Defter-i pâdişâhîde Yörük ve müsellem kayd olanların otuz neferi bir ocakdır, beş neferi nevbet ile eşkinci, yigirmi beş neferi yamak olup sefer-i hümâyûn vâkı‘ oldukda nevbetleri eşkinci yamaklarından avârız dîvânına mukâbelesinde elli beşer akçe harçlık alup sefer eşerler. Kaçan sefer olmaduğı zamân yamaklardan bir nesne almazlar, be-nevbet sefer eşer, eşkinciler sefer eşdikleri sene âdet-ı ağnâm vermezler.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 54b ·
metinde göster ·
olalar. Ammâ hîn-i alayda bu tâ’ife sekizer kat mehterhâne çalmayalar, dü dâ’ir …
"Bozahâneci esnâfın cümle ehl-i hırefden sonra ubûr etsinler ve meyhâneci la‘înleri ordu-yı islâmımda olmaya ammâ bozacılara imdâd akçe verüp alayda yamak olalar. Ammâ hîn-i alayda bu tâ’ife sekizer kat mehterhâne çalmayalar, dü dâ’ire ve sâz [u] söz ile ubûr edeler. Ve ne mikdâr bozahâne ve meyhâne vardır ve ne mikdâr mey-fürûş melâ‘înler vardır ma‘lûm-ı hümâyûnum ola" deyü Vezîr-i a‘zam Bayram Paşa'ya ve İslâmbol mollâsı ve Eyyûb ve Galata ve Üsküdar mollâlarının destlerine hatt-ı şerîfler verüp,
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 152a ·
metinde göster ·
olup tahtırevânlar üzre gûnâ-gûn kum sâ‘atleri bağlayup kumların elekler ile el …
Esnâf-ı kum sâ‘atciyân: Dükkân 15, neferât 20, bu tâ’ife gemicilere deryâda lâzım olmağile alaylarında yamak olup tahtırevânlar üzre gûnâ-gûn kum sâ‘atleri bağlayup kumların elekler ile eleyerek ubûr ederler. Pîrleri mukaddemâ Hazret-i Yûsuf gârda iken evkât-ı salâtı bilmek içün inşâ etdi. Ammâ Hazret asrında pîrleri Talha bin Abderî'dir. Hazret'in sâ‘atcisi idi. Bunlar mü’eddebâne güzer ederler.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 163a ·
metinde göster ·
olan cümle esnâf 18, dükkânları (---) ve neferâtları cümle (---) asker-i deryâ- …
Bu bâlâda tahrîr olunan keştîbânlara yamak olan cümle esnâf 18, dükkânları (---) ve neferâtları cümle (---) asker-i deryâ-misâldir. Ve's-selâm ale'd-devâm.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 164a ·
metinde göster ·
… smâniyân çalınarak ubûr ederler. {Bu bâlâda tahrîr olunan Akdeniz kapudanlarına
yamak
olan yedi aded esnâfların yekûn dükkânları (---) ve neferâtları cümle (---)} bi …
Ardları sıra sekizer kat mehterhâne ve kös-i Âl-i Osmâniyân çalınarak ubûr ederler. {Bu bâlâda tahrîr olunan Akdeniz kapudanlarına yamak olan yedi aded esnâfların yekûn dükkânları (---) ve neferâtları cümle (---)} bir acâyib alay-ı bahâdırân-ı muhteşemândır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 165a ·
metinde göster ·
… terhâneler ile ubûr ederler. Bu dahi güzîde alaydır. {Bu Mısır bâzergânbaşısına
yamak
olan 12 esnâfdır, dükkân (---) cümle asker}.
