İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Eserler · Uygurca

Abhidharma (Shogaito)

Uygur 13.–14. yy. Düzyazı kısaltma: Abh metin aranabilir

Kaynak notu (künye kısaltmasından eşleştirildi): Veri tabanının künye listesinde yer almıyor; eski sitenin eser kataloğunda ve kaynakçasında bulunuyor. Metin, veri tabanında Çoyr Yazıtı kaydı altında saklanan ve "Abh.Sho." künyesi taşıyan sayfalardan alınmıştır.

Kaynak yayın

  • SHŌGAITO, Masahiro 1993. Studies in the Uighur Version of the Abhidharmakośabhāṣya-ṭīkā Tattvārthā, Volume II, Text, Translation and Commentary and Glossary, Shokado.

Derlem metni bu yayındaki okumaya dayanır; çeviriyazı işaretleri yeniden yazılmıştır.

Sayılarla

3.363
cümle
39.732
sözcük
4.938
ayrı biçim
2.507
tek geçişli
%50,8 (hapax)
0,379
STTR
standart tür/sözcük
11,8
sözcük / cümle
5,70
harf / sözcük
Kavram alanı profili (10.000 sözcükte)

Kavram atlasında tüm eserlerle karşılaştır →

Metin

Çeviriyazı işaretleri
  • (a) Yazıtta/yazmada yazılmayan, editörce tamamlanan ünlü ya da harf
  • [ip] Zedelenmiş, editörce onarılmış yer
  • <l> Yazıcının atladığı, editörün eklediği
  • {l} Editörün fazlalık saydığı
  • ⟨…⟩ Metin eksik (lakün)
  • ḳ ġ ŋ ḍ ė ḫ özgün çeviriyazı harfleridir; aramada “Akıllı” kipte k g n d e h ile de bulunur.

İşaretler kaynak edisyonların kullanımına bağlıdır; ayrıntı için ilgili yayına bakınız.

— bir sözcüğün üzerine gelin ya da dokunun: madde başı, anlamı ve biçimi görünür.

