İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Eserler · Uygurca

Uigurica I-IV

Uygur Muhtelif Düzyazı-Şiir kısaltma: U metin aranabilir

Kaynak yayın

  • MÜLLER, F.W.K. 1908. Uigurica [I], Abhandlungen der Königlich Preuβischen Akademie der Wissenschaften, Berlin.
  • MÜLLER, F.W.K. 1912. Uigurica II, Abhandlungen der Königlich Preuβischen Akademie der Wissenschaften, Berlin.
  • MÜLLER, F.W.K. 1922. Uigurica III, Abhandlungen der Preuβischen Akademie der Wissenschaften, Berlin.
  • MÜLLER, F.W.K. 1931. Uigurica IV, Sitzungsberichte der Preuβischen Akademie der Wissenschaften, Berlin.

Derlem metni bu yayındaki okumaya dayanır; çeviriyazı işaretleri yeniden yazılmıştır.

Sayılarla

391
cümle
6.312
sözcük
2.541
ayrı biçim
1.675
tek geçişli
%65,9 (hapax)
0,529
STTR
standart tür/sözcük
16,1
sözcük / cümle
5,75
harf / sözcük
8
eksik yer (lakün)
Kavram alanı profili (10.000 sözcükte)

Kavram atlasında tüm eserlerle karşılaştır →

Metin

Çeviriyazı işaretleri
  • (a) Yazıtta/yazmada yazılmayan, editörce tamamlanan ünlü ya da harf
  • [ip] Zedelenmiş, editörce onarılmış yer
  • <l> Yazıcının atladığı, editörün eklediği
  • {l} Editörün fazlalık saydığı
  • ⟨…⟩ Metin eksik (lakün)
  • ḳ ġ ŋ ḍ ė ḫ özgün çeviriyazı harfleridir; aramada “Akıllı” kipte k g n d e h ile de bulunur.

İşaretler kaynak edisyonların kullanımına bağlıdır; ayrıntı için ilgili yayına bakınız.

— bir sözcüğün üzerine gelin ya da dokunun: madde başı, anlamı ve biçimi görünür.

