İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Eserler · Uygurca

Maitrisimit Nom Bitig (Hami)

Uygur 13. yy. (?) Düzyazı kısaltma: Mait metin aranabilir

Kaynak yayın

  • GENG Shimin - Hans-Joachim Klimkeit - Jens Peter Laut 1988. “‘Das Ersheinen des Bodisattva’, Das 11. Kapitel der Hami-Handschrift der Maitrisimit” Altorientalische Forschungen, 15 2, Berlin, s. 315-366.
  • TEKİN, Şinasi 1976. “Uygurca Metinler II, Maytrısimit, Burkancılarıng Mehdîsi, Maitreya ile Buluşma Uygurca iptidaî bir dram (Burkancılığın vaiphasika tarikatine ait bir esrin Uygurcası), Atatürk Üniversitesi Yayınları, Ankara.
  • TEKİN, Şinasi 1980. Maitrisimit nom bitig, Die uigurische Übersetzung eines Werkes der buddhistischen Vaibhāṣika-Schule, Berliner Turfantexte IX, Schriften zur Geschichte und Kultur des Alten Orients, Akademie der Wissenschaften der DDR Zentralintitut für Alte Geschichte und Archäologie, Akademie-Verlag, Berlin.

Derlem metni bu yayındaki okumaya dayanır; çeviriyazı işaretleri yeniden yazılmıştır.

Sayılarla

1.251
cümle
21.655
sözcük
6.226
ayrı biçim
3.873
tek geçişli
%62,2 (hapax)
0,592
STTR
standart tür/sözcük
17,3
sözcük / cümle
5,65
harf / sözcük
Kavram alanı profili (10.000 sözcükte)

Kavram atlasında tüm eserlerle karşılaştır →

Metin

Çeviriyazı işaretleri
  • (a) Yazıtta/yazmada yazılmayan, editörce tamamlanan ünlü ya da harf
  • [ip] Zedelenmiş, editörce onarılmış yer
  • <l> Yazıcının atladığı, editörün eklediği
  • {l} Editörün fazlalık saydığı
  • ⟨…⟩ Metin eksik (lakün)
  • ḳ ġ ŋ ḍ ė ḫ özgün çeviriyazı harfleridir; aramada “Akıllı” kipte k g n d e h ile de bulunur.

İşaretler kaynak edisyonların kullanımına bağlıdır; ayrıntı için ilgili yayına bakınız.

— bir sözcüğün üzerine gelin ya da dokunun: madde başı, anlamı ve biçimi görünür.

