17 kerekmez ortaḳ ḳatġanlarḳa kim abadan ḳılsalar taŋrınıŋ
mezgitlerini
tanuḳluḳ bėrgenler özleri üze küfr birle bu ögür yoḳaldı olarnıŋ ʿamelleri ot i …
17 kerekmez ortaḳ ḳatġanlarḳa kim abadan ḳılsalar taŋrınıŋ mezgitlerini tanuḳluḳ bėrgenler özleri üze küfr birle bu ögür yoḳaldı olarnıŋ ʿamelleri ot içinde olar cavidaneler
kim kim bitse taŋrıḳa hem soŋ künke aḍaḳın ḳılsa namaznı bėrse zekatnı eger ḳor …
18 bütünlükin abadan ḳılur taŋrınıŋ mezgitlerini kim kim bitse taŋrıḳa hem soŋ künke aḍaḳın ḳılsa namaznı bėrse zekatnı eger ḳorḳmasa meger taŋrıdın bolġay kim bu ögür bolġalar köni yolḳa könmişlerdin
haramnı abadan ḳılmaḳnı ol kişi teg mü bitse taŋrıḳa hem soŋ künke toḳuşsa taŋr …
19 ḳıldıŋız mu hacilarḳa suw içürmekni mezgit-i haramnı abadan ḳılmaḳnı ol kişi teg mü bitse taŋrıḳa hem soŋ künke toḳuşsa taŋrı yolı içinde beraber bolmazlar taŋrı üskinde ol taŋrı köndürmes zalim boḍunlarnı
28 ey anlar kim bittiler bütünlükin ortaḳ ḳatġanlar arıġsız yaġumasunlar
mezgit-i
haramḳa bu yıllarında kiḍin ve eger ḳorḳsa siz, çıġaylıḳdın munu kėŋütür sizni …
28 ey anlar kim bittiler bütünlükin ortaḳ ḳatġanlar arıġsız yaġumasunlar mezgit-i haramḳa bu yıllarında kiḍin ve eger ḳorḳsa siz, çıġaylıḳdın munu kėŋütür sizni taŋrı öz fazlındın eger tilese ol taŋrı bilgen bütün işlig turur
Cümle otuz iki aded mahallede toksan sekiz mahalle
mezgitleri
vardır. Bu diyârda mescidlere mezgit 70b dahi derler. Evvelâ bâlâda tahrîr ol …
Cümle otuz iki aded mahallede toksan sekiz mahalle mezgitleri vardır. Bu diyârda mescidlere mezgit 70b dahi derler. Evvelâ bâlâda tahrîr olunan mahallelerin esmâlarıyla müsemmâ birer mahalle mescidleri olduğundan mâ‘adâ meşhûr olan mezgitler ve eyne damları ya‘nî âzîne günî mescidleri vardır. Bu diyârın re‘âyâsı mescidlere eyne damı derler kim ol mesâcidler bunlardır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS III 70a–70b ·
metinde göster ·
… ki aded mahallede toksan sekiz mahalle mezgitleri vardır. Bu diyârda mescidlere
mezgit
70b dahi derler. Evvelâ bâlâda tahrîr olunan mahallelerin esmâlarıyla müsemmâ …
Cümle otuz iki aded mahallede toksan sekiz mahalle mezgitleri vardır. Bu diyârda mescidlere mezgit 70b dahi derler. Evvelâ bâlâda tahrîr olunan mahallelerin esmâlarıyla müsemmâ birer mahalle mescidleri olduğundan mâ‘adâ meşhûr olan mezgitler ve eyne damları ya‘nî âzîne günî mescidleri vardır. Bu diyârın re‘âyâsı mescidlere eyne damı derler kim ol mesâcidler bunlardır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS III 70a–70b ·
metinde göster ·
… erin esmâlarıyla müsemmâ birer mahalle mescidleri olduğundan mâ‘adâ meşhûr olan
mezgitler
ve eyne damları ya‘nî âzîne günî mescidleri vardır. Bu diyârın re‘âyâsı mescidl …
Cümle otuz iki aded mahallede toksan sekiz mahalle mezgitleri vardır. Bu diyârda mescidlere mezgit 70b dahi derler. Evvelâ bâlâda tahrîr olunan mahallelerin esmâlarıyla müsemmâ birer mahalle mescidleri olduğundan mâ‘adâ meşhûr olan mezgitler ve eyne damları ya‘nî âzîne günî mescidleri vardır. Bu diyârın re‘âyâsı mescidlere eyne damı derler kim ol mesâcidler bunlardır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS III 70a–70b ·
metinde göster ·
… rli Kuyu câmi‘i ve Kadı mahallesi câmi‘i ve Yeni Mahalle câmi‘i ma‘lûmumuz olan
mezgitgâh-ı
kadîmler bunlardır. Bunlardan mâ‘adâ 64 aded mahalle mesâcidleridir.
