İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Bağlam içinde arama

tay

Eser ve dönem süzgeci
Arama sözdizimi
  • Akıllı kipte yazmadığınız ayrıntı esnek eşleşir: kut → ḳut, kut; edgu → eḍgü, ėdgü. Yazdığınız özel harf ise tam aranır.
  • * sıfır ya da çok harf, ? tek harf: bilig*, *lıġ, b?lig
  • Boşlukla ayrılan sözcükler ardışık öbek olarak aranır; tek başına * herhangi bir sözcüktür: ḳut * bol*
  • Tam kip biçimi harfi harfine arar; Düzenli ifade kipi PCRE desenini sözcük biçimlerine uygular: (ḳ|k)ut(lu|lı)ġ.*
68
isabet
62 cümle/beyitte
25,2
milyonda
tüm derleme göre
7
eserde geçiyor
2
farklı biçim
16 ms
arama süresi
Eserlere göre görülme sıklığı (milyonda)
Veriyi tablo olarak gör
EserİsabetMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi5823,7
Kutadgu Bilig340,8
Şine Usu Yazıtı21.682,1
Saddharmapuṇḍarīka Sūtra21.123,6
Bilge Kagan Yazıtı1405,5
Tes Yazıtı16.622,5
DLT’deki Türkçe parçalar1344,7

Eserlerin boyutları çok farklı olduğu için (KB 73.566, IB 1.297 sözcük) karşılaştırma milyonda sıklıkla yapılır.

Bulunan biçimler

Sözcük profili →

Bağlamlar 1–50 / 68

Çeviriyazı işaretleri
  • (a) Yazıtta/yazmada yazılmayan, editörce tamamlanan ünlü ya da harf
  • [ip] Zedelenmiş, editörce onarılmış yer
  • <l> Yazıcının atladığı, editörün eklediği
  • {l} Editörün fazlalık saydığı
  • ⟨…⟩ Metin eksik (lakün)
  • ḳ ġ ŋ ḍ ė ḫ özgün çeviriyazı harfleridir; aramada “Akıllı” kipte k g n d e h ile de bulunur.

İşaretler kaynak edisyonların kullanımına bağlıdır; ayrıntı için ilgili yayına bakınız.

