İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Eserler · Uygurca

Abhidharma (Shogaito)

Uygur 13.–14. yy. Düzyazı kısaltma: Abh metin aranabilir

Kaynak notu (künye kısaltmasından eşleştirildi): Veri tabanının künye listesinde yer almıyor; eski sitenin eser kataloğunda ve kaynakçasında bulunuyor. Metin, veri tabanında Çoyr Yazıtı kaydı altında saklanan ve "Abh.Sho." künyesi taşıyan sayfalardan alınmıştır.

Kaynak yayın

  • SHŌGAITO, Masahiro 1993. Studies in the Uighur Version of the Abhidharmakośabhāṣya-ṭīkā Tattvārthā, Volume II, Text, Translation and Commentary and Glossary, Shokado.

Derlem metni bu yayındaki okumaya dayanır; çeviriyazı işaretleri yeniden yazılmıştır.

Sayılarla

3.363
cümle
39.732
sözcük
4.938
ayrı biçim
2.507
tek geçişli
%50,8 (hapax)
0,379
STTR
standart tür/sözcük
11,8
sözcük / cümle
5,70
harf / sözcük
Kavram alanı profili (10.000 sözcükte)

Kavram atlasında tüm eserlerle karşılaştır →

Metin

Çeviriyazı işaretleri
  • (a) Yazıtta/yazmada yazılmayan, editörce tamamlanan ünlü ya da harf
  • [ip] Zedelenmiş, editörce onarılmış yer
  • <l> Yazıcının atladığı, editörün eklediği
  • {l} Editörün fazlalık saydığı
  • ⟨…⟩ Metin eksik (lakün)
  • ḳ ġ ŋ ḍ ė ḫ özgün çeviriyazı harfleridir; aramada “Akıllı” kipte k g n d e h ile de bulunur.

İşaretler kaynak edisyonların kullanımına bağlıdır; ayrıntı için ilgili yayına bakınız.

— bir sözcüğün üzerine gelin ya da dokunun: madde başı, anlamı ve biçimi görünür.

