… yürünmek ile on bin adımda kal‘ayı dolaşdım, ammâ taşra handak kenârıyla doğru
doğruya
altı bin aded hatvedir. Ve bu dîvârların altı dâ’iren-mâdâr sokak sokak yollard …
El-hâsıl hemân bir kûh-ı azîmin ortasın delüp ve himmetü'r-ricâl ile oyup bir kal‘a etmişler. Hele makdûr-ı beşer değil bir kal‘adır kim dîvârı üstünden cirmi dâ’iren-mâdâr on bin adımdır, zîrâ dîvâr üzre tabyadan tabyaya eğri büğrü yürünmek ile on bin adımda kal‘ayı dolaşdım, ammâ taşra handak kenârıyla doğru doğruya altı bin aded hatvedir. Ve bu dîvârların altı dâ’iren-mâdâr sokak sokak yollardır ve üzerleri dağlar gibi yığılı toprakdır. Anıniçün bu kal‘aya lağım kâr etmedi.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VI 130b ·
metinde göster ·
… sadranç nakşı tarîk-i âmlar tarh olup her sokağı ikişer ve üçer bin adım doğru
doğruya
çırpı ile tarh olmuş tarîk-i âmmlar cümle pâk döşeli taş kaldırımlardır. Ammâ Ç …
Ve bu çârsû-yı bâzâr içleri ve cümle mahallât sokakları zamân-ı kadîmde bu şehir binâ olunurken cümle sadranç nakşı tarîk-i âmlar tarh olup her sokağı ikişer ve üçer bin adım doğru doğruya çırpı ile tarh olmuş tarîk-i âmmlar cümle pâk döşeli taş kaldırımlardır. Ammâ Çufud mahallâtlarının sokakları hem daracık dâr-ı menhûshânelerdir ve hem cümle zokakları pis ve mülevvesdir, zîrâ bu kavm-i cuhûdlar cümle himâyede olmak ile çöplük subaşısı Yahûdların sokakların pâk etdiremez. Ve derilerinin kapularından içeri değme âdemler geçemez. Allâhümme âfinâ gûyâ cehennem derecelerinden bir sakar dereceleridir.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VIII 228a ·
metinde göster ·
… îrâ bu tabyaların handak kenârınca makas makas eğri büğrü dolaşmaz, hemân doğru
doğruya
olduğundan altı bin beş yüz adımdır. Kerrât ile hakîr etek dermeyân edüp adımla …
Ammâ leb-i deryâdan mâ‘adâ kara cânibinde handak-ı azîmden taşra olan on iki aded tabyaların başka handakları vardır kim cümle ellişer adım enli handaklar kenârınca bu Kandiye'nin ancak hemân kara cânibleri altı bin beş yüz aded adımdır, zîrâ bu tabyaların handak kenârınca makas makas eğri büğrü dolaşmaz, hemân doğru doğruya olduğundan altı bin beş yüz adımdır. Kerrât ile hakîr etek dermeyân edüp adımlamışımdır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VIII 309b ·
metinde göster ·
Bâb-ı Ümmühânî'ye varınca Y 337a iki yüz elli adımdır. Ve yigirmi beş amelî ş …
Ve Bâb-ı Umre'den doğru doğruya Bâb-ı Ümmühânî'ye varınca Y 337a iki yüz elli adımdır. Ve yigirmi beş amelî şeşhâne sütûnlardır. Ve yüz seksen beş beyâz ve gayri amûd-ı zî-kıymetlerdir.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS IX Y336b–Y337a ·
metinde göster ·
… Süleymân Hân binâ etdüği Harem-i şerîfin iç yüzünden bir köşeye sapmadan doğru
doğruya
Ka‘be haremi etrâfı kâmil bin yüz yigirmi germe adımdır, ve's-selâm.
Ve cümle amûd-ı müntehâların sağîr ü kebîri 678 aded sütûn-ı mevzûnlardır. Ammâ Süleymân Hân binâ etdüği Harem-i şerîfin iç yüzünden bir köşeye sapmadan doğru doğruya Ka‘be haremi etrâfı kâmil bin yüz yigirmi germe adımdır, ve's-selâm.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS IX Y337a ·
metinde göster ·