… usu'nun iç yüzünde Kundakcılar içre azîm kârhânedir, ağası ve emîni ve yüz aded
neferâtları var
. Cümle selâtîn câmi‘lerine ve sultânlara ve Sarây-ı Atîk'e ve Sarây-ı Cedîd'e v …
Ammâ kârhâne-i şem‘-i asel-i sultânî birdir. Odunkapusu'nun iç yüzünde Kundakcılar içre azîm kârhânedir, ağası ve emîni ve yüz aded neferâtları var. Cümle selâtîn câmi‘lerine ve sultânlara ve Sarây-ı Atîk'e ve Sarây-ı Cedîd'e ve sarây-ı vüzerâ ve a‘yân-ı kibâra şem‘-i asel-i kâfûr-i ahsedî bu mîrî kârhânede hâsıl olur. Ammâ sâ’ir mûm yağı kârhânelerinin ehl-i hırefleri arabalar üzre dükkânların niçe bin deste münakkaş mûmlar ile zeyn edüp ve niçe münakkaş fânûslarda mûmlar yakup ve niçe sırıklar üzre yağ mûmları donadup ve alayları içinde 168a direk kadar münakkaş ve mutallâ bal mûmları yakup arabalar üzre niçe bin gûne yel mûmları ve fişek mûmları ve Ebû Alî mûmları yakarlar kim ba‘zı âdem kendüyi başsız görür ve ba‘zısı elsiz ayaksız görür ve ba‘zı mûmların şu‘lesinden niçe bin âdemler sarı ve kırmızı ve yeşil ve alaca yüzlü âdemler görünüp cümle temâşâcılara havf u haşyet hâsıl olup ba‘zı fişek mûmları yandıkca mûm içinde olan fişekler âmedâne top gibi çatlayup halka bir vehm târî olur. Zindânkapusu'ndan taşra,
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 167b–168a ·
metinde göster ·
… b-i deryâda çâr-kûşe bir kapulu kulle-i azim cây-ı menâsı var. Bir dizdâr ve on
neferâtı var
. İçinde mâl-â-mâl âlât-ı keştî içün kerasteler vardır, gayrı şey yokdur. Orhân …
Lisân-ı Yunaniyân'da Aleksandıra ya‘nî İskender Târîhi'nde İskender-i Yunan, Hazret'den sekiz yüz seksen iki sene mukaddem bu şehr-i Makedon'da vücûda gelmişdir. Amma Filikos oğlu İskender Rûmeli'nde Kaval'da mütevellid olmuşdur. Bu dünyâya dörd İskender gelmişdir, bi-kavli Yunaniyân. Ammâ bu İzmit'de vücûda gelen İskender-i azîmü'ş-şân pâdişâh olup İzmit'i eyle ma‘mûr edüp bir kal‘a-i metîn inşâ etmişdi kim İslâmbol'a mânend kal‘a idi. Hâlâ eser-i binâları ve burc [u] bârûları zâhir ü bâhirdir. Anınçün İzmit'e Tevârih-i Yunaniyân'da İskender Makedoniyye derler. Mâh-ı temmûzda İslâmbol mukabelesinde İskender Çamlıca dağında yaylalanırdı. Hâlâ Üsküdar, İskenderî'den galatdır. İzmit'in cânib-i şarkîsinde Sabanca gölün İskender kesüp İzmit Körfezine mahlût etdi. Sakarya nehriyle Karadeniz ve İzmit Körfezi mâbeyninde şehr-i Kocaili ve İzmit bir cezîre gibi kaldı. Niçe müddet İzmit cezîre olup ba‘dehû İslâmbol Tekürü Keştantış Sabanca halîcin yolun sedd edüp İzmit cezîre olmadan halâs oldu. Ammâ yine Âl-i Osmân murâd edinse Sabanca gölün İzmit körfezine mahlut etse bir kantar odun beş akçeye olup bir tahta iki akçeye olup cümle İzmit gemileri tâ Düzce bâzâra varup yanaşup ol mahal bender [u] iskele olurdu. Ez-în-cânib bu İzmit kal‘ası İslâmbol Rûmu keferesi elinde iken sene 731 târîhinde Orhân Gâzî feth etmişdir. Ammâ fethinde usret çekmeğile ba‘de'l-feth kal‘asın câ-be-câ münhedim etmişdir kim bir dahi küffâr tama‘a düşüp dârü'l-bevâr etmek arzûsuna düşmeyeler. Hâlâ ol zamândan bakıyyetü'l-inhidâm leb-i deryâda çâr-kûşe bir kapulu kulle-i azim cây-ı menâsı var. Bir dizdâr ve on neferâtı var. İçinde mâl-â-mâl âlât-ı keştî içün kerasteler vardır, gayrı şey yokdur. Orhân Gâzî deryâ-misâl asker ile bu kal‘ayı ibtidâ muhasara etmeğe Koca Bay'ı serdâr edüp "İznimdir var git" buyurmuşlar. kal‘a feth olup ismine "İznim git" demişler. İzmit, "İznim git"den galatdır. Ba‘zılar İznikmit derler, ba‘zılar İzmigit derler. Ba‘de'l-feth Koca Bay yine serdâr olup Kalipo vilâyetin feth edüp ismine Koca-ili dediler. İzmit ol hâk-i anber-pâkde vâkı‘ olmuşdur kim her tarafı kûşe-i İrem bir diyâr (---)
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS II 242b ·
metinde göster ·
Evsâf-ı kal‘a-i kadîm ve sedd-i azîm, kal‘a-i Azgûr-ı Aleksandır-ı Gûr: Müverrih-i âlem Şerefnâme kavli üzre ibtidâ Gürcîstân'da binâ olunan bu Azgûr-ı gûr kal‘asıdır. Lisân-ı Gürcî'de Azgûr-ı gûr ya‘nî pâdişâhlar pâdişâhı Aleksandır binâsıdır, demek olur. Aleksandır, İskender-i Zülkarneyn'dir kim anın binâsıdır. Hakkâ kim bu sedd-i üstüvârın azîm çâr-kûşe seng-i hârâları İskender binâsı olmağı gösterir. Yohsa zamânımız benî Âdeminin beş yüzü bir yire cem‘ olsa bir taşın bir yerden bu mekâna vaz‘-ı binâ etmeğe kâdir değildir. Hâlâ bir püşte-i âlî üzre şekl-i murabba‘ bir küçük kal‘a-i köhne-âbâd, bu kal‘a Gürcîstân hâkinde Ahıçka hududunda niyâbetdir. Kıbleye nâzır bir kapusu var. Ağası hâkimdir. İki yüz aded neferâtları var. Kal‘asının aslâ havâlîsi yok, metânet üzre mebnî bir kâr-ı kavî kal‘a-i metîndir. {Bu şehr önünden cereyân eden nehr Ahıçka dağlarında kûh-ı Oda'dan (?) gelüp Ahıska içinden ubûr ederek bu şehrin bâğçe ve besâtinlerin reyy edüp iner, nehr-i Araz'a rîzân olur}. Câmi‘i ve hânı ve hammâmı vardır. Ve kırk elli mikdârı esvâk-ı muhtasarı vardır. Ve âb [u] hevâsının letâfetinden bâğ u bâğçesi ve Gürcîstân güzelleri vardır. Bu şehr-i ma‘mûre Gürcîstân'ın Şavşad kavmi hudûdunda olmağıla re‘âyâ vü berâyâsı Gürcî lisânı tekellüm ederler.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS II 320a ·