Her biri üçer yüz pür-silâh ve müsellah ve müretteb güzîde asker ile ve ba‘zı ankâ, eşbeh bâzergânlar ile at başı berâber rikâb rikâbe olup ubûr ederler. Ardları sıra akmişe-i fâhire ile mülebbes çâker mahbûb gılmânlar ile ubûr edüp dahi akîblerince sekizer kat mehterhâneler ile ubûr ederler. Bu dahi güzîde alaydır. {Bu Mısır bâzergânbaşısına yamak olan 12 esnâfdır, dükkân (---) cümle asker}.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 166b ·
metinde göster ·
… rın alayları pâdişâha hoş gelüp beş kîse guruş ihsân olundu. Ve bu kassâbbaşıya
yamak
olan otuz bir aded esnâfın cümle dükkânları (---)dır ve yekûn neferâtları (---) …
Bu esnâfların alayları pâdişâha hoş gelüp beş kîse guruş ihsân olundu. Ve bu kassâbbaşıya yamak olan otuz bir aded esnâfın cümle dükkânları (---)dır ve yekûn neferâtları (---)(---)(---) kavm-i müsellahdır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 169a ·
metinde göster ·
olan cümle yigirmi yedi aded esnâfdır ve cümle neferât (---) asker olur} helvâc …
Andan {Bu âşcıbaşıya yamak olan cümle yigirmi yedi aded esnâfdır ve cümle neferât (---) asker olur} helvâcıbaşı ile helvâcıyân ve balık emîniyle balık pişiriciyân (...).
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 173a ·
metinde göster ·
… Hân'a arz-ı kâlâ edüp balık emîni re’yiyle cümle balık âşcıları dahi kendülere
yamak
oldular.
Ezîn-cânib niçe yüz sayyâd-ı mâhîler vardır, ammâ bu kadar Murâd Hân'a arz-ı kâlâ edüp balık emîni re’yiyle cümle balık âşcıları dahi kendülere yamak oldular.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 175a ·
metinde göster ·
Bu sağrıcılarla tabbâğların azîm mücâdeleleri olup âhir sağrıcılar kılıçcılara
yamak
olup seyishâneler üzre dükkânların elvân elvân sağrılar ile zeyn edüp ubûr eder …
Bu sağrıcılarla tabbâğların azîm mücâdeleleri olup âhir sağrıcılar kılıçcılara yamak olup seyishâneler üzre dükkânların elvân elvân sağrılar ile zeyn edüp ubûr ederler.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 182a ·
metinde göster ·
on altı aded esnâf yamak olup cümle dükkânları (---) ve cümle neferâtları (---) …
Bu demircibaşıya yamak on altı aded esnâf yamak olup cümle dükkânları (---) ve cümle neferâtları (---) ammâ bu esnâfların cümlesi orduda gâyet lâzımdır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 184a ·
metinde göster ·
olup cümle dükkânları (---) ve cümle neferâtları (---) ammâ bu esnâfların cümle …
Bu demircibaşıya yamak on altı aded esnâf yamak olup cümle dükkânları (---) ve cümle neferâtları (---) ammâ bu esnâfların cümlesi orduda gâyet lâzımdır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 184a ·
metinde göster ·
olur neferât, esnâfât olmamağile çilingirân ile bir azîm alaylarında arabalar ü …
Âhir-i kâr bunlara yamak olur neferât, esnâfât olmamağile çilingirân ile bir azîm alaylarında arabalar üzre dükkânlarında gûnâ-gûn çevirme Şâm na‘lı ve Bosna ve Vişigrad ve Hersek ve Koniçe ve İslâmbol'un okka na‘lları ve sâ’ir bisât ve sıntırac ve keski ve gözündekisi nişterleri ve kelpedân ve tahra ve perçîn çekici ve iş çekiçleri ve işkence malafa ve baskı ve kemendler ile dükkânların zeyn edüp na‘l döğerek pür-silâh ubûr ederler. Ba‘dehu çilingirbaşı ve na‘lbandbaşı güzîde askerleriyle pür-silâh sekizer kat mehterhânelerin çalarak ubûr ederler.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 185a ·
