Şehri leb-i deryâda ensesi dağlı ve bâğ u bâğçeli hıyâbân-ı Acem-misâl bâğ-ı
İremlerdir
kim ta‘rîf ü tavsîfden ârîdir. Cümle (---) mahalledir ammâ ahâlîsinin çoğu Rûm …
Şehri leb-i deryâda ensesi dağlı ve bâğ u bâğçeli hıyâbân-ı Acem-misâl bâğ-ı İremlerdir kim ta‘rîf ü tavsîfden ârîdir. Cümle (---) mahalledir ammâ ahâlîsinin çoğu Rûm kefereleridir. Müslimleri azdır ammâ gâyet mükellef ü mükemmel sarâyları ve pâdişâh [ve] vüzerâ sarâyları vardır. Cümleden Ma‘ânoğlu bâğçesi ve Beğlerbeği bâğçesi.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 140b ·
metinde göster ·
… emîn yerdir. Ve Keçler kavminden bu mahalle gelince bu nehrin iki cânibi bâğ-ı
İremlerdir
kim gûnâ-gûn meyve-i hüdâyîler hâsıl olur. Bu Keçlerin on bin askeri olur, çoğu …
Evsâf-ı aşîret-i Keçler : Bâğ-ı İrem-misâli bir mahsûlâtlı vilâyetdir. Yetmiş pâre kurâdır. İki bin tüfenk-endâza mâlikdir. Beğinin ismi (---) ve âb-ı hayât suları vardır. Ammâ Pisu nehri nâmında bir nehr-i azîm suyu var, gemiler girer. Kûh-ı Elburz'dan berü gelüp bu mahalde Karadeniz'e munsab olur. Mâh-ı temmûzda aslâ geçid vermez âb-ı hayâtdır. Kış günleri gemiler yatar emîn yerdir. Ve Keçler kavminden bu mahalle gelince bu nehrin iki cânibi bâğ-ı İremlerdir kim gûnâ-gûn meyve-i hüdâyîler hâsıl olur. Bu Keçlerin on bin askeri olur, çoğu atlılardır ve ulu kavmdir ve gâyet mâldâr hırsızlardır. Bu aşîretde Havka nâm bir karyede Zepraha nâm bir Abaza hânesinde mihmân olup cümle yeniçeri yoldaşlarımıza on koyun boğazlayup ziyâfet edüp sızbal ve şılharçı ve pastalar tenâvül edüp def‘-i cû‘ etdik. Andan yine garba iki konak,
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS II 257a ·
metinde göster ·
… Mîrek bâğı ve Arablı bâğı ve Haydar bâğı ve Kara Murâd bâğı bunlar meşhûr bâğ-ı
İremlerdir
kim ba‘zı zamân hân kendüsü varup ayş u işret eder. Ve her bâğda bâz evi derler …
Ammâ Şîrek bâğı ve Bağdo bâğı ve Mîrek bâğı ve Arablı bâğı ve Haydar bâğı ve Kara Murâd bâğı bunlar meşhûr bâğ-ı İremlerdir kim ba‘zı zamân hân kendüsü varup ayş u işret eder. Ve her bâğda bâz evi derler birer gûne hâneleri var kim içine bir âdem girse vâlih olur, gûyâ her biri birer nigârhâne-i Çîn'dir kim ıtriyyâtdan ve niçe kerre yüz bin elvân ezhârın râyiha-i tayyibesinden âdemin dimâğı mu‘attar {olur}.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS IV 227a ·
metinde göster ·
… Hân sarâyı ve Hamza Sultân ve Pîr Budak Sultân ve Elem Şâh Hân sarâyları bâğ-ı
İremlerdir
ve cümle hâk-i pâk ile mestûrdur.
