1004. Tımışvar kal‘asın Ca‘fer Paşa küffârdan tahlîs etdi sene 1004. Feth-i kal …
Zamân-ı sa‘âdetlerinde olan fütûhâtları beyân eder: Tatar Hân Boğdan'a gelüp re‘âyâ itâ‘at etdi sene 1004. Tımışvar kal‘asın Ca‘fer Paşa küffârdan tahlîs etdi sene 1004. Feth-i kal‘a-i Eğre {Târîh:
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 58b ·
metinde göster ·
… üp re‘âyâ itâ‘at etdi sene 1004. Tımışvar kal‘asın Ca‘fer Paşa küffârdan tahlîs
etdi sene
1004. Feth-i kal‘a-i Eğre {Târîh:
Zamân-ı sa‘âdetlerinde olan fütûhâtları beyân eder: Tatar Hân Boğdan'a gelüp re‘âyâ itâ‘at etdi sene 1004. Tımışvar kal‘asın Ca‘fer Paşa küffârdan tahlîs etdi sene 1004. Feth-i kal‘a-i Eğre {Târîh:
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 58b ·
metinde göster ·
… bism-i İlâh ile cemî‘i zorbaları ve aşkıyâları ale'l-umûm katl edüp âlemi ıslâh
etdi sene
1042.
Ol sene Tabanıyassı Mısır'dan ma‘zûl gelüp kubbe-nişîn idi. Ba‘dehu pâdişâh-ı Cem-cenâb vâkı‘asında dest-i Hazret-i Ömer'den kılıç alup ertesi Şeyhülislâm Hüseyin Efendi'yi katl edüp andan bism-i İlâh ile cemî‘i zorbaları ve aşkıyâları ale'l-umûm katl edüp âlemi ıslâh etdi sene 1042.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 62a ·
metinde göster ·
Hükm-i İbrâhîm Hân'da âsî olan vüzerâları ayân [ü] beyân eder: Varvar Alî Paşa, Sivas vâlîsi iken İbrâhîm Hân İpşir Paşa hâtûnu Mavrol kızın taleb etdikde Varvar Paşa "Nâ-şer‘îdir vermem" deyince Sivas'dan ma‘zûl olup katline fermân vardıkda başına asker cem‘ edüp "Şer‘ile da‘vâm vardır" diyerek gelirken Köpürlü Mehemmed Paşa'yı bozup Çerkeş nâm mahalle geldikde İpşir Paşa ale'l-gafle Varvar'ı basup İpşir içün âsî olmuşken İpşir Varvar'ı katl etdi sene (---).
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 76b ·
metinde göster ·
… i-emri Hakk-ı kadîr ihrâk bi'n-nâr olup Süleymân Hân müceddeden ta‘mîr ü termîm
etdi sene
(---).
{Sultân Süleymân ve Sultân Selîm-i Sânî asrında Mi‘mâr Sinân Ağa destiyle binâ olunan sarây-ı azîmleri bildirir: Evvelâ Ebü'l-feth'in binâ etdiği Yeni Sarây bi-emri Hakk-ı kadîr ihrâk bi'n-nâr olup Süleymân Hân müceddeden ta‘mîr ü termîm etdi sene (---).