Abh.Sho. 1373
從生死泥sansar-lıġ kök tidig-tin tardıp taşġarıp tınlġ-lar-ıġ ündürmeki erser.
Abh.Sho. 1374–1375
çoġluġ yalın-lıġ küçi-niŋ ḳut küsüş bėrmeki-niŋ ridi bögülemeki-niŋ uġur-ında ermez.
Abh.Sho. 1376–1377
tėp bu yörüg uġur-ında anın uḳıdur çınkėrtü töz-lüg baḫşı-nıŋ adın-lar-ḳa asıġ ḳılmaḳ-lıġ al aldaġ-ı-nıŋ bar -ın tėp.
Abh.Sho. 1378–1384
問ne yme söz-lemeki erser umaḳ üz-e al-ın aldaġ-ın nomlap çınkėrtü töz-lüg köni nomuġ sansar-lıġ kök tidig-tin tardıp taşġarıp tınlġ-lar-ıġ ündürü yrlıḳamaḳ-ı çoġuluġ yalın-lıġ küçi-niŋ ḳud küsüş bėrmeki-niŋ ridi bögülemeki -niŋ uġur-ında ermez tėp iki kölüŋü-teki kiçig tüz-ün yol -lar又iki kiçig kölüŋü-lüg tüz-ün yol-taḳı-lar (yme) yme/tigü teg turur : anılayu oḳ uyur-lar ridi bögülenmek üz-e asıġ tusu ḳıl -ġalı tınlġ-lar-ḳa.
Abh.Sho. 1385
ançulayu kelmiş-ler-niŋ neçük’ol yoḳ (erti) çoġ-luġ yalın-lıġ ridi-sı.
Abh.Sho. 1386–1388
ḳaltı ol dyan-ta ulatı edgü-ler-i edrem-ler-i içger -ip tudup tınlġ-lar-ıġ kim az-ta ulatı niz-vanı-lar-ın yügerü turġur-madaçı 如何空言nedegin yoḳ ḳuruġ sav teŋinçe yindem nom nomalaḳ üz-e.
Abh.Sho. 1386–1388
ök ödlep eriglep ozġurur tınlġ-lar-ıġ.
Abh.Sho. 1389
ilileyü yoḳ kentü adın al-ı aldaġ-ı.
Abh.Sho. 1390–1398
al-ın aldaġ-ın tıdar tudar-sız-lar adı ködrülmiş-niŋ adın yėg adruḳ edgü-ler-in edrem-ler-in tėp答 (tŋri) burḫan neçe içgerip tudmaḳ üz-e tınlġ-lar-ıġ kim olar-nıŋ niz-vanı-lar-ı bolmasar yme yügerü tuġġalı yme ök burḫan-lar-nıŋ içgerip tudmaḳ-lıġ küçi uġur -ında usar yme bilgeli adın-lar-nıŋ köŋül-in bilser yme öŋre ajun -taḳı sav-lar-ıġ adı ködrülmiş-ler-niŋ et’öz-indeki alp bilgülük sav-lar-ın burḫan-lar içgerip tudmaḳ-lıġ küçi üz-e yme ök usar yme kim bilgeli mudaġ osuġ-luġ-ta ulatı sav-larıġ如來加被ançulayu kelmiş asġarmış üçün içgerip tudmaḳ-lıġ küçin boşumaġınça tid -meginçe kin ar-a alḳu-nı barça bolur-lae bilgeli.
Abh.Sho. 1399
alḳu niz-vanı-ta ulatı-lar-ı yme ök yügerü turmaz.
Abh.Sho. 1400–1402
neçe usar yme mundaġ ḳılġalı üzlünçü-te tüpükmez birök ançulayu kelmiş-ler boşusar tidser bolma -sar içgermek-lig küçi munda-ta ulatı alḳu sav-larıġ barça umaz-lar bil -geli.
Abh.Sho. 1403
niz-vanı-lar-ı yene turur içgerip tıdmaḳ-lıġ küçi üz-e anın niz-vanı-larıġ birdemleti tarġarmaz.
Abh.Sho. 1404–1406
nedegin birdemleti tarġarur tėptėser ḳaltı nomladuḳ -ta yėg soġançıġ nomuġ saḳınıp bögünüp bışrunu yorımaḳ üz-e ödrü uyur birdemleti yarġarġalı 如契經説ḳaltı sudur-ta yrlıḳamış ol bar iki türlüg tıldaġ basudçı turġurdaçı köni körümüg.
Abh.Sho. 1407–1408
iki türlüg tıldaġ basudçı -lar erser aŋ’ilki adın-tın nom ėşidmek二içdin sıŋar köni-sinçe saḳın(-maḳ) bögünmek erür.
Abh.Sho. 1409–1410
köni körüm uġur-ında anın uyur tuġurġalı adın tüz-ün yol -ta ulatı alḳu edgü nom-lar-ıġ munı üz-e anın bilmiş kergek birdemleti niz-vanı tarġarġuluḳ tıldaġ erser.
Abh.Sho. 1411
yindem erür köni nom nomlamaḳ (oḳ) neŋ adın edgü-ler-i ermez.
Abh.Sho. 1411
birök tarġarmasar niz-vanı-lar-ıġ.
Abh.Sho. 1412
yoḳ uġur-ı yıḳ-ı üŋülük.
Abh.Sho. 1413–1415
ol sansar-lıġ kök tidig-tin bu tıldaġ-ın bilmiş kergek nom -lamaḳ üz-e çınkėrtü töz-lüg köni nomuġ umış erür ozġurġalı tınlġ -lar-ıġ非由加持neŋ içgerip tudmaḳ çoġluġ yalın-lıġ küç kösün ḳut küsüş bėrmek ridi bögülenmek-te ulatı-lar-nıŋ uġrında ermez.
Abh.Sho. 1416–1418
