… hrezûr'u feth edüp andan Bağdâd feth olmuş, ulu hükûmetdir. Üç bin güzîde asker
ile beher
sene ber-vech-i adâlet yüz kise tahsîl ide. (---)(---)(---)(---)(---) ⟦372b …
Der-beyân-ı hâkimân-ı Şehrezûr: Kânûnnâme-i Süleymân Hân tahrîri üzre hîn-ı fetihde eyâlet olup ülke-i azîm olmuşdur. Ve dahi istimâletler verilüp niçe kerre üç tuğlu vüzerâlara sadaka olunmuşdur. Ve eyâletinde olan Ekrâd ümerâlarına ikişer tuğlu mîr-i mîrânlık pâyesi verilmişdir. Ve emr-i şerîflerinde mîr-i mîrân elkâbları yazılmışdır. Ammâ vâlî-i Şehrezûl intihâ-i serhadd-i Irâk'da olup Bağdâd ile hudûddaş olmak ile vâlî-i Şehrezûr'un hükmü tâ Bağdâd kapularına varınca {sözü} nâfizdir. Tâ bu mertebe hükmü cârîdir. Vâlî-i Şehrezûr'un kânûn üzre hâss-ı hümâyûnu on bir kerre yüz bin akçedir. Kânûn-ı mîr-i mîrân böyledir kim her kankı memleket evvel feth oldu ise ol beğlerbeği sâ’ir mîr-i mîrân üzre takaddüm eder. Ve her beğlerbeğinin hâsları ne mikdâr ise kânûn-ı Süleymân Hân üzre beş bin akçede bir cebelü askeriyle sefer eşerler. Ardı sıra mehterhânesi ve bayrakları ve iç ağaları ve yanında mataracıları ve önü sıra şâtırları ve peykleri ve tuğları ve vâcibü'r-ri‘âyâ ve müteferrikagân ve deli gönüllüleri ve Tatar askerin çeküp me’mûr olduğu sefere gider. Ammâ Şehrezûl vâlîsi Bağdâd vâlîsi üzre takaddüm eder. Zîrâ sene 941 târîhinde Süleymân Hân eyâlet-i Şehrezûr'u feth edüp andan Bağdâd feth olmuş, ulu hükûmetdir. Üç bin güzîde asker ile beher sene ber-vech-i adâlet yüz kise tahsîl ide. (---)(---)(---)(---)(---)372b
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS IV 372a–372b ·
metinde göster ·
… dar gümüş Tatar rahtları ve gümüş Tatar eğerleri ve niçe hedâyâ-yı zî-kıymetler
ile beher
yevm Boğdan kapu kethüdâlarından ellişer vukıyye et almak üzre temessükler verd …
Ba‘dehû kırk birinci gün bizim Ahmed Ağa'mıza kırk kîse ve kırk aded yorga at ve üç semmûr kürk ve on donluk elvân çengâr çukaları ve bu kadar gümüş Tatar rahtları ve gümüş Tatar eğerleri ve niçe hedâyâ-yı zî-kıymetler ile beher yevm Boğdan kapu kethüdâlarından ellişer vukıyye et almak üzre temessükler verdi ve cümle tevâbi‘lerine on kîse ve birer donluk çuka ve birer at verdi. Bu hakîr ü pür-taksîre dahi üç kîse ve beş yorga ve iki re’s bârgîr ve bir sâ‘at ve bir sîm raht ve bir sîm Tatar eğeri ve beş donluk gûnâ-gûn saya çukalar ile beher yevm beşer vukıyye et tezkiresi verüp huddâmlarıma dahi yüzer guruş ve birer at ve birer donluk çuka verüp beğ ile şehr-i Yaş'dan bir sâ‘at ba‘îd vedâ[‘]laşup cümle boyar ve hatman u bistiyar ve koparlar ile esenleşüp cânib-i kıbleye,
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS V 108a ·
metinde göster ·
… â‘at ve bir sîm raht ve bir sîm Tatar eğeri ve beş donluk gûnâ-gûn saya çukalar
ile beher
yevm beşer vukıyye et tezkiresi verüp huddâmlarıma dahi yüzer guruş ve birer at …
Ba‘dehû kırk birinci gün bizim Ahmed Ağa'mıza kırk kîse ve kırk aded yorga at ve üç semmûr kürk ve on donluk elvân çengâr çukaları ve bu kadar gümüş Tatar rahtları ve gümüş Tatar eğerleri ve niçe hedâyâ-yı zî-kıymetler ile beher yevm Boğdan kapu kethüdâlarından ellişer vukıyye et almak üzre temessükler verdi ve cümle tevâbi‘lerine on kîse ve birer donluk çuka ve birer at verdi. Bu hakîr ü pür-taksîre dahi üç kîse ve beş yorga ve iki re’s bârgîr ve bir sâ‘at ve bir sîm raht ve bir sîm Tatar eğeri ve beş donluk gûnâ-gûn saya çukalar ile beher yevm beşer vukıyye et tezkiresi verüp huddâmlarıma dahi yüzer guruş ve birer at ve birer donluk çuka verüp beğ ile şehr-i Yaş'dan bir sâ‘at ba‘îd vedâ[‘]laşup cümle boyar ve hatman u bistiyar ve koparlar ile esenleşüp cânib-i kıbleye,
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS V 108a ·
metinde göster ·
… ifler ve mültezimler havlıları ile ve curâfa sığırları ile ve curâfa sıbyânları
ile beher
sene gelmeğe me’mûr oldukları Füvve kasabasındaki mahkeme sicillâtlarında mastû …
Bu tur‘a ta‘mîrine Buhayre kâşifi me’mûr olup masârıfıyçün senevî kırk kîse masrûf yazup muhâsebe görür. Bu tur‘a cerfine tâ Circe'ye varınca cümle kâşifler ve mültezimler havlıları ile ve curâfa sığırları ile ve curâfa sıbyânları ile beher sene gelmeğe me’mûr oldukları Füvve kasabasındaki mahkeme sicillâtlarında mastûrdur.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS X Y311b ·
metinde göster ·
Andan yine ol asker ile Kostantıniyye'yi feth edüp sulh
ile beher
sene beşer kerre yüz bin altun harâca kesüp cümle asker-i İslâm sâlimîn ü gânim …
Andan yine ol asker ile Kostantıniyye'yi feth edüp sulh ile beher sene beşer kerre yüz bin altun harâca kesüp cümle asker-i İslâm sâlimîn ü gânimîn İskenderiyye'ye dâhil olup kâmil yedi sene Abdülmelik küffâr-ı hâksâra göz açdırmayup elin vilâyetin ve sâ’ir küffâr krallarının diyârların harâb [u] yebâb müşrikînin ciğerlerin kebâb eyleyüp cümle İslâm asker[i] ve sâ’ir ümmet-i Muhammed mâl-ı ganâyim ile bây oldular. Hâlâ diyâr-ı Arab'da darb-ı mesel olmuşdur kim,
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS X Y317a ·
metinde göster ·
