… Budin iken ol sahrânın rimâlistânı içre deryâ mahlûkundan midye ve istiridye ve
minkale
böceği kabukları 110a buldum. Hakkâ ki İskender-i Kübrâ asrında o sahrâlar de …
Temâşâ-yı Garîbe : Bu kal‘a eyle bir kûh-ı bülendin zirve-i a‘lâsındadır kim her bâr serinde vakt-i seher ebr-i kebûd eksik değildir. Böyle cebel-i bülendin püşte kayalarında gemiler bağlayacak âdem uyluğu kalınlığı içinden birer âdem geçer demir halkalar var. Ve zamân-ı kadîmde müsta‘mel olmadan aşınmış alâmeti var kim niçe yüz sene kullanılmışdır. Ammâ Pirevadi'de bir müsinn Latin kefere var idi. Anın rivâyeti üzre "Târîhlerimizde eyle yazar kim İskender-i Zülkarneyn Karadeniz Boğazı'n kesmezden mukaddem Heyhât sahrâsın ve Kırım diyârı ve Özi sahrâları ve Kamerü'l-kamer ve Tımışvâr sahrâları ve Göle ve Salanta ve Keçkemet ve Peşte ve Baçka ve Laçka sahrâları cümle Karadeniz idi. Bu Pirevadi kayası cezîre-i ma‘mûre olmağıla gemiler bağlanırdı" deyü nakl etdi. Hakkâ ki tahkîkdir. Zîrâ bu abd-i hakîr Heyhât sahrâsı ve Budin cânibinde Salanta sahrâlarında Koca Mûsâ Paşa vâlî-i Budin iken ol sahrânın rimâlistânı içre deryâ mahlûkundan midye ve istiridye ve minkale böceği kabukları 110a buldum. Hakkâ ki İskender-i Kübrâ asrında o sahrâlar deryâ olup Pirevadi kal‘ası cezîre olup ol demir halkalara keştî kayd-bend ederlermiş.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS III 109b–110a ·
metinde göster ·
… ‘ası hâk-i Mekke'de nehr-i Furât kenârında Bağdâd hükmünde paşa ağalarından bir
minkale
ağa iki yüz tevâbi‘iyle hükm-i hükûmet edüp beher sene hâss-ı hümâyûn içün (--- …
Ve bânîsi (---)(---)(---)(---)(---)(---)(---) Kal‘ası hâk-i Mekke'de nehr-i Furât kenârında Bağdâd hükmünde paşa ağalarından bir minkale ağa iki yüz tevâbi‘iyle hükm-i hükûmet edüp beher sene hâss-ı hümâyûn içün (---) kise tahsîl edüp Bağdâd vâlîsine gönderir. Kal‘ası nehr-i Furât kenârında şekl-i murabba‘ türâbdan mebnî bir küçük kal‘adır. Dizdârı ve (---) aded neferâtları ve kifâyet mikdârı cebehânesi ve şâhî topları vardır. Ve cümle (---) aded hâne-i müfîd ü muhtasarlardır ve cümle (---) aded mihrâbdır. Evvelâ (---)(---) câmi‘i. Andan
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS IV 358b ·
metinde göster ·
… kabukları ve Bektaşiyân nefîri-misâl böcek kabuğu nefîrler ve cevâhir makûlesi
minkale
taşları olur kim bir diyârda olmaz.
Ve bu Müveylah önünde gûnâ-gûn deryâ böcekleri kabuğu ve sadefler ve mühreler ve yılancık taşları ve su tâsları kâse gâyet çokdur ve gayri ve cevâhir makûlesi. Q 152b Ve abdâlân keşkülü-misâl sadef kabukları ve Bektaşiyân nefîri-misâl böcek kabuğu nefîrler ve cevâhir makûlesi minkale taşları olur kim bir diyârda olmaz.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS IX Y375b ·
metinde göster ·