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 93b ·
metinde göster ·
… çağa Sultân muhibb-i Hânedândan bir ulu sultân idi. Bu dünyâdan âhirete intikâl
etdi. Sene
(---) târîhinde öldü. Siz anı görmeyesiz ve bilmeyesiz, ana bu adâvet ne idi ve …
Fi'l-hâl Koçağa Sultân'ın na‘ş-ı şerîfin âteşe yakdıkları yere Şâh varup Tokmak Hân'ı ve evlâdlarını ve çöreğin çekenleri ve Koçağa'yı âteşe göyündürmede bulunanlardan cümle yedi yüz aded neferi dest ber-kafa bağladup huzûruna getirüp eydür: "Bre bre kâfirler, Tokmak Hân-ı âk İrân-ı nîrândan gitmeğe müştâk. Merhûm Koçağa Sultân muhibb-i Hânedândan bir ulu sultân idi. Bu dünyâdan âhirete intikâl etdi. Sene (---) târîhinde öldü. Siz anı görmeyesiz ve bilmeyesiz, ana bu adâvet ne idi ve kabrinden ter ü tâze çıkardığınızı göresin. Yahûdîler Circîs Nebî'yi âteşe yakdıkları gibi sen Koçağa'yı âteşe atasın. Biz dahi bugün anın adâletine gelüp Koçağa'nın yazığın almasam gerek. Tiz âteş-i Nemrûd yakın. Gerçi âteş ile azâb Perverdigâr'a lâyıkdır. Ammâ Men dakka dukka mazmûnu üzre men bu bu Yahudîleri âteşe göyündürem ki İrân-zemînde değil cihânda dâstân olsun." dedikde dağlar gibi âteş-i Nemrûd alev-ber-alev oldukda Tokmak Hân'ın ibtidâ gözü önünde cümle evlâdların, ba‘dehû altı yüz aded nökerlerin ve fetvâ veren müftî ve kadıların, ba‘dehû Tokmak Hân'ı âteşe atar.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS IV 296b ·
metinde göster ·
… p Kars kal‘ası istihlâsına gidüp Abaza Paşa eliyle Dişlen Hüseyin Paşa'yı şehîd
etdi. Sene
1038 târîhinde Hüsrev Paşa vezîria‘zam olup serdâr-ı mu‘azzamlık ile Abaza Paşa …
Çün Hâfız Paşa Bağdâd'dan bî-feth hâ’ib ü hâsir geldikde sene 1036 târîhinde mühürden ma‘zûl olup Halîl Paşa diğer vezîria‘zam oldu ve 1036 sene-i mezbûrda Dişlen Hüseyin Paşa Abaza üzre me’mûr olup Kars kal‘ası istihlâsına gidüp Abaza Paşa eliyle Dişlen Hüseyin Paşa'yı şehîd etdi. Sene 1038 târîhinde Hüsrev Paşa vezîria‘zam olup serdâr-ı mu‘azzamlık ile Abaza Paşa üzre gidüp kal‘a-i Ahıçka'yı ve kal‘a-i Kars'ı ve kal‘a-i Erzurûm'u feth edüp Abaza Paşa'yı Der-i devlete kayd ü bend ile getirüp yine Abaza Paşa'nın defter-i cürmüne Sultân Murâd Hân afv kalemin çeküp Bosna eyâletin ihsân eyledi.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS IV 335b ·
metinde göster ·
… Billah ile bu İmâm Hanbel'in çok mücâdelesi olmağile Musta‘sım İmâm'a çok cefâ
etdi. Sene
80 yaşında iken sene 240'da fevt olup Bağdâd'ın cânib-i garbında Şatt aşrı medf …
Ziyâret-i İmâm Hanbel: İsm-i şerîfi Ahmed b. Muhammed b. Hanbel'dir. Cedd-i büzürgvârları ile müte‘âriflerdir. İmâm Mâlik ve İmâm Ebû Yûsuf ve İmâm Şâfi‘î hazretlerinden tahsîl-i ulûm etmişlerdir. Âl-i Abbâsiyân'dan el-Musta‘sım Billah ile bu İmâm Hanbel'in çok mücâdelesi olmağile Musta‘sım İmâm'a çok cefâ etdi. Sene 80 yaşında iken sene 240'da fevt olup Bağdâd'ın cânib-i garbında Şatt aşrı medfûndur, rahmetullahi aleyh.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS IV 347a ·
