 m(e)n 要不復経由胞胎而 [///] ög ḳ(a)rınınta törçip tuġumta teginmez mn 血気 ḳan tam …
EÇS I 150a … len Hazret-i Alî kavlince Arapça ya‘nî kendüyi bilen Tanrısın bilir demekdir. Bilgil kim yüz yetmiş tarîk içre kendüyi bilüp Rabbisin bilür cânlar vardır kim hisâbı …
EÇS II 241b Sormağa ey yâr, eyleme gel âr / Anla ne kim var ilm-i tamâmı / Fârsi'yi bilgil , ehlini bulgıl / Afsah-ı nâs ol, Arb u Acamı / Vakt-i namaz et, Hakka niyâz et …
DK I 15 oġlı ḳızı olmayanı taŋrı ta'āla ḳarġayupdur biz daḫı ḳargaruz bellü bilgil didiler senden-mi'dür benden-midür taŋrı ta'āla bize bir batman oġul virmez ned …
DK I 43 böyle öldürmez-iseŋ bir dürlü daḫı öldürimezsin bellü bilgil didiler ṣoylama ṣalḳum şalḳum taŋ yilleri esdüginde ṣaḳallu bozaç ṭurġay sayrad …
DK II 84 anamı virgil maŋa ṣavaşmadın uruşmadın ḳayıdayım girü döneyim gideyim bellü bilgil didi kāfir aydur mere ḳazan dünlügi altun ban ivüŋi getürmişüz bizümdür ḳırḳ in …
DK III 114 … ca gerdegüŋe gele görgil gelmez olsaŋ pay piçen ḳızı banı çiçegi aldurduŋ bellü bilgil didi beyrek ḳalḳdı aġlayu aġlayu ḳırḳ yigidüŋ yanına geldi
DK III 174 sen anlaruŋ yanına varġıl muraduŋı anlar virür bellü bilgil senüŋ-ile menüm işüm yoḳ ere varan ḳız ḳalḳa ḳol ṣaluban oynaya men ḳopuz çalam …
DK III 177 daḫı 'aybuŋ açaram bellü bilgil didi senüŋ-ile menüm oyunum yoḳ var yirüŋe oṭurġıl ere varan yirinden ṭura ben …
DK V 33 … pul gerek ise aŋa ḫarclıḳ olsun dünye şirin can 'aziz canumı ḳıya bilmen bellü bilgil menden 'aziz menden sevgülü anaŋdur
DK V 37 … yaman yire varmışsın vara bilmen dünya şirin can 'aziz canumı ḳıya bilmen bellü bilgil didi anası daḫı canın virmedi
DK IX 38 bellü bilgil didi burada oġlan babasına ṣoylamış görelüm ḫanum ne ṣoylamış aydur baba ne söy …
DK X 53 baġladı bellü bilgil didi oġlan sermürdi örü ṭurdı ḳılıcınuŋ balçaġına yapışdı kim bunı çırpa gördi- …
DK XII 22 men ḳazandan dönmezem bellü bilgil didi aruz ḳaḳıdı ḳarvayup beyregüŋ saḳalını ṭutdı bigler beyrege ḳıyamadı beyre …