U II, T. II, Y., 48-68–71
anta başa bu buyan edgü ḳılınçıġ avırar-mn ertmiş aradın ajun-ḳa barmış ḳonım du vapsi sali beg ḳutıŋa ėl oŋurt ḳarçuḳı-ġa ḫutluġ üzük-ke atam bai epe çaŋşi-ḳa anam köset-ke bu buyan edgü ḳılınç küçinte .. yalŋug ajunınta toġmaḳ oġrınta yvlaġ ḫılınçlarġa yalçıtıp yaraġsız orun-larta toġmış-ları bar erser antın . . . . ozup üstün tŋri yėrinte burḫan-lar ulusınta toġmaḳ-ları bolzun
U II, T. II, Y., 48-72
sadu sadu edgü ėki sadu bir edgü . . . . . . . ınçḳa ada ḳıltım . . . . . . . . .
U II, T. II Y 42.-1–4
. . . . . . . beglerde arıġ-lar . . . . . . . . . . . . . . . . erser bu toġuz t . . . . . . . . . . . . ḫıltım erser emt[i] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . -in boş bolayın
U II, T. II Y 42.-5–17
k tizit . . . . . . . . . . . . . . . tluġ ḳızım ḳudat birle . . . . . . . . . . . . . . . asravaġ atlġ tsui ayıġ ḳılınç . . . . . . inçe . . . . . . . ölürgüçi tuzi boltum erser taḳıġu . . [ölürgüç]i boltum erser toŋuz ölürgüçi boltum erser keyikçi aŋçı . . . boltum erser t . . . . . . ḳaçı ḳuşçı uçuġma tınlġlaraġ . . . [ölürgüç]i boltum erser ėt etin satġuçı boltum erser ançakarm yılan ölürgüçi boltum erser luu öntürgüçi yadçı boltum erser boġaġuçı boltum erser t . . . [ört put]luġ tınlġlaraġ ḳınaġuçı emgetgüçi boltum erser kişi ölürgüçi çantal boltum erser bu ėki ygrmi türlüg asravrkı . . . i işin işlegüçi bolup irinç yrlġ tınlġlaraġ yarlıġançsız kö . . . . . [ŋülte] ėsig özlerinte adırtım . . . . . . dim ölürdüm erser emti anı barça bilinür-mn ökünür-mn yazuḳumta bilinür-mn
U II, T. II Y 42.-18
bursoŋ ḳuvraġ-ġa kşanti ötünür--mn irinçüde boş bolayın
U II, T. II Y 42.-18
tizit kşanti bolzun
U II, T. II Y 42.-19–27
taġı yme mn . [ḳ]utluġ on . . [t]ürlüg krmbut . . . [t]sui ayıġ ḳılınç ḳıltım erser .. inç . . . . . . lti yinin ölüm [ö]lürdim erser atnaġu tavarın .. oġurladım erser evnŋ yutuz-ıŋa yazındım erser tilin ezüg . . . . . . sav sözletim erser çaġurdum evrik sarsaġ sav sözledm erser asḳançuladım köŋülin atnaġu-nuŋ edgüsiŋe köni saġınç turġurmatım erser evke üz boz köŋül tutdum erser trs körüm örtdüm erser bu on krmabut sıdım erser on türlüg aġ[ı]r ayıġ . . [ḳı]l . . ınç] tükel . . [ḳı]ltım erser anı barça alġunı nı ökünür-mn bilinür-mn yazuḳumta boş bolayın
U II, T. II Y 42.-28
tizit kşanti bolzun
U II, T. II Y 42.-29–36
taġı yme ḫutluġ ilkisiz dabaru ilki ilki azunlarda ne bu azunda et’özin ḫılu yançılım tilin sözleyü yançdım köŋülin saḳınu yançdım erser az evke biligsiz bilig küni kövenç sizik k . . . [ör]üm nızvanı-lar oġurınta nomġa bursoŋ vrḫarḳa yaztım erser ögke ḳaŋḳa baḫşı-larḳa yazdım yaŋıldım erser öz-de uluġlarġa utrundum et’öz-de kiçig-lerke uçuz yinik tutdum erser ayaġḳa çilteke tekimlg tınlıġlaraġ ayaġsız tot uçuz ḳıltım erser emti alġu yazuġumuz bilinür-mn ökünür-mn tsuida yazuḳda boş bolayın
U II, T. II Y 42.-37
tizit kşanti bolzun
U II, T. II Y 42.-38–57