metinde göster ·
(---) rûy-i arzda halkı dîne da‘vet eyleyüp niçe bin mürdeleri ihyâ etdi. Âhir …
Hazret-i Îsâ'nın vâlidesi Meryem Ana'dır. Ve İmrân kızıdır. İmrân'ın babası Mâsân ibn Feylekos'dur. Beşinci atada Hazret-i Süleymân'a müntehîdir. Ve Hazret-i Îsâ ûlü'l-azm peygamberdir. Cenab-ı izzet ana Kitâb-ı İncîl'i gönderüp Yahûdîleri dîne da‘vet etdi. Sene (---) rûy-i arzda halkı dîne da‘vet eyleyüp niçe bin mürdeleri ihyâ etdi. Âhir Yahûdîler dînini kabûl etmeyüp katl etmeğe murâd edüp Nâbulus'da bir gâr içre haps etdiler. Hâlâ ol gâra Sicn-i Îsâ derler.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS IX Y225b ·
metinde göster ·
… e hayrât [u] hasenâtlar ederken Arapça emrine itâ‘at edüp dâr-ı bakâya rıhlet
etdi. Sene
581. Müddet-i ömür 62 sene. Sene 309 3099 Malatıyye kal‘asın binâ etdi. Mu‘allâ …
Âl-i Emeviyyûndan Mansûr-ı Devânıkî şâm halîfesi iken Beyt-i şerîfe gelüp Harem-i şerîfe bir minâre-i âlî inşâ edüp niçe hayrât [u] hasenâtlar ederken Arapça emrine itâ‘at edüp dâr-ı bakâya rıhlet etdi. Sene 581. Müddet-i ömür 62 sene. Sene 309 3099 Malatıyye kal‘asın binâ etdi. Mu‘allâ'da ziyâretgâhdır. Ammâ gâyet hisâbî olup bir dankı hisâb etdiğiyçün Mansûr-ı Devânıkî dediler. Ve,
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS IX Y363b ·
metinde göster ·
… tü'l-Cebel'de haps ve altı sene mahpûs olup yine Berkûk hapisden çıkarup halîfe
etdi, sene
897 797 897 târîhinde Âl-i Osmân pâdişâhlarından Yıldırım Bâyezîd Hân bu Müteve …
Andan el-Mütevekkil Alallâh Muhammed ibn el-Muktazıd Billâh Ebu Bekir Mısır'a halîfe olup sene 780 785 780'de Berkûk, Çerâkis'den halîfe olup "Saltanata tâlibdir" deyü el-Mütevekkil'i hilâfetden hal‘ edüp Kal‘atü'l-Cebel'de haps ve altı sene mahpûs olup yine Berkûk hapisden çıkarup halîfe etdi, sene 897 797 897 târîhinde Âl-i Osmân pâdişâhlarından Yıldırım Bâyezîd Hân bu Mütevekkil Halîfe'ye elçi gönderüp teberrüken tecdîd-i bî‘at içün izin taleb edüp halîfe Yıldırım Hân'a "Allâh mübârek eylesün" deyü hayır-du‘âlar edüp menşûrlar ile bir seccâde gönderdi.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS X Y18b ·
metinde göster ·
… ı Receb'in on sekizinci gününde vâki‘ olmuş idi, sene 1013. Ve azm-i dâr-ı bekâ
etdi sene
1026. Saltanat Devlet Devlet 14 sene, ömreş 976(?) sene.
Andan oğlu Ahmed Hân halîfe oldu, sene 1012. Ma‘nisa'da mütevellid olup esnâ-i cülûsda çârsâle Y 40b idi. Peder-i büzürgvârları yerine câlis-i serîr ve devlet-masîr oldular. Mâh-ı Receb'in on sekizinci gününde vâki‘ olmuş idi, sene 1013. Ve azm-i dâr-ı bekâ etdi sene 1026. Saltanat Devlet Devlet 14 sene, ömreş 976(?) sene.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS X Y40a–Y40b ·
metinde göster ·
selâse ve selâsîn ve seb‘imi’e [733] târîhinde itmâm buldu.