Der-sitâyiş-i cevâmi‘hâ-yı Zile: Cümle yetmiş beş aded ma‘bedgâh-ı kadîmlerdir. Evvelâ yukaru Kal‘a câmi‘i ve Ulucâmi‘i minârelidir. Ve Tabahâne câmi‘i ve Dudlu Bınar câmi‘i ve Kuyumcu Ömer Ağa câmi‘i ve Boyacı Hasan Ağa câmi‘i karîbü'l-âhd binâ olunmuşdur, ammâ ma‘mûr u rûşen binâ bir câmi‘-i zibâdır ve Küçük Mâ (---) câmi‘i ve Arnavud câmi‘i ve Alaca Mescid câmi‘i ve 91b Zincirli Kuyu câmi‘i ve Kadı mahallesi câmi‘i ve Yeni Mahalle câmi‘i ma‘lûmumuz olan mezgitgâh-ı kadîmler bunlardır. Bunlardan mâ‘adâ 64 aded mahalle mesâcidleridir.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS III 91a–91b ·
metinde göster ·
… i kadîmdir. Lâkin kurşum örtülü değildir. Serâpâ Horasânî kireç binâ ile mestûr
mezgitgâh-ı
ma‘mûrdur. Mezheb-i Şâfi‘î'de cum‘a namâzı sahîh olsun içün bu câmi‘de salât-ı …
Cümle (---) aded mihrâbdır. Cümleden mükellef ve mükemmel câmi‘-i selef-i selâtîn kal‘a içinde Hân Sarâyı kurbünde Ulucâmi‘, sene (---) târîhinde (---)(---) binâsıdır. Bundan ulu câmi‘ yokdur. Cümle amûdlar üzre kârgîr kemerler ile toloz binâlı câmi‘-i kadîmdir. Lâkin kurşum örtülü değildir. Serâpâ Horasânî kireç binâ ile mestûr mezgitgâh-ı ma‘mûrdur. Mezheb-i Şâfi‘î'de cum‘a namâzı sahîh olsun içün bu câmi‘de salât-ı cum‘a edâ olunur câmi‘-i azîmdir. Ammâ sâ’ir diyârın cevâmi‘leri gibi maslûbât âvîzeler ile ve harîr halıçalar ile döşenüp müzeyyen değildir. Ammâ gâyet cemâ‘at-i kesîreye mâlikdir. Ve ancak bir minâresi var imiş, zelzeleden münhedim olup nısfı kalmış.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS IV 378a ·
metinde göster ·
… idi ve Kukulaktaş zâviyesi ve Cânân Hatun eynesi ve Süleymân Hân'ın bölme hisâr
mezgiti
ve Büyük Bölmehisâr mescidi ve Bâzârbaşı zâviyesi ve Küçük Bâzârbaşı buk‘ası ve …
Evvelâ aşağı hisârda yedi aded mesâcidler var, ammâ esmâları ma‘lûmum değildir. Andan Yukar[u]kal‘a buk‘ası ve Nârin kal‘a buk‘ası ve aşağıda Kapudan mescidi ve Kazıklı mescidi ve Dedezâde mescidi ve Hacı Hüseyin mescidi ve Kukulaktaş zâviyesi ve Cânân Hatun eynesi ve Süleymân Hân'ın bölme hisâr mezgiti ve Büyük Bölmehisâr mescidi ve Bâzârbaşı zâviyesi ve Küçük Bâzârbaşı buk‘ası ve Kesteneci mescidi ve Hacı Sucah mescidi ve Mûsâ Paşa buk‘ası.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS V 114a ·
metinde göster ·
… ân-ı mesâcid-i muvahhidân: Dükelisi on üç aded mahallelerin mesâcid ve buk‘a ve
mezgit
ü zâviye ve eynesi ve cümcümü var. Cümleden Hacı Ahad mescidi [ve] Şeyh Efendi …
Der-beyân-ı mesâcid-i muvahhidân: Dükelisi on üç aded mahallelerin mesâcid ve buk‘a ve mezgit ü zâviye ve eynesi ve cümcümü var. Cümleden Hacı Ahad mescidi [ve] Şeyh Efendi mescidi (---)(---)(---)(---)(---)(---)(---) Bu eynelerin cümlesi tahta minârelidir.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VI 57b ·
metinde göster ·
… errih musallâ-yı kadîm ve binâ-yı azîm, bu dahi rusâs-ı hâs-ı nîlgûn ile mestûr
mezgitgâh-ı
ma‘mûrdur. Minâresi tarz-ı âhar bir mevzûn ve mergûb binâlı bânghâne-i Muhammed …
Yakovalı Hasan Paşa câmi‘i: Bu dahi müferrih musallâ-yı kadîm ve binâ-yı azîm, bu dahi rusâs-ı hâs-ı nîlgûn ile mestûr mezgitgâh-ı ma‘mûrdur. Minâresi tarz-ı âhar bir mevzûn ve mergûb binâlı bânghâne-i Muhammedî'dir. Haremi gâyet müferrihdir kim cânib [ü] etrâfı tâlib-i ilm hücreleridir. Andan yine Seget kapusunun iç yüzünde
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VI 67a ·
metinde göster ·
… tâyiş-i mesâcidhâ-yı muvahhidân: Kamusu on altı aded mahalle mescidi ve cemâ‘at
mezgiti
ve buk‘a ve eyneleridir. Evvelâ Yeniçeri odaları kurbunda Ağa mescidi.
