… rıdır. Kaçan kim Mâhân diyârından Âl-i Dânişmendiyân ile Rûm'a geldiklerinde bu
memlekete
ibtidâ kadem basup bu zemînde meks edüp tavattun ederler. Ve yaylaya çıkup konu …
Sene (---) târîhinde Akçakoyunlu pâdişâhları kim Âl-i Osmân'ın ecdâd-ı ızâmlarıdır. Kaçan kim Mâhân diyârından Âl-i Dânişmendiyân ile Rûm'a geldiklerinde bu memlekete ibtidâ kadem basup bu zemînde meks edüp tavattun ederler. Ve yaylaya çıkup konup göçerken bu mahalde bir kenz-i azîm ve gümüşhane ma‘denin bulup bây olduklarından bu zemîne "Bây-yurd"dan galat Bâyburd derler. Hâlâ galat-ı meşhûr evlâdır. Erzurûm hâkinde Uzun Hasan Şâh hükmünde iken sene (---) târîhinde Ebü'l-feth Mehemmed Hân fethidir. Be-dest-i Mahmûd Paşa-yı atîk. Hâlâ Süleymân Hân tahrîri üzre Erzurûm vezîrinin hâss-ı hümâyûndan ifrâz olunan subaşılığıdır. Ve yüz elli akçe kazâdır ve cümle taht-ı kazâsında (---) aded âbâdân kurâ-yı büldândır. Kadısına senevî altı kîse 327b hâsıl olur. Kal‘a dizdârı ve (---) aded neferâtları ve şeyhülislâmı ve nakibü'l-eşrâfı ve a‘yân [u] eşrâfı ve sipâh kethüdâyeri ve yeniçeri serdârı vardır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS II 327a–327b ·
metinde göster ·
kim kırk elli bin Tatar iki kerre yüz bin at ile gele, ol diyârdan dahi ne umar …
"Ya bu sulh böyle nice olur? Bir memlekete kim kırk elli bin Tatar iki kerre yüz bin at ile gele, ol diyârdan dahi ne umarsın. Bire meded siz hemân Tatar askerin zabt edin. Biz dahi Macar katanalarımızı pek zabt ederiz", deyü cevâb edüp sulh [u] salâh nâme tahrîr olunup elçi paşa eydir:
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VII 66a ·
metinde göster ·
… 'ya müntehîdir. Her kankı pâdişâh olursa "Fağfûr" derler. Bin otuz senesinde bu
memlekete
Kalmuk istîlâ edüp niçe kerre yüz bin kavm-i Fağfûr'ı kırup yediler. Hattâ Fağf …
Memleketinin haddi Karanlık Dünyâ'ya müntehîdir. Her kankı pâdişâh olursa "Fağfûr" derler. Bin otuz senesinde bu memlekete Kalmuk istîlâ edüp niçe kerre yüz bin kavm-i Fağfûr'ı kırup yediler. Hattâ Fağfûr Hacnân şâh'ı bile pişirüp yediler, zîrâ Kalmah merdüm-hordur. Ol asırdan beri Fağfûr inkırâz bulup hâlâ Kalmah vilâyetlerine mutasarrıflardır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS X Y24a ·
metinde göster ·
… Muhît'den girmiş bir körfez-i azîmin şark cânibi nihâyetin dutmuş bir bî-nihâye
memlekete
mâlik bir kraldır. Elkâb-ı kralda bunlara "Mistiram" ya‘nî cümleden âlî-kadr de …
Ve Fiyamenk dahi derler. Bahr-i Muhît'den girmiş bir körfez-i azîmin şark cânibi nihâyetin dutmuş bir bî-nihâye memlekete mâlik bir kraldır. Elkâb-ı kralda bunlara "Mistiram" ya‘nî cümleden âlî-kadr demekdir. Deryâda üç bin pâre gemiye mâlikdir. Ve bunların vilâyetinde olan dıraht-ı azîm bir diyârda olmamak ile bunlarda binâ olunan gemi meğer İngilis'de ola. Bu Felemenk dahi sikke sâhibidir. Altunu ve dökme riyaline aşk olsun. Tahtları Amıstırdam'dır. Bâlâda sene (---) vardığımızda tahrîr olunmuşdur. Andan ve,
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS X Y34b ·
metinde göster ·
… t olunmaz. Zîrâ Circe beğinin iki iklîmde hissesi vardır, hükmü nâfizdir, büyük
memlekete
mâlikdir. Ve Mısır'ın âb-ı rûyı Circe vilâyetidir.
Bin fitîl Rûm yiğidi olmayınca ve on bin asker olmayınca Circe iklîmi zabt [u] rabt olunmaz. Zîrâ Circe beğinin iki iklîmde hissesi vardır, hükmü nâfizdir, büyük memlekete mâlikdir. Ve Mısır'ın âb-ı rûyı Circe vilâyetidir.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS X Y212b ·
metinde göster ·