“tay” için bağlam dizini. Tam metni görmek için satıra tıklayın.
BK G 11 buḳ(u)g : totoḳ: ḳ(a)ŋı : lisün : t(a)y s(e)ŋün : b(a)ş(a)d[u] : bėş yüz : (e)r(e)n : k(e)lti :
Tes Güney 4 ...oḳ... :...aç p : toḳ(u)z buyruḳ... (a)ġı: uyġ(u)rm(ı)ş t(a)y ...
ŞU K 11 … yablaḳ saḳınıp teze bardı ḳurıya on oḳ[k]a kirti lagzın yılḳa t[oḳıdım?] (...) tay bilge totoḳıg
ŞU D 5 tay bilge totoḳ yablaḳın üçün bir ėki atlıg yablaḳın üçün ḳara bodunım öltiŋ yėtdiŋ …
KİP 117–118 bu birök teŋri yėrinteki sü başı tay saŋun körkin körü ḳurtulġu tınlıġlar erser ol tınlıġlarḳa tay saŋun körkin kört …
KİP 117–118 … yėrinteki sü başı tay saŋun körkin körü ḳurtulġu tınlıġlar erser ol tınlıġlarḳa tay saŋun körkin körtgürü nomlayur ḳutġarur . .
KB 670 ınançsız turur ḳut vefasız yayıġ / yorırda uçar terk adaḳı tayıġ
KB 5231 bu alçı ajun ḳılḳı irsel yayıġ / usal bolma saḳlan yolı keḍ tayıġ
KB 5803 ajun mali tirdiŋ özüŋ boldı bay / kewel mindiŋ arḳun yime tazı tay
DLT III, 158; I, 207 Tegür meniŋ sawımnı bilge-leke ay / Tınur ḳalı atatsâ ḳısraḳ sıpı tay
EÇS I 24a … 'a tâbi‘ olup Yıldırım Hân ol an sehel asker ile kalup gayretinden bir nâ-tamâm tay üzre süvâr olup dal-kılıç Timur askeri içine girüp eyle şemşîrbâzlık etdi kim T …
EÇS I 34b Andan yedi sene sonra Enûşirvân ve Hâtem-i Tay merhûm olup Hazret-i Risâlet'i ammileri Ebû Tâlib yanına olup perverde etdiler. …
EÇS I 61b … aş Musul'a istîlâ etdiği ve Hâfız Ahmed Paşa Bağdâd'dan bî-feth rucû‘ etdiği ve Tay kabîlesi Kızılbaş ordusun gâret etdiği ve Merre Hüseyin Paşa'nın azli ve Kemânk …
EÇS I 105a Bir Hâtem-i Tay ve Ca‘fer-i Bermekî haslet sâhib-i kerem pâdişâh idi. Eyle cömerd ehl-i kerem i …
EÇS I 107b … âde derler Âşık Paşa câmi‘i hareminde mestûrdur. Mezbûr sehâ ve keremde Hâtem-i Tay tabî‘at idi.
EÇS I 156a … h-ı Yetîmî'dir. Selmân belin bağlayup kabri Şâm kurbünde Busrâ şehrinde Hâtem-i Tay cenbinde medfûndur.
EÇS I 163a … t ile taşra çeküp atarlar, görmeğe muhtâc bir san‘atdır. Bu kâr ile bunlar dahi tay ederler.
EÇS I 184b … de medfûndur. Bunlar gûnâ-gûn mikrâs-ı lâları dükkânlarında lâle gibi zeyn edüp tay ederler.
EÇS I 189a … kurbünde medfûndur. Bu dökmeciler, tahtırevânlar üzre dükkânlarında kâr ederek tay ederler.
EÇS I 191b … arz-ı kâlâ ederek cümle derzi dilberânları silâhlar ile kendülerin tezyîn edüp tay ederler. Seferlerde lâzımlı esnâf olup pîr-i kadîmlerine ri‘âyeten gayrı ehl-i …
EÇS I 205a Horasâncılar kezâlik değirmenlerin çevirüp horasân yaparak tay ederler.
EÇS I 205a Yanmamış taş kirecciler dahi atlara kirec yükledüp tay ederler. Ve,
EÇS I 211a … nhâr ve fişekbâz ve'l-hâsıl Cemşîd-misâl hezârfen bir zât-ı mükerrem ve Hâtem-i Tay ve Ca‘fer-i Bermekî haslet idi.
EÇS II 234b–235a … derdi. Lâkin kendüleri iş görmemiş, yara bere yimemiş ve ark atlamamış nâ-tamâm tay ata süvâr olup bir dahi Tatar içre at sürünce atdan tekerlenüp at firâr edüp Ta …
EÇS II 246b … le mescidi ve Meydân kapusu mescidi ve Sarây mescidi ve Kubâd Efendi mescidi ve Tay Boğa mescidi ve Şeker Ana mescidi ve İskele mescidi ve Bozdepe'de Maksûd Efendi …
EÇS II 256a–256b … d ile Hicâz'a götürüp Bağdâd çölünde yurd verüp Keys, Keys urbânına melik oldu. Tay , Tay kabîlesine melik oldu.
EÇS II 256a–256b … Hicâz'a götürüp Bağdâd çölünde yurd verüp Keys, Keys urbânına melik oldu. Tay, Tay kabîlesine melik oldu.
EÇS II 311b utğan / tay
EÇS IV 210b … âdıdır ve hâmûnlarında Türkman-ı bî-amân sâkinlerdir ve sahrâ-yı bî-nihâyesinde Tay kabîlesi Urbânı konar göçer. Bu merkûm kavm-i melâ‘înlerden öşür, aded-i ağnâm …