{Ve bu câmi‘i Şeyh Nizâmî-i Isfahânî hazretleri Sultân Mehemmed ibn Sultân Kalâvan es-Sâlihî hilâfetinde helâl mâlile binâ etdi, sene selâse ve selâsîn ve seb‘imi’e [733] târîhinde itmâm buldu.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS X Y101b ·
metinde göster ·
… tdi. Ba‘dehu Me’mûn kırk sekiz yaşına bâliğ iken kendü karındaşı Me’mûn'u şehîd
etdi, sene
199. Hâlâ Tarsûs'da Câmi‘ü'n-Nûr'un kurbunda bir muzlim köşede mermer sandûka i …
Ba‘dehu sene 785 târîhinde yine âl-i Abbâsiyân'dan el-Mütevekkil Alallâh Muhammed ibn el-Muktazıd Billâh Ebûbekir zamân-ı hilâfetinde kâ’immakâmı olan Sultân Berkûk'a fermân edüp anlar dahi bir gûne zamîmeler etdiler. Ammâ Y 148b Me’mûn Halîfe Mısır'da kalmayup Ehrâm dağlarından çıkardığı mâl-ı firâvân ile Antâkıyye kayserleri üzre sefere gidüp cemî‘i dâr [u] diyârların başlarına dar edüp deyrlerinden de deyyâr bir küffâr-ı bed-girdâr ber-karâr kalmayup cümlesinin karârları firâra mübeddel olup gelüp Tarsûs kal‘asın muhâsara edüp anı dahi amân vermeyüp feth etdi. Ba‘dehu Me’mûn kırk sekiz yaşına bâliğ iken kendü karındaşı Me’mûn'u şehîd etdi, sene 199. Hâlâ Tarsûs'da Câmi‘ü'n-Nûr'un kurbunda bir muzlim köşede mermer sandûka içinde medfûndur. Târîhiyle hakîrin mazbûtudur, ziyâret etmişizdir. Ammâ merhûm Me’mûn Halîfe'nin Mısır'da Ümmü'l-kıyâs'dan gayrı hayrâtı çokdur.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS X Y148a–Y148b ·
metinde göster ·
… s etdi. Altı seneden sonra Berkûk el-Müvekkil'i hapisden ıtlâk edüp yine halîfe
etdi. Sene
797 Yıldırım Bâyezîd Hân Rûm'da halîfe olup teberrüken ve teyemmünen el-Mütevek …
Meşhed-i el-Mütevekkil Alallâh Muhammed ibn el-Muktazıd Billâh Ebûbekir: Halîfe olup sene 785 Berkûk Sultân Çerkes halîfe olup saltanata tâlibdir, deyü el-Mütevekkil'i hal‘ edüp Kal‘atü'l-Cebel'de haps etdi. Altı seneden sonra Berkûk el-Müvekkil'i hapisden ıtlâk edüp yine halîfe etdi. Sene 797 Yıldırım Bâyezîd Hân Rûm'da halîfe olup teberrüken ve teyemmünen el-Mütevekkil'e elçi gönderüp izin taleb edüp anlardan tecdîd-i bî‘at etdi. El-Mütevekkil dahi Yıldırım Hân'a bir seccâde ve bir Kelâm-ı İzzet ve bir kılıç ve bir at ve bir koyun gönderüp menşûr ve yarlığ-ı belîğler verdi. Ba‘dehu Yıldırım Hân'a bu vaslalar vâsıl olunca kânûn üzre müstakil pâdişâh olup yıldırım gibi kâfiristânı nehb ü gâret edüp yedi yüz hutbe sâhibi oldu. Beri tarafda el-Mütevekkil Alallâh'ın haps ü azli ve yine halîfeliği cümle kırk beş sene oldu. Ba‘dehu Sultân Ferec bin Sultân Berkûk asrında merhûm olup bu dahi Sitti Nefîse civârında medfûndur, rahmetullâhi aleyh. Ve,
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS X Y266b ·
metinde göster ·
Kabr-i el-Melikü'l-Mu‘izzüddîn: Eyyûbiyân kuludur. Kayıtbay yaylası yolunda bir sed üzre medfûndur. Vefâteş sene 365. Câmi‘-i Ezher'i Ezher nâm Arab bu Mu‘izzüddîn'in kuludur, bu Mu‘izzüddîn'in mâlı ile câmi‘-i Ezher'i Ezher-i esved binâ etdi, sene 361. Bu Mu‘izzüddîn Mağrib-zemîn'den câmi‘-i Ezher bahânesile hurûc edüp ılgar ile Mısır'ı İhşidiyyûn elinden alup feth edüp ba‘zı halkın kahr eyledi. Zîrâ Mısır halkı cebbâr ve zemînî-mezheb olmuşlardı. Anıniçün Mısır'a Kâhire-i Mu‘izziyye derler. Ve,
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS X Y268a ·
metinde göster ·