metinde göster ·
… gayrı esvâkda işlerler. Kuyumcı tâ’ifesi bunlarsız olmaduğundan demir telciler
yamak
olup seyishâneler üzre çarhlar ile sarı pirincden rakîk sırma gibi teller ve ra …
Esnâf-ı tel-i âhen-keşân: Dükkân 80, neferât 105, pîrleri (---)(---)(---). Kabri (---). Bunlar Yeni Bezzâzistân dibinde ve gayrı esvâkda işlerler. Kuyumcı tâ’ifesi bunlarsız olmaduğundan demir telciler yamak olup seyishâneler üzre çarhlar ile sarı pirincden rakîk sırma gibi teller ve rakîk tanbûre telleri çekerek dükkânlarıyla ubûr ederler.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 188a ·
metinde göster ·
… a dökmecibaşı alay-ı azîmile sekizer kat mehterhânesin çalarak ubûr ederler. Bu
yamak
olan cümle üç aded esnâfdır ve cümle (---) dükkândır ve cümle (---) askerdir am …
Bunlardan sonra dökmecibaşı alay-ı azîmile sekizer kat mehterhânesin çalarak ubûr ederler. Bu yamak olan cümle üç aded esnâfdır ve cümle (---) dükkândır ve cümle (---) askerdir ammâ güzîde askerdir.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 189a ·
metinde göster ·
… inden gücügen yeleği ve kartal yeleği ve toy ve kuğu yelekleri getirdiklerinden
yamak
olup alaylarında pür-silâh ubûr ederler. Bunlar tüfeng-endâz avcılardır, pîrler …
Esnâf-ı sayyâdân-ı murgân: Dükkânları yokdur, neferât 500 avcıdır. Bunlar okculara kuş yeleklerinden gücügen yeleği ve kartal yeleği ve toy ve kuğu yelekleri getirdiklerinden yamak olup alaylarında pür-silâh ubûr ederler. Bunlar tüfeng-endâz avcılardır, pîrleri nâ-ma‘lûmdur.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 190a ·
metinde göster ·
olup cümle (---) aded dükkândır ve cümle (---) aded asker-i esnâfât-ı gûnâ-gûnd …
Bu yaycıbaşı ve okcubaşıya on tokuz aded esnâf yamak olup cümle (---) aded dükkândır ve cümle (---) aded asker-i esnâfât-ı gûnâ-gûndur. Bunlar dahi tahrîr olunduğu gibi alayköşkü dibinden âmâde ubûr etmişlerdir.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 191b ·
metinde göster ·
… kürkcü esnâfı eğer sefer ve hazarda Osmânlıya gâyet lâzımlı esnâfdır. {Bunlara
yamak
esnâf cümle altıdır ve cümle (---) dükkândır ve cümle (---) asker-i pür-silâhdı …
Ammâ bu kürkcü esnâfı eğer sefer ve hazarda Osmânlıya gâyet lâzımlı esnâfdır. {Bunlara yamak esnâf cümle altıdır ve cümle (---) dükkândır ve cümle (---) asker-i pür-silâhdır.}
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 193b ·
metinde göster ·
olagelmişlerdir. Bu ordu alayında kılıççıbaşıya yamak olup anların alayında zik …
Esnâf-ı sağrıcıyân: Unkapanı'nda dükkânları 12, neferât 100 aded kavmdir. Kadîm-i eyyâmdan tabbâğâna yamak olagelmişlerdir. Bu ordu alayında kılıççıbaşıya yamak olup anların alayında zikri sebkat etmişdir. Bunlar dahi üstâdlardır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 194a ·
metinde göster ·
… adîm-i eyyâmdan tabbâğâna yamak olagelmişlerdir. Bu ordu alayında kılıççıbaşıya
yamak
olup anların alayında zikri sebkat etmişdir. Bunlar dahi üstâdlardır.