EÇS IV 213b … e vilâyetine bilâd-ı rebî‘ derler. Sahrâ-yı Hâmûn'dur kim cümle Kîş ve kabîle-i Tay ve kabîle-i (---) (---) (---) Urbânları sâkin olurlar, bir vâdî-i bî-pâyândır. …
EÇS IV 220a–220b … m Murtezâ Hân Bitlîs Hânı Abdâl Hân'ın damâdı bir şehzâde-i âzâde-misâl Hâtem-i Tay ve Ca‘fer-i Bermekî-tabî‘at ve Hüseyin-i Baykara-meşreb zât-ı mükrim, halûk u h …
EÇS IV 286b–287a … ğındaki Ferîd hattıyla damlalı zümürrüd üzre yazılmış bir hâtem idi kim Hâtem-i Tay bile eyle bir hâteme mâlik olmamış idi. "Evliyâm görem gözüm mührünü" dedi. "Gö …
EÇS IV 304a Kend-i Esfah: Bunu dahi tay edüp,
EÇS IV 332b … Enûşirvân Hazret'in zamânında Bağdâd meliki idi. Hazret'e mu‘tekid olup Hâtem-i Tay nâm Arab beğin hedâyâ ile Hazret'e gönderüp mübârek ağzı yarların ricâ etmişdi. …
EÇS IV 332b … Ekrem dahi ricâsın kabûl edüp ağzı yarın âb-ı Zemzem ile mülammâ‘ edüp Hâtem-i Tay Enûşirvân-ı âdile götürüp kireç ve cıbıs içine Hazret'in ağzı yarın katup Tâk-i …
EÇS IV 332b … t-i Risâlet-penâh henüz yigirmi sinneye bâliğ iken ol sene Enûşirvân ve Hâtem-i Tay nâm mîr-i Arab merhûm oldu. Hikmet-i Hudâ Enûşirvân mevt olduğu sâ‘at bir zelze …
EÇS IV 336b Urbân-ı Mevâl ve Urbânân-ı Benî Tay ve Urbân-ı Keys ve Urbân-ı Fârisî ve Urbân-ı (---) (---) (---) (---) bunun emsâ …
EÇS IV 354a … ed'i oğlu Ebî Tâlib'e Allah emâneti verüp Abdülmuttalib ve Enûşirvân ve Hâtem-i Tay merhûm oldular. Ba‘dehû Hazret'in ammîsi Ebû Tâlib Mekke'de kabâ’il-i Kureyş üz …
EÇS V 55b–56a … atalca rabtasında tevellüd edüp Tabanıyassı Mehemmed Paşa çerâğlarından Hâtem-i Tay bir vezîr-i müdebbir-i dilîr idi. Bu kal‘ayı Kapudan Paşa iken fermân-ı pâdişâh …
EÇS VI 146b Hakîkatü'l-hâl bir sâhib-i tab‘ velî-ni‘am ve sâhib-i kerem ve Hâtem-i Tay ve Ca‘fer-i Bermekî-misâl bir hoş-hısâl keremkârî imiş. Hattâ mâl dirîğ etmemek …
EÇS VI 179a … da ihsân eyle" deyü ricâ etdiklerinde ricâları hayyiz-i kabûlde olup ol Hâtem-i Tay sâhib-i kerem, ehl-i himem on kîse dahi kemâl-i kereminden Kanije'nin havâtînle …
EÇS VII 125a … -dîvân summât-ı Muhammedî çekilüp gûnâ-gûn ta‘âm-ı nefîseler içinde elbette bir tay eti mukarrerdir, zîrâ kavm-i Tatar Şâfi‘î mezheblerdir. At eti anlarda sırf hel …
EÇS VII 133b tay
EÇS VII 156a … derler. {Zîrâ bu Kabartay Serâkeys'in büyük oğlu idi. Bağdâd hâkinde kabâ’il-i Tay urbânı bu Kabarti'den kalmış kabâ’il-i Tay'dan galat Kabartay ve Kabarti ve Kab …
EÇS VII 156a … ti ve Kabarta derler.} Asıl ibtidâ Hulâgû Hân'ın Serâkeys Arabına {ve kabâ’il-i Tay Arabına} verdiği yurd bu cây-ı makâm-ı dilküşâdır kim ibtidâ kavm-i Çerâkese Şa …
EÇS VII 158a … takrîb ile Kalmığ'ın Taysı Moyinçak Şâhına tâbi‘ olup sene başında Kalmığ'a bir tay boğası ve niçe şey hedâyâlar verüp Kalmık derdinden ve nehb ü gâretlerinden emî …
EÇS VIII 191b–192a … rukları ve yelelerin Çerkesler kesüp koca koca atları cümle üçer dörder yaşında tay etmişler. Ne çâre bu diyârda bir cây-ı menâs amân yok kim varup anda konasın.
EÇS VIII 207a … n çengelistân balkanistândır kim Âl-i Osmân'ın kırk bin re’s atları ve kısrağ u tay ve hergeleleri bunda kışlayup gezer. Emîr-âhûr-ı sultânî tarafından koru ağalar …
EÇS VIII 265a … mâ‘adâ cümle gâzîlerin atlarının yelelerini ve kuyruklarını sıçan yeyüp atları tay eder. Ve cümle halkın saçları ve sakalları ve bıyıkların sıçan yeyüp pîr-i nâ-t …
EÇS VIII 337a … in yüz yetmiş adedin dahi selâmetle Alî Paşa'ya teslîm edüp Alî Paşa-yı Hâtem-i Tay cümle esîr-i ümmet-i Muhammedler[e] birer kat libâslar ile onar altun ihsânlar …