metinde göster ·
… nda ze‘âmet 8 ve timar 87, alaybeğisi ve çeribaşısı ve dizdârı ve iki yüz kal‘a
neferâtı var
. Beğinin cebelüleriyle cümle bin mikdârı asker olur. Ve yüz elli akçe pâyesiyle …
Evsâf-ı kal‘a-i Gürcîstân-ı Kara Ardahân: Çıldır eyâletinde Selîm Hân-ı Evvel sene (---) târîhinde feth edüp sancak beği tahtıdır. Beğinin hâssı 300.000 akçedir. Sancağında ze‘âmet 8 ve timar 87, alaybeğisi ve çeribaşısı ve dizdârı ve iki yüz kal‘a neferâtı var. Beğinin cebelüleriyle cümle bin mikdârı asker olur. Ve yüz elli akçe pâyesiyle şerîf kazâ-yı nâgehânîdir. Ve cümle (---) aded nâhiye add olunur. Nakîbü'l-eşrâfı yokdur. Müftîsi Ahıska'dadır. Kal‘ası bir yalçın kaya üzre şekl-i murabba‘ Şeddâdî binâber kal‘a-i ra‘nâdır. Dâiren-mâdâr cirmi (---) adımdır. Ve aslâ bir tarafdan havâlesi yokdur. Cümle iki kat, yetmiş kulleli kal‘a-i ferah-âbâddır. Üç kapusu vardır, biri cânib-i (---)(---). Âsitâne tarafından bir oda cebecileri var. Bu şehr içre Kaya Paşa hânedânı meşhûrdur. (---)322b Bu şehrin zeylinden (---) çayı cereyân edüp cânib-i şarkda nehr-i azîm Araz'a mahlût [olur]. Bu şehrin cümle (---) aded toprak ile örtülü hâne-i kadîmleri vardır ve cümle mihrâbdır. (---) câmi‘dir. Evvelâ
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS II 322a–322b ·
metinde göster ·
… cümle yigirmi aded hânedir. Dizdâr ağa bunda sâkin olur. Ve cümle iki yüz aded
neferâtları var
. Cebehânesi ve buğday 55b anbârları su sarnıçları var. Ve kal‘a kapusunun iç …
Bu iç kal‘ada cümle yigirmi aded hânedir. Dizdâr ağa bunda sâkin olur. Ve cümle iki yüz aded neferâtları var. Cebehânesi ve buğday 55b anbârları su sarnıçları var. Ve kal‘a kapusunun iç yüzünde (---)(---) câmi‘i var. Minâresiz müfîd ü muhtasar bir câmi‘dir. Bundan gayri mesâcid ve hân u hammâm ve çârsû-yı bâzârdan bir imâret yokdur. Ve derûn-ı kal‘a olmak ile hâneleri bâğsız ve bâğçesiz neferât hâneleri küçükdür. Ve Hazret-i İbrâhîm'i Nemrûd-ı la‘în âteşe atduğu âteş-gede-i Nemrûd mancınıkı bu kal‘a içre iki amelî sütûn-ı müntehâlar bu kal‘adadır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS III 55a–55b ·
metinde göster ·
… hükûmet eder. Zîrâ Âsitâne tarafından gelir dizdârdır. Ve cümle yüz aded kal‘a
neferâtları var
, her şeb mehterhânesi çalınır, neferâtları cümle âmâdedir ve kifâyet mikdârı en …
Bu kapunun deryâ tarafı cânibi kıbledir ve bu kal‘a içre cümle hâk-i pâk ile mestûr üç yüz elli aded hâne-i ma‘mûrlar vardır. Süleymân Hân'ın bir câmi‘i ve bir hammâmı ve bir hânı ve yigirmi mikdârı dükkânı vardır. Gayri imârât-ı azîmelerden bir ebniyye-i âliyeler yokdur. Ve bu kal‘a Van eyâletinde Muş paşasının tahtıdır. Beğinin hâssı taraf-ı pâdişâhîden 410.000 yük akçedir. Ve kânûn üzre ber-vech-i adâlet beğine beher sene yigirmi kise olup beş yüz âdemle sancağı kurâların zabt [u] rabt eder. Erbâb-ı zu‘amâsı cümle 44 adeddir ve erbâb-ı timârı 148 adeddir. Alâybeğisi ve çeribaşısı vardır. Kânûn üzre cebelüleriyle bin mikdârı Muş sahrâsı bîhûş asker olup beğleri livâsı altında me’mûr oldukları sefere giderler. Ve yüz elli akçe pâyesiyle kazâ-yı âsumânîdir kim senevî kadıya iki kise olur. Şeyhülislâmı ve nakîbi ve kethudâyeri ve serdârı yokdur. Ammâ şâhbenderi ve bâcdârı ve muhtesibi ve subaşısı vardır. Bir hâkimi dahi kal‘a dizdârıdır kim cebecilere ve yeniçerilere hükûmet eder. Zîrâ Âsitâne tarafından gelir dizdârdır. Ve cümle yüz aded kal‘a neferâtları var, her şeb mehterhânesi çalınır, neferâtları cümle âmâdedir ve kifâyet mikdârı envâ‘ından cebehâneleri ve kırk aded sağîr ü kebîr şâhî darbzen ve kolomborna topları vardır ve leb-i deryâdaki iskelesinde gümrük emîni oturup cemî‘i gelen keştîlerin metâ‘larından öşr-i sultânî alup kal‘a kullarına mevâcib verir yedi yük akçe iltizâmdır. (---)(---)(---)(---)
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS IV 239b ·
metinde göster ·
… edrevîler ve zenbiller ederler. Ve'l-hâsıl bir şey’i hebâya gitmez, üç yüz gûne
nef‘i var
. Ve kavl-i hukemâ üzre üç yüz hâssası vardır.