taġı yme ḳutluġ ḳızım ḫutada birle ilki ilki azunta baru vrḫar saŋram-ta linta pryanta arıġ yėr-lerte sevig köŋülin ootsuz (ovutsuz) biligin ḳılmaḳu ḳılınçlar ḫıltım erser vrḫar sanlaġ saŋig tavaran yėdim yuŋaldım erser .. azu satıġ yuluġ oġurınta teŋin tarazukin çıġın tsunin sinŋin ḫavın kürin küriligin artım yutdum az bėrip üküş altım erser azu yėr suv baġ borluġ ı tarıḳ tarımaḳ .. oġurınta suvdaġı tınlıġ-laraġ ḳurġaġda kemişip ölürdüm erser ḫurḳaḳdaġı tınlıġlaraġ suvda kemişip ölürtüm erser atnaġu özin üzüp kntü özümin igtüledem erser azu suu suulep yarıġ ketip suvri söŋün sançıp yėti ḫılıçın bıçıp ya ḳurup oġ atıp atnaġu ėsig özinte atırtım irinç yarlġ yazuḳ--suz tınlıġ-laraġ oġlın ḳızın bolulġatım (bulġatım) amraġġınta atırdım erser tözün yavaş edgü kişi-lerig küŋ ḫul ḫıltım uçuz yinik tuttum emgettim irintürtüm erser az (azu) ėlig törüg bulġadın erser bu bulġaġ tilŋeŋ-ke ḫatıltım ıduġ ḫutluġ-larġa trs yrrılġ (yrlıġ) yaŋıluḳ saġınç saġıntım erser ulusuġ balıḳıġ ėki yartam ḫılu turḳurtum erser balıġtın balıḳḳa ėltin ėlke tegürgüçi yorıtım erser bu munçulayu üküş türlüg tınlıġlaraġ inçsiretmek tsui irinçü ay[ı]ġ ḫılınç ḫıltım erser emti alḳunı ökünür-mn bilinür-mn yazuġumın körünür-mn
U II, T. II Y 42.-58
edgü ḫılmatım yavız ḳıltım
U II, T. II Y 42.-58
bilip ḳılmatım erinç
U II, T. II Y 42.-59
bilmetin uġmatın ḫıltım erser emti ötünür-mn
U II, T. II Y 42.-60–61
tamu erkligi ögümin köŋülümin saçmaz-ġan tamutaḳı ört yalın taġı önmez-ken örtlüg yalınlarta taġı aġanmaz-ġan ökünelim
U II, T. II Y 42.-62
inçip burḫan ḳaŋımız-nı körür--biz nomın işdü teginür-biz bursoŋ ḳuvraġın tapınurbız
U II, T. II Y 42.-63
amtı-ġan ökünser ol yėg bolġai
U II, T. II Y 42.-64
aviş tamudaġı ört yalınta aġantuġta anta ökünser ne tusu bolġai
U II, T. II Y 42.-65
anı üçün ökünür--mn bilinür-mn
U II, T. II Y 42.-66–70
ḫamaġ üç ödki kaŋ ögüz içinteki ḳum sanınça burḫanlar ödinte ayaġġa tekimlig pintolabardvçide ulatı altı ygrmi maḫa şraviklar üskinte tuzit ordu-daġı maitri bodisvt-da ulatı tört yüz toġuz on altı bodisvtlar üskinte ġamaġ bėş azun tınlıġ-lar üskinte yalvrla ötünür-mn
U II, T. II Y 42.-66–70
yürünü boşunu kşanti ḳolu teginür-mn
U II, T. II Y 42.-71
mėni irinçkeyü irinçkeyü yarlıġançuçı köŋülin yazuġumın boşuyu bėrzün
U II, T. II Y 42.-72
tizit kşanti bozlun
U II, T. II Y 42.-72
ḫavḫası vrḫardaġı sınandu salı tegindm
U II, T. II Y 42.-73
namo but .. namo drm .. namo sang ..
U II, T. II Y 42.-74–78
üç erdini-ke pek ḳataġ kirtgünçlüg çintamani erdini yürekinde tutmış süzük köŋül-lüg upasanç ḳutluġ ḳızım ḳutad oġlum turmış inçe saġınç saġındım baya ḳı-a toġmış kün tŋri emti sün öneti tiŋürki-e toġmış özümz emti sün yılımz yaşımız yėtdi
U II, T. II Y 42.-79
erdimlig et’özüm ıçġınsar-mn yine ḫayu kün bolġai
U II, T. II Y 42.-80–81
munı teg tükel-lig kişi et’özin bulġum emti üstün tŋri yėrinte altın kişi azunınta toġġuluġ buyan edgü ḫılınç alalım
U II, T. II Y 42.-82–83
tėp bir kün tsunsiŋ-ki bir kün alġuġa öz bėrdeçi ḫuanşi om (im) pusar nomı bir kün kşanti bititkeli ötündüm
U II, T. II Y 42.-84
bu buyan edgü ḫılınç ḫamaġ üç yüz altmı(ş) .. tŋri-lerke öŋ ülüş bolzun
U II, T. II Y 42.-85–86
taġı buyan edgü ḫılınç ertmiş begim yeti burḫanlar ulusında tėrzün