Mai.Tek.011.08–11
bu savag ėşidip titreyü ünin badari braman inçe tėp tėdi.. ay oglum ulug karı yüz yigirmi yaşlag--men
Mai.Tek.011.12–15
kaçan neŋ ezük söz--lemeçi-men bir baḳar teŋinçe edim tavarım yoḳ bėş yüz baḳar taḳı kanta (b)ulġay bulġanıp terkişlenip niridani braman inçe tėp tėdi
Mai.Tek.011.16–19
ay munmış biligsiz braman birükin altun yaratmaḳ ... -r sen ... / / / şungin kanta ... / - ...
Mai.Tek.011.20–21
arka (köŋ)üllüg savın manibtri (pu)rnabtrıḳa inçe tėp t(ė)di
Mai.Tek.011.22–25
ne ogrınta ne tıltaġınta biziŋ begimiz vayşrvani ėlig teŋri teŋrisi burkannıŋ yėrtinçüde ...
Mai.Tek.011.26–27
badari braman uḳıtġalı yarlıḳar erki..
Mai.Tek.011.28–31
runabtrı inçe tėp tėdi tözün maytrınıŋ teŋri burkan nomınta toyın bolġusı üçün biziŋe uḳıtġalı yarlıḳar manibtri inçe tėdi..
Mai.Tek.011.32–36
antag erser.. tözün maytrıḳa oḳ uḳıtġalı aymaz.. ötrü purnabtrı inçe tėp tėdi.. bu iş ködüg yėme ulug küç--lüg teŋrilerniŋ keŋeşmiş ne üçü(n) (tė)p tėser ...
Mai.Tek.012.01–08
ezrua12 = 9 adġar atların yarataglag körtle kaŋlılar ulug bedük ud iŋek boalar kuduz öküzler tadun turpı buzaġular irk erkeç teke oglaḳ tült orun eşük töşek ton etük itig yartag aş içgü ı tarıg ... -dek
Mai.Tek.012.09–10
ed tavar mıŋ (miŋ) tümen tümen kurla ... bėrdiŋiz..
Mai.Tek.012.11–12
teginteçi dıntarlar ed tavar bulup ertiŋü ögrünçülüg sevinçlig boldılar
Mai.Tek.012.13–19
anın amtı (bi)lge baḳşı ulug ėlig ezrua teŋri yėrinte tugġalı arıg erzün bu savag ėşidip aŋsız ögrünçülüg sevinçlig bolup badari braman ulug karı bükülmiş et-özin kirt kirt külçire inçe tėp
Mai.Tek.012.20–21
edgü edgü tözün oglum meniŋ ürde berü bu muntag türlüg savlar ėşidgeli ulug küsüşüm erdi
Mai.Tek.012.22–28
bükün / - ... küsüşüm kantı.. (am)tı bu kü / / / ... - / rü bu tünte ki / iliksiz tutuḳsuz köŋülin ... -üm künümin küdeyin ıḳinti ... -u-nuŋ kün / / - ... ... -r ö / / - ... ... -tın ...
Mai.Tek.012.29
arkabaştınkı ıḳ(i yigirm)i p(a)t(a)r ködüg erdi..
Mai.Tek.012.30
alku işleyü tükedi--miz..
Mai.Tek.012.31
yine yėme kün teŋri uyaḳ--kalır..
Mai.Tek.012.32
amtı kentü kentü ergülük evke baralım..
Mai.Tek.012.33–35
anta ötür brinġıḳi upasvami bu ıḳi urılar badarı bramanıg ikidin yolayu tuta ilitdiler
Mai.Tek.012.36–42
anta ötrü badarı bra(man) kentü egrilmiş bükülmiş et-öz(in) körüp köŋüli yiringüyü inçe tėp ançama yarsınçıg otun karımaḳ sen kim tugmışta berü altm(ış) yaşka tegi küç küsün et kan üstelü ökliyü turdı..
Mai.Tek.012.43–48
yitm--işte ınaru yüz yigirmi yaşka tegi kün küniŋe sen karımaḳlag suḳ yek sora sora suġurduŋ kamag aglıḳımtaḳı ed tavarımın buşıçı koltġuçı dıntarlar ilitdi--ler
Mai.Tek.012.49–55
et-özümteki küçümin sen karımaḳ ėlitü bardıŋ kaŋa yatzun bükün ... ınaru / bė(rü) siz köŋülin k- ... tözün maytrı körünü et-özümin ilgür / / / -eyin ol oġurda t / / r nirdani ... irinç çıġay ... ... / kem / / ...
Mai.Tek.013.01–07