Hâssa-i sânî: Başı olan yerde kiyeflerinden yine gûnâ-gûn ipler ve süpürgeler ederler ve yaprağından gûnâ-gûn hasîrlar ve ferdeler ve bedrevîler ve zenbiller ederler. Ve'l-hâsıl bir şey’i hebâya gitmez, üç yüz gûne nef‘i var. Ve kavl-i hukemâ üzre üç yüz hâssası vardır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS IV 346a ·
metinde göster ·
… sa‘b ve metîn ve dolma palanka kal‘adır. Subaşı ve dizdârı ve (---) aded kal‘a
neferâtları var
. Ve derûn-ı hisârda bir câmi‘ ve anbâr ve cebehâne ve neferât hâneleri var ve k …
Lisân-ı Sırf üzre rajina (---)(---)(---) derler. Kadîm a‘sârda Despot binâsı olup ba‘dehû Süleymân Hân sene (---) târîhinde feth edüp amâr etmişdir. Bu dahi Rûmeli eyâletinde bir dereli ve depeli zemîn-i çengelistânda şekl-i murabba‘dan tûlânîce bir sa‘b ve metîn ve dolma palanka kal‘adır. Subaşı ve dizdârı ve (---) aded kal‘a neferâtları var. Ve derûn-ı hisârda bir câmi‘ ve anbâr ve cebehâne ve neferât hâneleri var ve kal‘a hâricinde mükellef hânları ve birkaç dükkânları ve bağları var, ammâ bu kal‘a yolları gâyet muhâtara haydûd yollarıdır kim ihtirâz lâzımdır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS V 110b ·
metinde göster ·
… abba‘ bir kapulu palankacıkdır kim cirmi altı yüz adımdır. Dizdârı ve kırk aded
neferâtları var
. Câ-be-câ bâğları var ve bir müfîd ü muhtasar bir câmi‘i ve bir hânı var. Gayrı …
Lisân-ı Sırf'da (---)(---)(---) demekdir. Bânîsi Semendireli Gâzî Balı Beğ'dir kim bu da Semendire sancağı hâkinde bir vâsi‘ fezâ-yı mahsûldârda şekl-i murabba‘ bir kapulu palankacıkdır kim cirmi altı yüz adımdır. Dizdârı ve kırk aded neferâtları var. Câ-be-câ bâğları var ve bir müfîd ü muhtasar bir câmi‘i ve bir hânı var. Gayrı bâzâr ve hammâm yokdur. Garîb kalmış palankadır. Andan,
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS V 111a ·
metinde göster ·
… asma zincirli cisri önünde bir cihân-nümâ lonca köşkü var. Dizdârı ve elli aded
neferâtları var
, ammâ taşra varoşu palankasız yüz mikdârı tahta havlılı ve örtülü evler ve on a …
Ve kıbleye nâzır bir kapusu üzre bir küçük câmi‘ var Süleymân Hân'ındır. Derûn-ı hisârda ancak beş hâne ve beş aded şâhî topcuğazları var ve kapusu önünde asma zincirli cisri önünde bir cihân-nümâ lonca köşkü var. Dizdârı ve elli aded neferâtları var, ammâ taşra varoşu palankasız yüz mikdârı tahta havlılı ve örtülü evler ve on aded dükkânlardan gayrı bir âsâr-ı binâ yokdur, ammâ bâğları gâyet çokdur. Andan cânib-i maşrıka nehr-i Moroş kenârıyla 2 sâ‘atde,
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS V 120a ·
metinde göster ·
… palankadır. Hâlâ Lipova beği hâssıdır kim subaşılıkdır. Dizdârı ve yetmiş aded
neferâtları var
. Cümle üç yüz aded hâne-i zîbâlardır ve bâğı ve bâğçeleri çokdur. Andan yukaru …
Nehr-i Moroş'in kal‘a-i Radna tarafında bir püşte-i âlî üzre taş ve dolma rıhtım palankadır. Hâlâ Lipova beği hâssıdır kim subaşılıkdır. Dizdârı ve yetmiş aded neferâtları var. Cümle üç yüz aded hâne-i zîbâlardır ve bâğı ve bâğçeleri çokdur. Andan yukaru yine nehr-i Moroş kenârıyla 2 sâ‘atde,
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS V 121a ·
metinde göster ·
… güzîde yiğitleri var imiş, ammâ şimdi el-hâletü hâzihi bir dizdârı ve elli aded
neferâtları var
, ammâ Orta Macar'a ve Erdel Macarlarına el-amân dedirmişlerdir.