Sitâyiş-i mesâcidhâ-yı muvahhidân: Kamusu on altı aded mahalle mescidi ve cemâ‘at mezgiti ve buk‘a ve eyneleridir. Evvelâ Yeniçeri odaları kurbunda Ağa mescidi.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VI 83a ·
metinde göster ·
… ndır. Dükelisi yigirmi tokuz aded mahallât mesâcidleri ve zâviye ve buk‘alar ve
mezgit
ve eyne ibâdetgâhlarıdır. (---)(---)(---)(---), ammâ,
Andan Hüseyin Ağa câmi‘i, andan Hasan Efendi câmi‘i, andan Çeribaşı câmi‘i, andan Tâmîrîzâde câmi‘i, ma‘lûmumuz olan cemâ‘at-i kesîreye mâlik olan cevâmi‘-i rûşenler bunlardır. Mâ‘adâsı mesâcid-i muvahhidândır. Dükelisi yigirmi tokuz aded mahallât mesâcidleri ve zâviye ve buk‘alar ve mezgit ve eyne ibâdetgâhlarıdır. (---)(---)(---)(---), ammâ,
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VI 140b ·
metinde göster ·
… amân-ı sa‘âdetlerinde binâ oldu, ammâ bu mezkûr mescidler câmi‘ olmağa müsta‘id
mezgitlerdir
. 155b
Der-aded-i mesâcid-i muvahhidân-ı mü’minân: Cümle 44 aded mesâcidlerdir. Cümleden Aşağı mahallede el-Hacı Abdullâh Ağa'nın mescidi ve yine Aşağı kal‘a handakının köprüsü aşırı Râmoğlu el-Hacı Süleymân Ağa mescidi, Sultân Murâd Hân-ı Râbi‘ kim fâtih-i Bağdâd'dır, bu mescid anların zamân-ı sa‘âdetlerinde binâ oldu, ammâ bu mezkûr mescidler câmi‘ olmağa müsta‘id mezgitlerdir. 155b
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VI 155a–155b ·
metinde göster ·
… eşmesinin karşusunda el-Hacı Ali Ağa mescidi, câmi‘-i latîf olmağa müsta‘id bir
mezgit-i
kadîmdir kim kıble kapusu üzre târîhi budur:
Der-beyân-ı mesâcid-i muvahhidân-ı mü’minân: Cümle (---) aded mahalle mesâcidleridir. Evvelâ çârsû içinde Ahmed Efendi çeşmesinin karşusunda el-Hacı Ali Ağa mescidi, câmi‘-i latîf olmağa müsta‘id bir mezgit-i kadîmdir kim kıble kapusu üzre târîhi budur:
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VI 165b ·
metinde göster ·
… kender Beğ câmi‘i, bu dahi ma‘bedgâh-ı atîkdir. Mâ‘adâsı mahalle mesâcidleri ve
mezgitleridir
.