Abh.Sho. 923
ḳaltı adın orun-ta söz-lemiş teg tėdir.
Abh.Sho. 924
anın bilmiş kergek şiravak-ta ulatı-lar-nıŋ bilge biligi.
Abh.Sho. 925–926
ünmez üç mıŋlıġ yėrdinçü-te tėp 問五蘊之中bėş yükmek-ler-niŋ arasında öŋ yükmek erür tıdıġ-lıġ tuduġ-luġ bolz-un kim bilmeser ::
Abh.Sho. 927
tört yükmek-ler erür köŋül köŋül-teki nom neŋ bu tıdıġ-lıġ tuduġ-luġ nom ermez erip.
Abh.Sho. 928
nedegin bilmez tėp ::
Abh.Sho. 928
答öŋ yükmek erür tayanġuluḳ tört yükmek-ler erür tayandaçı.
Abh.Sho. 929
tayan -ġuluḳ öŋ yükmek ıraḳ bolmış üçün.
Abh.Sho. 930
tayandaçı tört yükmek yme ök anıŋ ėyin ıraḳ bolur.
Abh.Sho. 931–932
şiravak-lar bu tıldaġ-ın bilmez-ler及諸義類 ulatı alḳu yörüg uġuş-ı-nıŋ uuçsuz ḳıdıġ-sız adırt-ı erser ḳaltı uġuş orun ajun tuġum.
Abh.Sho. 933
töz uġuş-taḳı kirlig kirsiz bilmemek-ler-ig tarġarmış tarġarmamış-ta ulatı uuçsuz ḳıdıġ-sız adırt-ı erür.
Abh.Sho. 934–936
anın basa şasdr-ta şlok-ta bar söz-lemiş於一孔雀輪bir yuy ḳuş -nuŋ ay-çuḳ atlġ tilgen-i-niŋ : alḳu türlüg tıldaġ-lıġ belgü-si 又tıldaġ-tın bolmış belgü-si yme tėr ::
Abh.Sho. 937–940
neŋ adın bilge bilig-niŋ adḳanġu uġuş-ı ermez : yindem tükel bilge bilig-ke ök bilgülük erür tėp : 如是多種分別munı munçulayu üküş türlüg adırılmış-ta şiravak-ta ulatı-lar-nıŋ bilge biligi barça-nı bilmez ödgürmez.
Abh.Sho. 941
ḳaltı üsdün söz-legüçi tört türlüg bilmegülük tıldaġ-lar-ıġ sudur -ta yme ök yrlıḳamış ol.
Abh.Sho. 942
bular bolur tört türlüg ıraḳ-lar tėp bilge bilig adḳanıp yėdmez üçün又ėrgürmez yme/tėr.
Abh.Sho. 943
anın adı bolmış ol ıraḳ tėp.
Abh.Sho. 943
ḳaltı bilgülük üz-e ıraḳ.
Abh.Sho. 944
öd üz-e ıraḳ.
Abh.Sho. 944
orun üz-e ıraḳ.
Abh.Sho. 945–946
yörüg uġuş-ı-nıŋ adırt-ı üz-e ıraḳ üçün anın şlok-ta bar söz-lemiş所知及時處bilgülük üz-e ulatı öd üz-e orun üz-e ::
Abh.Sho. 947–948
yörüg uġuş-ında ulatı-lar-nıŋ adırt-ı üz-e : munı munçulayu tört türlüg ıraḳ-lar-ıġ : burḫan-lar-ta öŋi yoḳ bil -geli udaçı tėp ::
Abh.Sho. 949–954
<bu tıdaġ-ın> şiravak-lar pradikabud-lar bu tört türlüg yörüg -lerig umamış üçün bilgeli anın barça ḳalılıġ erür-ler anı üçün bolmamış ol adı bolġalı alḳu türlüg-ler üz-e alḳu bilgülük nom-lar-ta tarıḳmış ḳaraŋġu-luġ tėp問öŋdünki tört türlüg ıraḳ-lar-ta tek uḳıdmaḳ üz-e ol bir-in tüzü tükel bililür erti şiravak-ta ulatı-lar -nıŋ bilge biligi-niŋ burḫan-lar-nıŋ birle < büdün > adırılur-ı negülük ol <işledip uḳıdġusı>.
Abh.Sho. 955–956
olar tördegü-ni tėp答云如是 andaġ oḳ ol inçip yme ök bar erür tıldaġ-ı vasubandu baḫşı-nıŋ uḳıdmaḳ-ı erser bular tördegü-ni.
Abh.Sho. 957–962
küsemiş üçün erür uḳıdġalı adı ködrülmiş-niŋ ertmiş-in (aşmış-ın) şiravak-lar-ta piradikabud-lar-ta azu -ça yme <anda yene> adruḳ adruḳ uġur-ın bölmek adırtlamaḳ<-ı üz-e> yörügi <inçip> bekiz belgülüg uḳulur üçün anın söz-leser tördegü-ni mün ḳadaġ bolmaz若闕其頌birök egsük (kergek boldı) erser ol şlok-nuŋ abipiray-ı kizleglig ḳavır-a bolmaḳ üz-e (inçip) sėzik turġurġu -luḳ bolur erti.
Abh.Sho. 963–964
amtı vardi-ta (tüz-ü) tükel yörüp <şlok-nuŋ> abipirayın birer birer kėŋürü yörser munda negü sėzik bolur tėp問bu kirlig kirsiz iki türlüg bilmemek-ler-niŋ.
Abh.Sho. 965–966
san-ın ḳadnayu kėŋürü yörüp neçe söz-leser yme bililmedi tėp inçip kirsiz ḳayu erür yıdyuḳ ḳayu erür tėp.
Abh.Sho. 967
答bu yörüg-te alḳu baḫşı-lar-nıŋ bölmiş ad -ırtlamış ::
Abh.Sho. 967
ol yörüg-ler-i kentü adırt öŋi erür.
Abh.Sho. 968
ol bir baḫşı-nıŋ abipirayın söz-lelim.
Abh.Sho. 969–970
ḳaltı uzanmaḳ edrem sav söz erd -miş kelmedük ödki-te nom-lar-nıŋ uuçsuz ḳıdıġ-sız adırt -ın.
Abh.Sho. 971
burḫan-lar-nıŋ kezigindeki ḳamaġ-lıġ-sız nom-ta ulatı mundaġ osuġ-luġ sav-lar-ıġ.
Abh.Sho. 972–974
umaz üçün bilgeli ödgürgeli anın adamış ol kirsiz bilmemek tėp此师雖作是説bu baḫşı neçe mundaġ tėp söz-leser yme inçip mamış ol uḳıdġalı kirsiz bilmemek -niŋ töz-in.
Abh.Sho. 975
yene bar adın baḫşı söz-ler yrlıġ-sız bilge bilig erür kirsiz bilmemek.
Abh.Sho. 976–977
bu yrlıġ(-sız) bilge bilig-niŋ küç kösün-i küç -süz (yinçge) üçün bilgülük nomluġ adḳanġu-larıġ umamış üçün uḳġalı bil -geli adamış ol kirsiz bilmemek tėp.
Abh.Sho. 978
bu baḫşı-nıŋ ḳayu söz-lemiş-i yme ök yörüg töz-iŋe yarası bolmaz.
Abh.Sho. 979
birök andaġ erser ne üçün.
Abh.Sho. 980–981
şasdr-a-sidė vasubandu baḫşı söz-ledi bilge biligig bolur bilmemek tėp yene adın baḫşı-lar söz-ler bu yıt yoḳ köŋül-te öŋi nom töz -lug erür.
Abh.Sho. 982–983
yme ök erür kirsiz bilmemek tėp此师諸説bu baḫşı-nıŋ ḳayu söz-lemiş-i yme ök yörüg töz-iŋe yarası bolmaz nedegin tėp tėser.
Abh.Sho. 984–986
(bu) köŋül-te öŋi nom-lar köŋül ulatı bilge bilig birle (örüg) uzadı birle yaradılmaz üçün birle yaradılmayu tükedmiş erip nedegin bilge bilig-ke tıdıġ ḳılz-un alḳu baḫşı-lar-nıŋ ḳayu söz-lemiş-i üz-e barça yörüg töz-i tüpükmez.
Abh.Sho. 987
anın amtı siz-ler-ke (munı) uḳıdu yörelim.
Abh.Sho. 988–993
pardakçan tuş-ında erken et’öz-in til-in köŋül-in uzu ödün tudçı (üzüksüz) ür kėç (tüş-üdlenmek) ögredinmek üz-e biligsiz-te ulatı niz-vanı-lar-ta edgü et’öz til köŋül-nüŋ küçi kösüni alaŋuġ küçsüz bolur neçe tarġarsar-lar yme biligsiz-te ulatı niz-vanı-lar-ıġ起身口意 行turur et’öz-teki til-teki köŋül-teki yorıḳ-ı又ḳılınç-ı yme/tėr öŋdünki tüşüt ögredig<-i-niŋ> küçi uġur-ında (anın ḳaltı) öŋre pardakçan tuş-ın -taḳı teg yrlıġ-sız <bolduḳ-ta> yanduru <yene turur>.