Bu serhadlerde Façat kal‘ası ve bu Vilagoş kal‘ası yiğitleri nâm vermişlerdir. Ol asırda bin aded güzîde yiğitleri var imiş, ammâ şimdi el-hâletü hâzihi bir dizdârı ve elli aded neferâtları var, ammâ Orta Macar'a ve Erdel Macarlarına el-amân dedirmişlerdir.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS V 121b ·
metinde göster ·
… dikde, gördüm ki ortada beyâz nân pâreler ve kebâb pâreler ve gûnâ-gûn ni‘met-i
nefîseler var
. Hemân atdan inüp eyitdim,
"Bire cele cânum, hoço çelo Allâhı seversen kazı yiğit bir manca yeyelüz" dedikde, gördüm ki ortada beyâz nân pâreler ve kebâb pâreler ve gûnâ-gûn ni‘met-i nefîseler var. Hemân atdan inüp eyitdim,
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS V 146a ·
metinde göster ·
… dakdır ve bir kapusu önünde asma cisri var. Kal‘a kapudanı ve iki yüz aded gâzî
neferâtları var
ve kifâyet mikdârı cebehânesi ve birkaç şâhî topları ve zahîre anbârları ve yüz …
Hâlâ Banaluka hâkinde voyvadalıkdır ve yüz elli akçe başka kazâcıkdır. Kal‘ası nehr-i Ona kenârında bir çemenzâr yerde çâr 155a köşe şeddadî bir kârgîr musanna‘ binâ-yı kadîmdir. Bir tarafından nehr-i Ona akar. Üç tarafı handakdır ve bir kapusu önünde asma cisri var. Kal‘a kapudanı ve iki yüz aded gâzî neferâtları var ve kifâyet mikdârı cebehânesi ve birkaç şâhî topları ve zahîre anbârları ve yüz mikdârı tahta örtülü hâneleri var ve bir câmi‘i var (---)(---)(---)
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS V 154b–155a ·
metinde göster ·
… dır ve yüz elli akçe kazâ-yı âsumânîdir ve kal‘a kapudanı ve iki yüz aded kal‘a
neferâtları var
, gayrı hâkimleri yokdur.
Ve Süleymân Hân tahrîri üzre bu kal‘a Bosna eyâletinde başka sancakbeği tahtıdır kim taraf-ı pâdişâhîden beğinin kanûn üzre hâssı 170.000 akçedir ve sancağında ze‘âmet 3'dür ve tîmârı 103'dür ve alaybeği ve çeribaşı ve yüzbaşısı vardır. Beğinin ve zu‘amâ ve erbâb-ı tîmârıyla cümle sekiz yüz asker olur. Ekseriyyâ Bosna vüzerâları bu sancağı ağalarına verir. Kalîlü'l-avâ‘id ve kesîrü'z-zevâ’id bî-hâsıl bir sancakdır ve yüz elli akçe kazâ-yı âsumânîdir ve kal‘a kapudanı ve iki yüz aded kal‘a neferâtları var, gayrı hâkimleri yokdur.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS V 157a ·
metinde göster ·
Lisân-ı Latince (---)(---)(---) demekdir. Bânîsi Hırvad hersekleri ve segleri cây-ı amân içün binâ edüp âhir dest-i İslâm'dan amân bulmayup sene 945 târîhinde Yahyâ Paşazâde, Hüsrev Paşa i‘ânetiyle ceng-i azîm edüp dest-i Hırvat'dan bu kal‘ayı feth edüp içine müstevfâ asker ve cebehâne-i mükemmel koyup asâkir-i İslâm ile amâr etdiler. Hâlâ Çernik sancağına tâbi‘ voyvadalıkdır. Kapudanı ve üç yüz mükemmel pür-silâh gâzî neferâtları var, zîrâ gâyetü'l-gâye intihâ-i serhadd-i bî-amân yerdir.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS V 157b ·
metinde göster ·
… r kim Şebeş kadısı niyâbetidir, ammâ yeniçeri odaları konmayıp ancak dizdârı ve
neferâtları var
, çârsû-yı bâzârı yokdur.
Sene (---) târîhinde Köpürlü Mehemmed Paşa'nın deryâ-misâl asker-i bî-pâyân ile [geldiğin] bu kal‘a küffârı görüp savlet-i Âl-i Osmân'a tâkat getirmeyeceklerin bilüp kal‘ayı boş bırağup firâr etdiklerinde, içine yedi yüz aded asâkîr-i İslâm koyup Tımışvar eyâletinde Şebeş sancağı hükmünde nehr-i Tımış kenârında bir dağlık ve ormanlık içre çâr-kûşe ma‘mûr kal‘adır kim Şebeş kadısı niyâbetidir, ammâ yeniçeri odaları konmayıp ancak dizdârı ve neferâtları var, çârsû-yı bâzârı yokdur.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VI 2a ·
metinde göster ·
… kdârı şâhî topları var. Dizdârı hâkimdir ve voyvadası zâbitdir ve iki yüz kadar
neferâtları var
, cümle şehbâz Arnavud gâzîleridir kim garîb-dostlardır, her kim müsâfir gelirse …
Cânib-i (---) kapusu var ve hisâr içre cümle (---) örtülü bâğçesiz daracık neferât evleri ve Ebü'l-feth câmi‘i ve anbârları ve cebehâne mahzenleri ve kifâyet mikdârı şâhî topları var. Dizdârı hâkimdir ve voyvadası zâbitdir ve iki yüz kadar neferâtları var, cümle şehbâz Arnavud gâzîleridir kim garîb-dostlardır, her kim müsâfir gelirse evlerine kondurup ikrâm ederler. Gâyet ganîmet dâr-ı diyârdır kim balığı meşhûrdur. Ve bâğ u bâğçeleri ve müşebbek bostânları var.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VI 36b ·
metinde göster ·
… kem dîvârları kalın kal‘adır. Hudâ-yı Müte‘âl nigehbânı ola, zîrâ yüz elli aded
neferâtları var
ve elli aded hâneleri ve bir câmi‘leri var.