Ve barısı yedi mihrâbdır. Evvelâ Malkoç Beğ câmi‘i, dırahtistân içre bir câmi‘-i zıllistândır, ammâ kurşum ile mestûr bir serâmed bânghâne-i Bilâlîli câmi‘-i pür-nûrdur. Andan Eski İskender Beğ câmi‘i, bu dahi ma‘bedgâh-ı atîkdir. Mâ‘adâsı mahalle mesâcidleri ve mezgitleridir.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VI 172a ·
metinde göster ·
ve zâviyelerdir. Cümle[den] Kuba mescidi ve Sefer Gâzî Ağa sarâyı önünde Sefer …
Der-beyân-ı aded-i mesâcid-i muvahhidân: Cümle (---) aded mahallât nafakaları ve mezgit ve zâviyelerdir. Cümle[den] Kuba mescidi ve Sefer Gâzî Ağa sarâyı önünde Sefer Gâzî mescidi (---)(---)(---)(---)(---)(---)(---)(---)(---)(---) Bu şehir içre beş aded taş minârelerdir.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VII 126b ·
metinde göster ·
ve eyne damları yasadırım, der. Ve Allâhu Te‘âlâ zekât verin demiş. Hakkâ güzel …
"Vallâhi emr-i Hak ile yolda gidüp ziyâret etmek lisânım üzre eyi seyâhatdir, ammâ bu benim Balıkhân'ımız şehrinden tâ Bahr-i Kulzum kenârında Beytullâh'a varınca bir yıllık yoldur. Ve tarîk-i âm üzre benim yedi aded pâdişâhlar hasm-ı kavî adû-i hâ’inlerimdir. Anların vilâyetlerin atlayup nice geçüp Mekke'ye gidüp geleyim. Bu dahi zekerin kesmek gibi müşkil teklîfdir. Ammâ yılda bir kerre oruç dutmak farzını kabûl eyledim, zîrâ hakîmâne emrullâhdır. Bir âdem müddet-i medîd-i ömründe yiye içe vücûdunda niçe gûne safrâ ve sevdâ ve balgam ve ahlât-ı fâsideler cem‘ olur, ammâ yılda bir kerre bir ay sâ’im olunca on bir aylık emrâz-ı muhtelifeler mahv olup ten-dürüst olur. Yarın inşâallâh sâ’im olurum. Poh ne güzel emr-i hakdır. Ve cemî‘i vilâyetlerimin halkına car salup mâh-ı Ramazân'da şenlik şâdımânlıklar edüp oruç dutdurup hemân beş vakti kılmak içün mezgitler ve eyne damları yasadırım, der. Ve Allâhu Te‘âlâ zekât verin demiş. Hakkâ güzel buyurmuş. Bu emrullâhı da kabûl eyledim. Hakkâ ki bir âdem mâl-ı Kârûn'a mâlik olup yığa yığa kayda götürür. Müstahak olan fukarâlara mâlının zekâtın vermek ne güzel dîndir.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VII 131b ·
metinde göster ·
Bu şehri dahi Timur Hân harâb [etmişdir]. Hattâ kavm-i Heşdek bu şehir içre bir câmi‘ olan kiliseye Hızır yakkan Alay yakkan mezgiti derler, ya‘nî Hazret-i Hızır âteşe yakdığı ve Allâh yakdığı câmi‘ derler. Balu Hân bu câmi‘i yüz yılda tamâm edüp gûyâ ürd-i behişt imiş. Ol asırda kavm-i Tatar Ka‘be'ye gitmez olup "Bu câmi‘ Ka‘be'dir" deyü bunda gelüp ibâdet ederlermiş. Tûlen ve arzen biner adımdır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VII 172a ·
metinde göster ·
… e bir azîm bürkesi var, dâ’iren-mâdâr cirmi üç yüz adımdır. {şehir içinde böyle
mezgit
yokdur. Merhûm Circeli Alî Beğ'in hayrât [u] hasenâtıdır. Alî Beğ mastabası dem …
Ve Mel‘abe meydânında câmi‘-misâl bir zâviye-i kebîr vardır. Minâresi yokdur, ammâ gâyet ma‘mûr zâviyedir. Mihrâbı önünde bir azîm bürkesi var, dâ’iren-mâdâr cirmi üç yüz adımdır. {şehir içinde böyle mezgit yokdur. Merhûm Circeli Alî Beğ'in hayrât [u] hasenâtıdır. Alî Beğ mastabası demek ile ma‘rûfdur.} Ve hayvânât saky edecek sâkıye havuzları vardır, cümle hayvânât andan nûş ederler. Ve cümle ehl-i züvvâr ol bürkeden nûş edüp tecdîd-i vuzû‘ ederler. Hayrât-ı azîmdir.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS X Y287b ·
metinde göster ·