Esnâf-ı sağrıcıyân: Unkapanı'nda dükkânları 12, neferât 100 aded kavmdir. Kadîm-i eyyâmdan tabbâğâna yamak olagelmişlerdir. Bu ordu alayında kılıççıbaşıya yamak olup anların alayında zikri sebkat etmişdir. Bunlar dahi üstâdlardır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 194a ·
metinde göster ·
olan cümle esnâf başlarına gönden ve meşinden rengâreng külâhlar ve esbâblar ge …
Bu bâlâda tabbâğlara yamak olan cümle esnâf başlarına gönden ve meşinden rengâreng külâhlar ve esbâblar geyüp geçerek ardları sıra ser-çeşme-i tabbâğân Âhî Baba cümle güzîde askeriyle müsellah sekizer kat mehterhâne ile ubûr ederler.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 194b ·
metinde göster ·
… ile pabuccu bekârlarıyla alayda gitmeği revâ görmeyüp başka alay ile kavvâfâna
yamak
oldular. Pabuccu bekârlarının dahi pîrleri bunların pîridir. Ammâ haffâfânın mü …
Bunlar kâr-ı kadîm olup imâm-ı A‘zam ve Hümâmü'l-akdem paşmağı yapmak ile pabuccu bekârlarıyla alayda gitmeği revâ görmeyüp başka alay ile kavvâfâna yamak oldular. Pabuccu bekârlarının dahi pîrleri bunların pîridir. Ammâ haffâfânın müstakillen pîrleri yokdur. Sonradan iştihâr bulmuş bir tâ’ifedir. Lâkin teferrüclerinde bir kimesneyi sâhib-i seccâde eyleseler yine du‘âlarını pîrimiz Muhammed Ekber-i Yemenî deyü yâd ederler. Andan paşmakcılardan sonra,
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 195b ·
metinde göster ·
… bûr edüp sekizer kat mehterhâne çalarak tayy-ı menâzil ederler. Bu berberbaşıya
yamak
cümle yedi esnâfdır ve cümle (---) dükkândır ve cümle (---) askerdir.
Bu fırka seyishâneler üzre mezkûr sarıkları zeyn edüp ubûr ederler. Bunlardan sonra berberbaşı cümle dilberânlarıyla müsellah ubûr edüp sekizer kat mehterhâne çalarak tayy-ı menâzil ederler. Bu berberbaşıya yamak cümle yedi esnâfdır ve cümle (---) dükkândır ve cümle (---) askerdir.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 198b ·
metinde göster ·
… eriyle ve du‘âcılarıyla sekizer kat mehterhâneyle ubûr ederler. Bu nakkâşbaşıya
yamak
cümle on yedi esnâfdır ve cümle (---) dükkândır ve yekûn (---) askerdir.
Bu esnâflardan sonra nakkâşbaşı cümle güzîde askeriyle ve şeyh ve nakîbleriyle ve du‘âcılarıyla sekizer kat mehterhâneyle ubûr ederler. Bu nakkâşbaşıya yamak cümle on yedi esnâfdır ve cümle (---) dükkândır ve yekûn (---) askerdir.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 200a ·
metinde göster ·
… olup sekizer kat mehterhâne ile mükemmel ubûr ederler. Bu bedâsten kethudâsına
yamak
olan cümle otuz esnâfdır ve cümle (---) dükkândır ve yekûnu (---) asker-i bî-pâ …
Bunlar alayından sonra Bedâsten-i atîk şeyhleri ve nakîbleri ve du‘âcıları cümlesi bedâsten kethudâsıyla cümle rikâb rikâbe at başı berâber enselerinde çifte köçekler ile pür-silâh olup sekizer kat mehterhâne ile mükemmel ubûr ederler. Bu bedâsten kethudâsına yamak olan cümle otuz esnâfdır ve cümle (---) dükkândır ve yekûnu (---) asker-i bî-pâyândır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 201a ·
metinde göster ·
… u’ûs olmağile sekizer kat mehterhâne ile geçerler. Bu Yeni Bedâsten kethudâsına
yamak
olan cümle 13 esnâfdır ve cümle (---) dükkândır ve cümle (---) askerdir.
Ba‘dehu Yeni Bedâsten şeyhleri ve nakîbleri ve kethudâsı dahi sâhib-i ru’ûs olmağile sekizer kat mehterhâne ile geçerler. Bu Yeni Bedâsten kethudâsına yamak olan cümle 13 esnâfdır ve cümle (---) dükkândır ve cümle (---) askerdir.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 202a ·
metinde göster ·
… silâh olup sekizer kat mehterhânelerin çalarak ubûr ederler. Bu doğramacıbaşıya
yamak
olan cümle tokuz esnâfdır ve cümle (---) dükkândır ve cümle (---) askerdir.