El-hâsıl gâyet metîn ü müstahkem dîvârları kalın kal‘adır. Hudâ-yı Müte‘âl nigehbânı ola, zîrâ yüz elli aded neferâtları var ve elli aded hâneleri ve bir câmi‘leri var.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VI 57b ·
metinde göster ·
… sancağı hâkinde voyvadalıkdır ve Sirem niyâbetidir. Dizdârı ve otuz aded kal‘a
neferâtları var
. Kal‘ası sâhil-i Tuna'da havâlesiz bir mürtefi‘ bayır üzre haşeb binâ bir palan …
Palanka-i Sotin: Bânîsi ma‘lûmum değildir. Hadîs-i şerîf: Arapça . Ammâ bu kal‘a Sirem sancağı hâkinde voyvadalıkdır ve Sirem niyâbetidir. Dizdârı ve otuz aded kal‘a neferâtları var. Kal‘ası sâhil-i Tuna'da havâlesiz bir mürtefi‘ bayır üzre haşeb binâ bir palanka-i ra‘nâdır. Derûn-ı hisârda bir câmi‘i var ve yigirmi aded neferât hâneleri var. Ve iç kal‘ası içinde bir Şeddâdî harâb deyri var, iç kal‘ası dahi Şeddâdî binâdır. Ve kal‘adan taşra bir hâncuğazı var.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VI 60b ·
metinde göster ·
… ammâ burc [u] bârûsu ve cebehânesiyle metîn palankadır. Dizdârı ve seksen aded
neferâtları var
. Derûn-ı hisârda elli kadar tahta örtülü müfîd ü muhtasar hânecikler ve bir câm …
Der-hakk-ı eşkâl-i kal‘a-i Darda: Nehr-i Dırava kenârında bir cânibi köprü batağı sâhilinde çâr-kûşe bir haşeb palankacıkdır. Cânib-i garba bir kapusu var, ağaçdır, ammâ burc [u] bârûsu ve cebehânesiyle metîn palankadır. Dizdârı ve seksen aded neferâtları var. Derûn-ı hisârda elli kadar tahta örtülü müfîd ü muhtasar hânecikler ve bir câmi‘ ve anbârı var ve taşra varoşu şeklinde bir hân ve on aded dükkân var, ammâ bâğları yokdur, zîrâ kefere katanası gelüp bâğlarından âdemleri alup esîr edüp gider, gâyet serhad yerdir.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VI 64b ·
metinde göster ·
… mâr ağası ve şehir kethudâsı gibi hâkimleri var, kal‘a dizdârı ve iki yüz kal‘a
neferâtları var
.
Şeyhülislâmı ve nakîbü'l-eşrâfı ve a‘yân-ı kibâr-ı kübbâr-ı eşrâfı ve sipâh berât(?) serdârı ve Budin ve Eğre yeniçerisi serdârı ve harâc ağası ve muhtesib ağası ve bâcdâr ağası ve mi‘mâr ağası ve şehir kethudâsı gibi hâkimleri var, kal‘a dizdârı ve iki yüz kal‘a neferâtları var.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VI 66b ·
metinde göster ·
, ammâ dahi topları ve cebehânesi yokdur. Cümle küffâr götürmüş. Ancak üç aded k …
Hâlâ dizdârı ve iki yüz yeni neferâtları var, ammâ dahi topları ve cebehânesi yokdur. Cümle küffâr götürmüş. Ancak üç aded kırık top kalmış. Ve taşra varoşu berbâd yerde yatır, ancak handakı kalmış. Ve bir yeni hân-ı zîbâ ve kırk aded dekâkîn-i ra‘nâ binâ olunmuş. Ve bu harâb varoşun handakından taşrası serâpâ müşebbek bostânlardır. Ve bâğ u bâğçesi bî-hisâbdır kim hâlâ amârdır. Andan şimâle 3 sâ‘atde,
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VI 73a ·
metinde göster ·
… dükkânı var. Dizdârı ve Üstürgon kazâsı nâ’ibi ve cümle iki yüz aded gâzî kal‘a
neferâtları var
. Budin ile kal‘a-i Üstürgon mâbeyninde bu kal‘a bir cây-ı amândır.
Derûn-ı hisârda yüz mikdârı tahta örtülü neferât hâneleri var, ammâ gâyet daracıkdır. Süleymân Hân'ın bir câmi‘i var. Hammâmı yok, ammâ henüz Gürcî Mehemmed Paşa bir nev binâ bir hân-ı ra‘nâ etmeğe mübâşeret etdi. Ve hân kurbunda beş aded dükkânı var. Dizdârı ve Üstürgon kazâsı nâ’ibi ve cümle iki yüz aded gâzî kal‘a neferâtları var. Budin ile kal‘a-i Üstürgon mâbeyninde bu kal‘a bir cây-ı amândır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VI 91a ·
metinde göster ·
… ğan örtülü havlısız ve bâğçesiz yüz elli aded küçük evleri ve iki yüz aded gâzî
neferâtları var
, ammâ dizdârı yokdur. Hâkimi Kör Yûsuf Beğ'dir.
Ve cânib-i erba‘asında metîn ebrâcları vardır, ammâ handak olacak yeri yokdur, zîrâ her tarafı uçurum kayalardır. Ve ancak cânib-i şimâle bir küçük demir kapusu var ve derûn-ı hisârda sağîr ü kebîr kayağan örtülü havlısız ve bâğçesiz yüz elli aded küçük evleri ve iki yüz aded gâzî neferâtları var, ammâ dizdârı yokdur. Hâkimi Kör Yûsuf Beğ'dir.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VI 158a ·
metinde göster ·
… sân ve yerli cebeciyân ve yerli topçıyân ağaları vardır. Ve altı yüz aded kal‘a
neferâtları var
, hîn-i muhâsarada cümle beş bin cengâver askeri olur. Ve harâc ağası ve bâcdâr …
Cümle on üç hâkimi vardır. Şeyhülislâmı ve nakîbü'l-eşrâfı yokdur, ammâ sipâh kethudâyeri ve Budin yeniçerisi kulu serdârı vardır, kapukulu serdârı yokdur. Ve muhtesib ağası ve dizdâr ağası ve beşli ağası ve gönüllü ağası ve sağkol ve solkol ve azebistân ve martolosân ve yerli cebeciyân ve yerli topçıyân ağaları vardır. Ve altı yüz aded kal‘a neferâtları var, hîn-i muhâsarada cümle beş bin cengâver askeri olur. Ve harâc ağası ve bâcdâr ağası ve şehremîni ve mi‘mârbaşı ve altı bin aded re‘âyâsı kal‘a ta‘mîri içün mu‘âf u müsellemlerdir.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VII 10b ·