bilir.. inçip yėme aġı baramka azlanmaḳın başsız közsüz ezük yalġan savın sėni sökti.. anı ėşidip badarı braman küler yüzin kutġurur kaşın teŋridem uruŋu tapa körü muŋadu adınu inçe tėp tėdi..
Mai.Tek.013.08–13
kim erki tözünüm bu yėr suvda tüpüg uḳġuçı kayu erki töpüdin tüşmek--in bilgüçiler anta ötrü purnabtri tükel bilge teŋri teŋrisi burkan--nıŋ saḳınu yitinçsiz edgüsin öp saḳınıp inçe tėp tėdi..
Mai.Tek.013.14–16
kim kentü tü--kel bilge biligi üze vijir örgün üze olurup nizvanılarag tarkardı üzmeledi..
Mai.Tek.013.17–21
uḳġulug törülerig alku uḳtı bilti bulġulug edlerig tükel bultı atı küsi yadaltı teŋri yalaŋuḳnuŋ baḳşısı ol uḳar tüpüg oloḳ töpüdin tüşmekig tayamaḳag..
Mai.Tek.013.22–30
anta ötrü badarı bramn bu muntag türlüg öŋre kisre eşidmedük teŋri teŋrisi burkan--nıŋ edgü atın küsin ėşidip alku et-özinteki tü tüpleri barça yoḳaru turdı süzük köŋülin yaruḳ yüzin aŋsız ögrünçü--lügin eŋite et-özin kül--çire yüzin teŋri tapa körü inçe tėp tėdi tözün tınlıg kim
Mai.Tek.013.31–32
arkabaştınkı üç yigirmi p(a)t(a)r ol burkan atlıg kim anıŋ atın ėşidip inçe saḳınçım boltı
Mai.Tek.013.33–36
nizvanı -lag aġar uvaın udımış tınlıglar.. ara yalıŋuz odug saḳ ol ermiş anta ötrü purnabtrı inçe tėp tėdi..
Mai.Tek.013.37–44
meniŋ antag küçüm küsün- -üm yoḳ kim teŋri burkan- -nıŋ edgüsin erdemin kėŋ alkıg küleyü söz--legülüg ne yėme tire yıgyıraḳ (?!) ayu bėreyin himavanti tagnıŋ yıŋaḳınta bagirati atlıg ögüz kıdıġınta kapilvastu atlıg küsençig körkle balıḳ bar..
Mai.Tek.013.45–51
ol balıḳta ç(a)ḳr(a)v(a)rt ėlig kanlarnıŋkezigi--nte tiziginte ġaudam oġuştın (t)özdin belgürmiş kamag şaḳi töz--lüg bodun buḳun üze erklig türklüg şudotan atlıg hormuzta teŋrıḳe yüleşi ėlig kan bar..
Mai.Tek.013.52–56
ol ėlig begniŋ mahamay atlıg işi teŋridin lumbani atlıg arıgda aşoḳ atlıg adınçıg sögüt altınınta ikinti ay sekiz yaŋıḳa puş yultuzka viçay atlıg muhurtka
Mai.Tek.013.57–60
ıḳi kırk kut buvanlıg irü belgüke tükel--lig sekiz on türlüg nayraġın yaratġalıg körtle körkle koluça yaruḳın yaltrayu kaltı bulıtdın
Mai.Tek.014.01–03
son = 218 ... ar / / - ... ... - / / / sav s / / ... ... - / / oḳ itlinip bardı..
Mai.Tek.014.04–10
anta (öt)rü badrı bramn teŋri teŋrisi (bur)kannıŋ edgüsin öyü saḳınu ... tün ıglayu sıḳtayu ... - / / di .:. .:. (mayt)rısimit nom bitigde ... (badarı)nıŋ yaġış yag / / / ... baştınkı ülüş tükedi .:.
Mai.Tek.015.01–06
[ıḳinç ülüş] namo but namo d(a)rm namo saŋ amtı bu nomlug savag badarı bramn--nıŋ e(v)inte uḳmış kergek.. anta ötrü badarı braman taŋ yarunınta turup (inçe) tėp tėdi /
Mai.Tek.015.07–09
/ ... munta kim sizler anıŋ ... -lar kuvraġın ... aḳ(ru) aḳru ...
Mai.Tek.015.10
arkaikinti bir p(a)t(a)r belgürmiş erür..
Mai.Tek.015.11–13
kaşip burkan nırvanka barmışta berü evrilmedük nomlug tilgen branas kent uluşta tevirdi
Mai.Tek.015.14–16
ötrü külçi- -re yüzin tözün maytrı inçe tėp tėdi