Andan doğramacıbaşı güzîde askeriyle pür-silâh olup sekizer kat mehterhânelerin çalarak ubûr ederler. Bu doğramacıbaşıya yamak olan cümle tokuz esnâfdır ve cümle (---) dükkândır ve cümle (---) askerdir.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 202a ·
metinde göster ·
… rdaş verüp bir hây-hû ile ubûr ederler kim gûyâ Deccâl zuhûr etdi. Mehterbaşıya
yamak
olan cümle 77 esnâf ve cümle (---) dükkân ve cümle (---) cüyûş-ı sâzkârdır. ⟦20 …
Bu bâlâda tahrîr olunan cümle (---) esnâfın her biri seyishâne üzre ve kimi piyâde dükkânlarında zikr olunan sâzları yapup ubûr ederken Hünkâr mehterbaşısı dahi bu cümle üstâdların sâzlarına peyrev olup sekiz kat mehterhâne ile cümle üstâdlar yapdıkları sâzlara ferdaş verüp bir hây-hû ile ubûr ederler kim gûyâ Deccâl zuhûr etdi. Mehterbaşıya yamak olan cümle 77 esnâf ve cümle (---) dükkân ve cümle (---) cüyûş-ı sâzkârdır. 204a
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 203b–204a ·
metinde göster ·
… larıyla müsellah olup sekizer kat mehterhâne döğerek ubûr ederler. Mi‘mârbaşıya
yamak
olan cümle 44 esnâf ve cümle (---) dükkândır ve cümle (---) asker-i bî-pâyândır …
Bu bâlâda tahrîr olunan esnâf-ı gûnâ-gûnların cümlesi alayköşkü dibinden tahrîre gelmez şakalarla ubûr edüp ardları sıra mi‘mâr halîfeleri ve şeyhleri ve çavuşları ve du‘âcıları cümle küheylân atlar üzre pür-silâh geçüp ardı sıra mi‘mâr ağa esbâb-ı ihtişâmiyle cümle iç gulâmlarıyla müsellah olup sekizer kat mehterhâne döğerek ubûr ederler. Mi‘mârbaşıya yamak olan cümle 44 esnâf ve cümle (---) dükkândır ve cümle (---) asker-i bî-pâyândır.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 205b ·
metinde göster ·
{Netîce-i kâr-ı sâzendegân-ı çöğürcüyân bu çöğürcülere
yamak
cümle on iki fırka sâzendegândır ve cümle (---) askerdir. Bu on iki esnâf dahi …
{Netîce-i kâr-ı sâzendegân-ı çöğürcüyân bu çöğürcülere yamak cümle on iki fırka sâzendegândır ve cümle (---) askerdir. Bu on iki esnâf dahi altı fırka olup altı makâm üzre fasl ederler.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 207b ·
metinde göster ·
… lduğundan İslâmbol içre ne kadar mükeyyif meşrûbâtcılar var ise bu bozacıbaşıya
yamak
olup sınıf sınıf ubûr ederler. Ammâ ekşi bozacılar, arabalar üzre çadırların ku …
Ekseriyyâ boza erbâbı Tatar ve Çingânelerdir. Ammâ bi'z-zarûrî ordu-yı İslâm'da lâzım olduğundan İslâmbol içre ne kadar mükeyyif meşrûbâtcılar var ise bu bozacıbaşıya yamak olup sınıf sınıf ubûr ederler. Ammâ ekşi bozacılar, arabalar üzre çadırların kurup ve gûnâ-gûn berg [u] bârlar ve bahârlar ile dükkânların zeyn edüp boza sıkup ve çömçe çömçe halka boza bezl ederek niçe yüz boza bekrîleri "biruy hay" deyü na‘ra urarak ubûr ederler.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 212b ·
metinde göster ·
olan meyhâneciyân cümle elli esnâfdır ve cümle (---) aded kârhâne-i rüsvâhânedi …
{Bozacıbaşıya yamak olan meyhâneciyân cümle elli esnâfdır ve cümle (---) aded kârhâne-i rüsvâhânedir ve cümle (---) cünûd-ı cünüb-i mel‘ûnân-ı cehennem sakkâlarıdır kim, İslâmbol'un cümle esnâfları kırk yedi fasıl olup cümlesi bu meyhânecilerde tamâm oldu}.
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi · EÇS I 215b ·
metinde göster ·