metinde göster ·
… ak bir kurşumlu kârgîr binâ câmi‘i ve kiremit örtülü hânı ve on iki aded pâsbân
neferi var
, ammâ hîn-i ma‘rekede iki bin güzîde cürd atlı askeri çıkar ve ancak iki şâhî t …
{Ancak bir kurşumlu kârgîr binâ câmi‘i ve kiremit örtülü hânı ve on iki aded pâsbân neferi var, ammâ hîn-i ma‘rekede iki bin güzîde cürd atlı askeri çıkar ve ancak iki şâhî topu ve hiç vukıyye bârûdu var, zîrâ iç eldir deyü bârûd-ı siyâhı yokdur.}
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VII 79a ·
metinde göster ·
… de Modava beğinin hâssı olup subaşısı hâkimdir ve niyâbetdir. Dizdârı ve altmış
neferi var
, ammâ kethudâyeri ve yeniçeri serdârı yokdur. Kal‘ası nehr-i Tuna'dan iki yüz ⟦ …
Osmânlı binâsıdır. Nehr-i Tuna kenârında Tımışvar eyâletinde Modava beğinin hâssı olup subaşısı hâkimdir ve niyâbetdir. Dizdârı ve altmış neferi var, ammâ kethudâyeri ve yeniçeri serdârı yokdur. Kal‘ası nehr-i Tuna'dan iki yüz 95a adım ba‘îdce bir düz vâsi‘ çemenzâr ve hıyâbân-ı Acem-misâl bir ağaçlık içinde şekl-i murabba‘ bir küçücük palankacıkdır. İçinde beş hânesi var. Dizdâr ve kal‘a mehteri ve kethudâsı olur, gayri âsâr-ı binâdan bir şey yokdur. Ve iki kat handakı var. Küffâr zamânı gâyet ma‘mûr imiş. Hâlâ beş aded topları ve kapusu önünde handak aşırı varoşda bir tahta minâreli ve tahta örtülü câmi‘i var. Bu varoşda yüz mikdârı bâğ u bâğçeli müselmân evleri ve yüz kadar kefere evleri cümle şindire tahta örtülü ve tahta havlılı fukarâ hâneleridir. Hammâmı ve hânı ve çârsû-yı bâzârı aslâ yokdur, ammâ bâğ u bâğçeleri gâyet çokdur. Ve bu kal‘anın karşusuna seyr [ü] temâşâ içün gemiyle geçüp ân-ı vâhidde karşu geçüp,
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VII 94b–95a ·
metinde göster ·
Ve derûn-ı kal‘ada cümle seksen aded Tatar evleri var. Cümlesi toprak örtülüdür. Dizdârı ve beş yüz aded tüfengli sekbân neferâtları var, ammâ cümle Rûm yiğitleridir, zîrâ Tatar kavmi tüfeng atmak bilmezler ve tüfengden korkup tüfengin olduğu yere "Mıltık kop" deyü varmazlar. Kavm-i Tatar tüfenge mıltık derler. Ve bu kal‘anın kâmil beş yüz aded Beşevli nâm Tatar atlısı askeri var kim cümle yarar ve zor-âver ve dilâver ve server-i hünerver batır yiğitleri var. Şehrin dizdârı ve on beş aded kal‘a ağaları ve topçubaşı ve cebecibaşısı vardır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VII 108b ·
metinde göster ·
… n aded müheyyâ topçuları vardır. Ve kal‘a dizdârı ağası cümle üç yüz aded kal‘a
neferâtları var
. Ve sağkol ve solkol ve azeb-i hisâr kulu ve gönüllü kulları ve Beştavlı kullar …
Ve dörd o[d]a ile topçular ağası var kim cümle iki bin aded müheyyâ topçuları vardır. Ve kal‘a dizdârı ağası cümle üç yüz aded kal‘a neferâtları var. Ve sağkol ve solkol ve azeb-i hisâr kulu ve gönüllü kulları ve Beştavlı kulları ve Karatayak askeri kullarının cümle kırk aded ağaların cümle altı bin aded neferâtları vardır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VII 184a ·
metinde göster ·
… e (---) aded pâre sağîr ü kebîr balyemez topları var. Ve cümle (---) aded kal‘a
neferâtları var
.
Ve cümle dörd aded kal‘a dizdârları vardır. Evvelâ; yukaru iç kal‘a dizdârı ve Kelemerye kullesi dizdârı ve orta hisâr dizdârı ve (---) hisâr dizdârı var ve bunların başka başka neferâtları ve cebehâneleri var. Ve cümle (---) aded pâre sağîr ü kebîr balyemez topları var. Ve cümle (---) aded kal‘a neferâtları var.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VIII 223b ·
metinde göster ·
… --) (---) ve bârûthâne emîni ve kethudâsı ve kâtibleri ve üç yüz aded bârûdhâne
neferâtları var
kim ibret-nümâ bir kârhâne-i vâcibü's-seyr bârûdhâne-i 224a ra‘nâdır kim maha …
Ve cümle kırk aded ağalıkdır. Evvelâ; sağ kol ağası ve sol kol ağası ve hisâr eri ağası ve beşli ağası ve azeb-i hisâr ağası ve martolosân ağası ve yerli topçu ağası ve yerli cebeciler ağası ve bârûtçular ağası ve pâsbân ağası ve (---)(---)(---)(---)(---)(---)(---) ve muhtesib ağası ve bâcdâr ağası ve dîdebân ağası ve kolcu ağası ve cümleden melik gümrük emîni ve şehremini ve harâc emîni ve mi‘mârbaşı ve mu‘temedbaşı ve şehir subaşısı ve çöplük subaşısı ve (---)(---)(---)(---) ve bârûthâne emîni ve kethudâsı ve kâtibleri ve üç yüz aded bârûdhâne neferâtları var kim ibret-nümâ bir kârhâne-i vâcibü's-seyr bârûdhâne-i 224a ra‘nâdır kim mahalliyle anın dahi evsâfı tahrîr olunur.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VIII 223b–224a ·
metinde göster ·
… mîl karîb olup bu cezîrecikde bir küçük kal‘acık vardır. Kapudanı ve yüz kefere
neferâtları var
.
