İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Bağlam içinde arama

tuman

Eser ve dönem süzgeci
Arama sözdizimi
  • Akıllı kipte yazmadığınız ayrıntı esnek eşleşir: kut → ḳut, kut; edgu → eḍgü, ėdgü. Yazdığınız özel harf ise tam aranır.
  • * sıfır ya da çok harf, ? tek harf: bilig*, *lıġ, b?lig
  • Boşlukla ayrılan sözcükler ardışık öbek olarak aranır; tek başına * herhangi bir sözcüktür: ḳut * bol*
  • Tam kip biçimi harfi harfine arar; Düzenli ifade kipi PCRE desenini sözcük biçimlerine uygular: (ḳ|k)ut(lu|lı)ġ.*
17
isabet
16 cümle/beyitte
6,3
milyonda
tüm derleme göre
4
eserde geçiyor
2
farklı biçim
80 ms
arama süresi
Eserlere göre görülme sıklığı (milyonda)
Veriyi tablo olarak gör
EserİsabetMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi93,7
Kutadgu Bilig568,0
DLT’deki Türkçe parçalar2689,4
Irk Bitig1771,0

Eserlerin boyutları çok farklı olduğu için (KB 73.566, IB 1.297 sözcük) karşılaştırma milyonda sıklıkla yapılır.

Bulunan biçimler

Sözcük profili →

Bağlamlar 1–17 / 17

Çeviriyazı işaretleri
  • (a) Yazıtta/yazmada yazılmayan, editörce tamamlanan ünlü ya da harf
  • [ip] Zedelenmiş, editörce onarılmış yer
  • <l> Yazıcının atladığı, editörün eklediği
  • {l} Editörün fazlalık saydığı
  • ⟨…⟩ Metin eksik (lakün)
  • ḳ ġ ŋ ḍ ė ḫ özgün çeviriyazı harfleridir; aramada “Akıllı” kipte k g n d e h ile de bulunur.

İşaretler kaynak edisyonların kullanımına bağlıdır; ayrıntı için ilgili yayına bakınız.

“tuman” için bağlam dizini. Tam metni görmek için satıra tıklayın.
IB 15 üzė tum(a)n turdı, (a)sra toz turdı. kuş oglı uça aztı, kiyik oglı / yügürü aztı, kişi oglı …
KB 285 ajunçıḳa erdem kerek miŋ tümen / anın tutsa il kün kiterse tuman
KB 1981 ḳılınç eḍgü erdem kerek miŋ tümen / anın tutsa il kend kötürse tuman
KB 5028 yaşıḳ yirke indi yüzin kizledi / ḳararıp tuman tozdı dünya tudı
KB 5426 bu toḳ toz tumandın örü tart özüŋ / süzük meŋü il ḳol sen açġıl közüŋ
KB 5951 tuman toz arıdı açıldı taŋuḳ / tüzüldi süzüldi ḳamuġ bulġanuḳ
DLT I, 139 Iḳılaçım erik boldı / Erik bolġu yarar kördi / Bulıt örüp kök örtüldi / Tuman törüp tolı yaġdı
DLT I, 235 Yaşın atıp yaşnadı / Tuman turup tuşnadı / Aḍġır ḳısır kişnedi / Ögür alıp oḳraşur
EÇS I 102b … işâh olurmuşun, yohsa böyle ölürmüşün" derken hemân şehzâde kabrinden bir siyâh tuman zâhir olup Süleymân Hân'ın atı ürküp {Süleymân Hân} zemîne pâymâl-ı rimâl olup …
EÇS III 31b Niçesi tuman peçe olup ayağına na‘lin geyüp elinde asâsı ile reftâr eder. Kimisi bir ayağına …
EÇS VI 92b … nca yine fermân-ı vezîr üzre toplar atılup cümle guzât karılup katılup bir kara tuman içinde cümle guzât "Allâh Allâh" deyüp dal tîğ-i uryân birbirleri ardlarından k …
EÇS VII 54b … rbâzları ve at ve deve sıçrayan çâpük-bâz pehlivânları ve niçe çift yağlı meşin tuman geymiş zeber-dest uryân pehlivânlar sığır boyunduruğu kadar demir yaylar çekere …
EÇS X Y53a "Aceme imdâd etdi[ği]nizçün vâcibü'l-katl oldunuz" der. Tuman eydir:
EÇS X Y53b "Ya sana niçün ‘İllâ yansuru's-sultân Tuman ’ derler?"
EÇS X Y284a … tlerinin kabri üzre bir yeşil duman zâhir olup Menûf'un ba‘zı tarîkleri dahi ol tuman ile memlû’ olup gürûh gürûh âdemler varup gelüp ayakları tavuşu istimâ‘ olunup …
EÇS X Y284a … ederler, deyü şehâdet etdiler. Ammâ zâhirde bir kimesne nümâyân değildir, ancak tuman içinde sadâ istimâ‘ olunur, deyü nakl etdiler, rahmetullâhi aleyh.
EÇS X Y450b … Kara Meydân'a endi ve gördü kim Kara Meydân'da kara gönüllü kara pus asker kara tuman olup arefeden bir gün mukaddem yevm-i tervîde deryâ-misâl cemapur askeri cem‘ o …