Aded-i mahallât-ı sarây-ı a‘yân: Cümle sekiz bin aded tahtânî ve fevkânî kârgîr binâ hânedân-ı bây u gedâdır. Ammâ cümleden Hudâverdi Hân sarâyı ve Hamza Sultân ve Pîr Budak Sultân ve Elem Şâh Hân sarâyları bâğ-ı İremlerdir ve cümle hâk-i pâk ile mestûrdur.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS IV 310a ·
metinde göster ·
… nâ-gûn maksûreler ile ârâste ve havuzlar ve şazrevânlar ile pîrâste olmuş bâğ-ı
İremlerdir
.
Der-aded-i bâğavât-ı imâd-ı İremezât: Cümle yigirmi altı bin gaytân ve bâğ-ı cinîn ve hadîka-i ravza-i rıdvânlardır kim her birinde birer âb-ı nâblar cereyân edüp gûnâ-gûn maksûreler ile ârâste ve havuzlar ve şazrevânlar ile pîrâste olmuş bâğ-ı İremlerdir.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS V 131b ·
metinde göster ·
kim her birinin kubâblarında birer altun top olduğıyçün Kızılelma Sarâyı denild …
Yedi kral içün binâ olunan kasr-ı İremlerdir kim her birinin kubâblarında birer altun top olduğıyçün Kızılelma Sarâyı denildiği bâlâda endek mastûrdur, ammâ Ungurus krallarına mahsûs olmak içün kırk ayak taş nerdübân ile urûc olunur bir kasr-ı serâmedi var kim evc-i semâya ser çekmiş bir ser-bülend kasr-ı bî-mânendi var kim dillerde dâstândır. Üstâd mühendis-i bennâ var makdûrun sarf edüp bu kasrı bir tarz-ı acîb ü garîbe üzre tarh etmiş kim şekl-i müsemmeninden dahi aslâ bu kasr içre oturanlara âfitâb-ı âlem-tâb te’sîr etmez.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VI 82a ·
metinde göster ·
… mit örtülü kat-ender-kat ma‘mûr u müzeyyen hânedânlar ve gayri büyût-ı ra‘nâ-yı
İremlerdir
ve cümle sokakları kaldırım döşelidir.
Ve cümle iki bin beş yüz aded mükemmel ü mükellef kiremit örtülü kat-ender-kat ma‘mûr u müzeyyen hânedânlar ve gayri büyût-ı ra‘nâ-yı İremlerdir ve cümle sokakları kaldırım döşelidir.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VIII 243a ·
metinde göster ·
… ki yüz aded bahâdır tüfengli kâfirleri çıkar. Ve cânib-i erba‘ası bâğ u bâğçe-i
İremlerdir
. Âb [u] hevâsı ve binâsı latîf olmak ile mahbûb u mahbûbeleri gâyet şîrîn ve âş …
Ve cümle kal‘a-misâl kârgîr binâ kiremit ve kayağan taşı örtülü yüz elli aded kulleri ve iki yüz aded bahâdır tüfengli kâfirleri çıkar. Ve cânib-i erba‘ası bâğ u bâğçe-i İremlerdir. Âb [u] hevâsı ve binâsı latîf olmak ile mahbûb u mahbûbeleri gâyet şîrîn ve âşık-perest olurlar, ammâ halkı buğday enli esmerü'l-levndirler.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VIII 335b ·
metinde göster ·
… le bâğdan Rıdvân Çorbacı ve Zülfikâr Q 295aP 292a Kethudâ hadîkaları bâğ-ı
İremlerdir
.
Ve bu şehrin kıblesi ve şarkı ve şimâli ve yıldız cânibi cümle üç yüz altmış altı bâğ u bâğçe ve bostândır. Limon ve turunc şükûfesi mahallinde gaytânlar içre bir âdem ubûr etse gûnâ-gûn ezh[â]r râyihasından âdemin demâğı mu‘attar olur. Her bâğçede gûnâ-gûn kasırlar ve havz u şâzrevânlar ile ârâste ravza-i Rıdvânlardır. Hakîkatü'l-hâl yine cümle bâğdan Rıdvân Çorbacı ve Zülfikâr Q 295aP 292a Kethudâ hadîkaları bâğ-ı İremlerdir.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS X Y348a ·
metinde göster ·