Venedik hükmünde bir küçücük adacıkdır kim mağribden maşrıka tûlânî vâki‘ olup bundan Aya Mavra burnuna üç mîl karîb olup bu cezîrecikde bir küçük kal‘acık vardır. Kapudanı ve yüz kefere neferâtları var.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VIII 264a ·
metinde göster ·
… dör[d] oda yeniçeri çorbacıları ve cebecibaşı ve topçubaşıları var, ikişer oda
neferâtları var
. Ve cümle yigirmi aded kal‘a ağaları ve cümle üç bin aded kal‘a neferâtları ve …
Nâhiyesi (---) aded kurâdır. Ve yeniçeri ağası ve kal‘a dizdârı ve dör[d] oda yeniçeri çorbacıları ve cebecibaşı ve topçubaşıları var, ikişer oda neferâtları var. Ve cümle yigirmi aded kal‘a ağaları ve cümle üç bin aded kal‘a neferâtları ve şeyhülislâmı ve nakîbü'l-eşrâfı ve sipâh kethudâyeri ve muhtesib ağası ve harâc ağası ve mi‘mâ[r] ağası ve şehir emîni ve gılâl emîni ve liman emîni ve gümrük emîni ve bâcdâr ve (---)(---)(---) vardır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VIII 286a ·
metinde göster ·
… karavulhâneleriyle pîrâste olmuş rabât-ı metîndir. Dizdârı ve üç yüz aded kal‘a
neferâtları var
ammâ yüz bin asâkir-i İslâm etrâf varoşlarında müstahfızânları var.
Bu kal‘a içre cümle beş yüz aded kârgîr binâ evler vardır. Şekl-i muhammesde beş aded ebrâc-ı kavîleri var kim her biri gûyâ birer gûne sedd-i iskenderlerdir. Cebehâne ve gılâl anbârları ve su sarnıçlarıyla ârâste ve etrâfında karavulhâneleriyle pîrâste olmuş rabât-ı metîndir. Dizdârı ve üç yüz aded kal‘a neferâtları var ammâ yüz bin asâkir-i İslâm etrâf varoşlarında müstahfızânları var.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VIII 287b ·
metinde göster ·
… nâzır bir kapusu var. Dizdâr ağası ve subaşısı ve bâcdârı ve üç yüz aded kal‘a
neferâtları var
. Ve cümle sağîr ü kebîr yetmiş pâre topları var kim tâ Ballıbadra dağların döğe …
Kal‘ası leb-i deryâda bir kumsal yerde şekl-i murabba‘dan köşe köşe on sekiz dirsekli bir Şeddâdî binâ-yı metîn kal‘a-i kavîdir. Cirmi kâmil yedi yüz germe adımdır. Kıbleye nâzır bir kapusu var. Dizdâr ağası ve subaşısı ve bâcdârı ve üç yüz aded kal‘a neferâtları var. Ve cümle sağîr ü kebîr yetmiş pâre topları var kim tâ Ballıbadra dağların döğer serâmed toplardır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VIII 339b ·
metinde göster ·
… lâmbol'da kâ’immakâm olan İbrâhîm Paşa'nın şehridir. Kal‘a dizdârı ve elli aded
neferâtları var
. Kethudâyeri ve yeniçeri serdârı ve gayri hâkimleri yokdur. Kal‘ası bir depe üz …
(---)(---)(---)(---) zamân-ı kadîmde Rûm keferesi binâsıdır. Lisân-ı (---)(---)(---) demekdir. Sene (---) târîhinde Ârnâbûd aşkıyâsı elinden Sultân Bâyezîd-i Velî asrında Gedik Ahmed Paşa feth edüp Avlonya sancağı hudûdunda yüz elli akçe kazâdır ve nâhiyesi kırk yedi pâre kurâdır. Yeniçeri ağalığından Kandiye'den çıkup İslâmbol'da kâ’immakâm olan İbrâhîm Paşa'nın şehridir. Kal‘a dizdârı ve elli aded neferâtları var. Kethudâyeri ve yeniçeri serdârı ve gayri hâkimleri yokdur. Kal‘ası bir depe üzre havâleli ve bir kapulu ve cirmi bin adımlı bir küçük Şeddâdî binâ bir kal‘a-i ra‘nâcıkdır. İçinde cümle kırk beş aded kiremitli hâneleri ve bir Bâyezîd Hân câmi‘i vardır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS VIII 357a ·
metinde göster ·
ve cebehânesi gâyet çokdur, zîrâ gâyet sarp ve metîn ve serhad kal‘adır. Leb-i …
Ve İstanköy nâhiyesidir. Ve dizdârı ve neferâtı var ve cebehânesi gâyet çokdur, zîrâ gâyet sarp ve metîn ve serhad kal‘adır. Leb-i deryâdan bir top menzili ba‘îd bir bayırlı evc-i âsumâna müntehî olmuş yed-i kudret ile binâ olunmuş bir ibret-nümâ Kahkahâ'dır. Tâ kuşluk mahalli olmayınca kal‘anın zirve-i a‘lâsı ebr-i âlîlerden nümâyân olmaz.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS IX Y108a ·
metinde göster ·
. Kethudâyeri ve yeniçeri serdârı yokdur. Ve kal‘a içinde yüz yigirmi toprak ört …
Ve dizdârı ve yüz aded kal‘a neferâtı var. Kethudâyeri ve yeniçeri serdârı yokdur. Ve kal‘a içinde yüz yigirmi toprak örtülü hâneleri var. Ve iç kal‘ada dizdâr ve imâm ve mü’ezzin sâkin olur.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS IX Y182b ·
metinde göster ·
… dır. Ve kıbleye nâzır bir demir kapusu var. Ve kal‘a içre seksen hâne ve seksen
neferâtı var
. Ve bir Selîm Hân câmi‘i var, minâresi kal‘a kapusu üzredir, alçacık minârecikd …