ridi bögülemek yme ḳayu ol tėptėser ḳaltı kök ḳalıḳ-ta et’öz(-üg) tepredmek -te ulatı üçegü erür又ḳaltı et’öz tepredmek erür kök ḳalıḳ-ta ulatı üçegü yme/tėr ḳut küsüş bėrmek yme ḳayu ol tėptėser.
Abh.Sho. 1419–1422
ḳaltı uluġ ez-rua tŋri-niŋ maḫėşvarė tŋri-te ulatı-lar-nıŋ ḳud küsüş bėrmeki erür ḳaltı bėrmiş teg十頭taşagirvė (atlġ) rakşaz-ḳa (ḳud-uġ) küsüş(-üg) tėp ulatı alḳu tŋri -lar yek-ler asurė-ta ulatı-lar neŋ umaz-un-lar emgedgeli mini tėdükte çoġ -luġ yalın-lıġ küç yme ḳayu ol tėptėser.
Abh.Sho. 1423–1427
ḳaltı ot-nuŋ edrem-i erür tar -ġardaçı ḳamaġ ig-lerig tėp問nedegin bolur bilgeli çoġluġ yalın-lıġ ridi -niŋ ḳut küsüş-lüg küç-nüŋ niz-vanı tarġarġalı umadaçı-sın tėp 答自他滅神öz-li adın-lı-nıŋ çoġ-luġ yalın-lıġ ridi ḳut küsüş-lüg küç niz-vanı-lar birle bolmaḳ üz-e umaz tarġarġarlı niz -vanı-lar-ıġ tėmek taplaġ erür.
Abh.Sho. 1428–1429
bir tayaḳ-lıġ ermez üçün tėmek tıl -taġ erür inçe ḳaltı öz-li adın-nıŋ et’öz-indeki ig teg tėmek yöleşür -üg erür.
Abh.Sho. 1430
ḳaltı (nedeg) yėrdinçü-teki odaçı (baḫşı)-lar kördükte ḳayu et’öz-te bar-ın ig(-niŋ) turġuluḳ tıldaġ(-ı).
Abh.Sho. 1431–1432
ödrü ol et’öz-te ök bolup ig-ig emlegülük tıldaġ adın et’öz-te ermez bolmış teg於何身中ançu -layu oḳ yme ḳayu et’öz-te bar erser niz-vanı-lar.
Abh.Sho. 1433–1435
ödrü ol et’öz -te turġu kergek yöründek dın et’öz-te ermez çoġluġ yalın-lıġ ridi ḳut küsüş-te ulatı-lar adın-lar-nıŋ et’öz-indeki nom üçün anın umaz tarġarġalı öz et’öz-teki niz-vanı-lar-ıġ.
Abh.Sho. 1436
isdep ol ig-niŋ tıldaġ-ın ḳayu-tın inçip turmış-ın.
Abh.Sho. 1437–1440
ödrü ol tıldaġ-a ḳadıp (ḳavşurup) yöründek boldaçı ot-uġ <öunı üz-e kėdermeki erser> ol igig ol igig ot ig-niŋ tıldaġ-ı birle uġrayu ḳarşı üçün çoġ-luġ yalın-lıġ ridi ḳut küsüş-te ulatı-lar niz-vanı-lar-nıŋ tıldaġ birle ḳarşı ermez.
Abh.Sho. 1441
inçe ḳaltı aşub ürlügsüz körüg-te ulatı-lar niz-vanı-lar -nıŋ tıldaġ-ı birle ḳarşı bolmış teg.
Abh.Sho. 1442–1443
bu yogaçarė-ta ulatı-lar -ḳa nom nomlamaḳ-ta taş öŋi tükel-lig bolmaz bu tıldaġ-ın bil -miş kergek.
Abh.Sho. 1444–1445
çoġluġ yalın-lıġ ridi ḳut küsüş-te ulatı-lar niz -vanı tarġarmaz tėp問若如是者birök andaġ erser ḳayu tıl -taġ-ın söz-ledi.
Abh.Sho. 1446–1448
ridi bögülenmek-te ulatı üç tilgen-lerig tėp 答ridi bögülenmek-lig köŋül aymaḳ-lıġ iki tilgen-ler tek uyur iç -gerip teginip tınlġ-lar-ıġ kim turġalı kėrdgünç köŋül-lerig umaz tarġar -ġalı alḳu niz-vanı-lar-ın.
Abh.Sho. 1449
yindem ödkemek eriglemek üz-eki tilgen ök tėmin çk uyur tarġarġalı niz-vanı-lar-ıġ.
Abh.Sho. 1450
niz-vanı erür sansar-nıŋ töz-i.
Abh.Sho. 1451
birök yindem ridi bögülenmek köŋül aymaḳ iki tilgen-ler ök boldı erser.
Abh.Sho. 1452
yoḳ ḳuruġ öridip kėrdgünç köŋül-üg bulmaġay erti tüz-ün yoluġ.
Abh.Sho. 1453
umaġay erti tarġarġalı niz-vanı-lar-ıġ若不断惑birök tarġarmasar niz-vanı-lar-ıġ arıdı ünmegey erti sansar-lıġ kök tidig-tin.
Abh.Sho. 1454–1455
anın çoġluġ yalın-lıġ ridi ḳut küsüş-te ulatı-lar sansar-tın üŋü -lük tıldaġ ermez.
Abh.Sho. 1456–1457
yindem ödlemek üz-eki tilgen ök tėmin ök uyur tarġarġalı niz-vanı-lar-ıġ inçip buldurur ozmaḳ ḳudrulmaḳ -ıġ.
Abh.Sho. 1458–1461
bu üç padak şlokda bar üç türlüg adırtı aŋ’ilki adı köd -rülmiş-lik uluġ baḫşı öŋi erür taş azaḳ nomluġ-ta ulatı alḳu baḫşı-lar-ta ikinti adı ködrülmiş-niŋ nomlamış nom-ı yme ök öŋi erür alḳu baḫşı-lar-nıŋ nomlamış nom-ında üçünç adı ködrülmiş-niŋ tıdsı-lar-ı yme ök öŋi erür.