Akdeniz ile buhayrenin ağzın muhâfaza eder şekl-i murabba‘ bir köhne-binâ küçük kal‘adır. Dâ’iren-mâdâr cirmi beş yüz adımdır. Ve çâr-gûşesinde birer vîrân kal‘ası vardır. Ve kıbleye nâzır bir demir kapusu var. Ve kal‘a içre seksen hâne ve seksen neferâtı var. Ve bir Selîm Hân câmi‘i var, minâresi kal‘a kapusu üzredir, alçacık minârecikdir. Ve bu kal‘ayı hâlâ kum deryâsı gelüp günden güne gark etmededir, kal‘a dîvârının münhedim olan yerlerinden içeri girmededir. Yigirmi pâre topları var, cebehânesi azdır, topçubaşısı Lazdır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS X Y342a ·
metinde göster ·
… rı var, ammâ iri toplar bu tabya üstünde boğaz ağzına nâzırdır. Dizdârı ve elli
neferâtları var
. Kârları balık ve bıldırcın kuşu sayd ederler. Bir kumsal yerde vâki‘ olmuşdur. …
Sene (---) târîhinde Sultân Ahmed Hân asrında Tavâşî Müteferrika Ca‘fer Ağa öz mâliyle hasbeten lillâh binâ edüp dizdâr-ı mü’ebbed olmuşdur. Ammâ kal‘a-i Abdüssamed nâmiyle şöhre-i şehr olmuşdur. Q 295b Nîl kenârında şekl-i P 292b müdevver bir küçük kal‘adır. Cirmi yüz adımdır ve kaddi elli arşın taş-binâ bir kulle-i kavîdir. Ba‘dehu taşrasına bir tabya-i azîm zamm edüp kal‘a dahi metîn olmuş. Cümle elli pâre topları var, ammâ iri toplar bu tabya üstünde boğaz ağzına nâzırdır. Dizdârı ve elli neferâtları var. Kârları balık ve bıldırcın kuşu sayd ederler. Bir kumsal yerde vâki‘ olmuşdur. Bir kapusu kıbleye nâzırdır. İçinde kırk elli hücrecikleri var. Müte’ehhil kimse yokdur, cümle halkı mücerredlerdir. Bir zâviyesi var. Bu kulle dörd tabakadır. Ve cânib-i erba‘asında handakı yokdur.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS X Y349a ·
metinde göster ·
… ve otuz aded topları ve cebehânesi ve Mısır müteferrikalarından dizdârı ve yüz
neferâtları var
. Bâğ u bâğçesiz leb-i deryâda bir kumsal bî-emân yerde derbend-i calender'dir. …
Bâlâda tahrîr olunduğu üzre Şeyh Şatâ feth edüp bunda şehîd olmuşdur. Mısır hâkinde Arîş kâşifi hükmünde leb-i deryâda şekl-i murabba‘ bir küçük kal‘adır. Dâyiren-mâdâr beş yüz adımdır. Bir kapusu kıbleye nâzırdır. İçinde kırk havlısız küçük hâneleri ve bir Selîm Hân câmi‘i ve otuz aded topları ve cebehânesi ve Mısır müteferrikalarından dizdârı ve yüz neferâtları var. Bâğ u bâğçesiz leb-i deryâda bir kumsal bî-emân yerde derbend-i calender'dir. İbrîm'e devlet tarafından âdem sürerler, bunda sürseler dûzah azâbı çekerdi. Allâhümme âfinâ bi-kılleti'l-mâ’i ve'l-hubz, suyu ve ekmeği Dimyât'dan gelmeğe muhtâcdır. Dâ’imâ kayıkları su ile varup gelmededir. Ammâ Akdeniz'de gezen gemilere cânkurtaran limanıdır. Cenûb tarafı Buhayre'dir. Bir ucu Arîş'e, kıble tarafı Y 351a Menzile'ye, garb tarafı Dimyât'a varır buhayre-i kebîredir. Senevî on yük akçe iltizâmdır. Yahşi elvân elvân mâhîleri olur.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS X Y350b–Y351a ·
metinde göster ·
… bâğçesiz beş yüz mikdârı hurde fukarâ hâneleridir. Dizdârı Y 386a ve yüz elli
neferâtları var
. Mehterhânesi ve cebehânesi ve yigirmi aded şâhî topları vardır. Hâlâ serhadd-i …
Ve kal‘ası sâhil-i Nîl'de ayyûka ser çekmiş bir kûh-ı bülendin tâ zirve-i a‘lâsında şekl-i müsemmen hakkâ ki Şeddâdî binâdır. Dâ‘iren-mâdâr cirmi üç bin altı yüz adımdır. Ve berre ve bahre üç kapusu vardır. Ve kal‘a içinde cümle sagîr ü kebîr bâğ u bâğçesiz beş yüz mikdârı hurde fukarâ hâneleridir. Dizdârı Y 386a ve yüz elli neferâtları var. Mehterhânesi ve cebehânesi ve yigirmi aded şâhî topları vardır. Hâlâ serhadd-i azîmdir, zîrâ cânib-i erba‘ası âsî Urbândır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS X Y385b–Y386a ·
metinde göster ·
… u taşıyacak gemileri Y 436b var ve başka başka dizdârları ve ellişer altmışar
neferâtları var
. Mâh-be-mâh ulûfelerin kulları paşadan alırlar. Eğer paşa hayli asker ile Habeş …
Ve bu kulleler anıniçün gâyet ma‘mûrdur. Baş kal‘a (---)(---) Taş kal‘adır ve dahi Orta kal‘a ve üçüncü Boğaz kal‘ası: Bunlar gâyet ma‘mûr kal‘alardır. Su taşıyacak gemileri Y 436b var ve başka başka dizdârları ve ellişer altmışar neferâtları var. Mâh-be-mâh ulûfelerin kulları paşadan alırlar. Eğer paşa hayli asker ile Habeş'e geldi ise ba‘zı tevâbi‘lerin bu Q 335aP 332a kal‘alara ağavât u neferât yazup hizmetlendirir, aceb nezâketdir. Ve bu kal‘aların birkaç şâhî darbzen topları ve cebehâneleri vardır. Ve cümle Şeddâdî taş-binâ kal‘alardır. Birer tahta kanatlı kapulardır kim deryâya mekşûfdur. Cânib-i erba‘alarında tüfeng mazgal yerleri vardır. Dâ’imâ ahâlî-i kal‘a âmâde olup tüfengler ile suları gözedirler ve şeb [ü] rûz kayıklar ile suları cezîre-i Sevâkin'e taşırlar. Andan,
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS X Y436a–Y436b ·
metinde göster ·