Eserler · Uygurca

Maitrisimit Nom Bitig (Hami)

Uygur 13. yy. (?) Düzyazı kısaltma: Mait metin aranabilir

Kaynak yayın

GENG Shimin - Hans-Joachim Klimkeit - Jens Peter Laut 1988. “‘Das Ersheinen des Bodisattva’, Das 11. Kapitel der Hami-Handschrift der Maitrisimit” Altorientalische Forschungen, 15 2, Berlin, s. 315-366.
TEKİN, Şinasi 1976. “Uygurca Metinler II, Maytrısimit, Burkancılarıng Mehdîsi, Maitreya ile Buluşma Uygurca iptidaî bir dram (Burkancılığın vaiphasika tarikatine ait bir esrin Uygurcası), Atatürk Üniversitesi Yayınları, Ankara.
TEKİN, Şinasi 1980. Maitrisimit nom bitig, Die uigurische Übersetzung eines Werkes der buddhistischen Vaibhāṣika-Schule, Berliner Turfantexte IX, Schriften zur Geschichte und Kultur des Alten Orients, Akademie der Wissenschaften der DDR Zentralintitut für Alte Geschichte und Archäologie, Akademie-Verlag, Berlin.

Derlem metni bu yayındaki okumaya dayanır; çeviriyazı işaretleri yeniden yazılmıştır.

Sayılarla

1.251

cümle

21.655

sözcük

6.226

ayrı biçim

3.873

tek geçişli

%62,2 (hapax)

0,592

STTR

standart tür/sözcük

17,3

sözcük / cümle

5,65

harf / sözcük

Kavram alanı profili (10.000 sözcükte)

Kavram atlasında tüm eserlerle karşılaştır →

En sık içerik sözcükleri

En sık ikili öbekler

Metin

Çeviriyazı işaretleri

(a) Yazıtta/yazmada yazılmayan, editörce tamamlanan ünlü ya da harf
[ip] Zedelenmiş, editörce onarılmış yer
<l> Yazıcının atladığı, editörün eklediği
{l} Editörün fazlalık saydığı
⟨…⟩ Metin eksik (lakün)
ḳ ġ ŋ ḍ ė ḫ özgün çeviriyazı harfleridir; aramada “Akıllı” kipte k g n d e h ile de bulunur.

İşaretler kaynak edisyonların kullanımına bağlıdır; ayrıntı için ilgili yayına bakınız.

Okuma yardımcısı — bir sözcüğün üzerine gelin ya da dokunun: madde başı, anlamı ve biçimi görünür.

Mai.Tek.027.01–05

(son) = 46a 56 -ser aġızt(a) ... bitiser azu b(ititser) ... mintin bir şloḳ / - ... bititser alku ol tözün t(ınlıg-) -lar maytrı burkanag tuşarlar

Mai.Tek.027.06–11

kim yėme kurtulmaḳ küsüşin burkan nomınta evig barkag kodup toyın bolsar azu toyın bolġuçıḳa basutçı bolsar alku tınlıg maytrılag yaŋı kün körünçinte meŋileyürler..

Mai.Tek.027.12–16

taḳı yėme kim kayu tınlıg upası upasanç--larnıŋ bėş çhşaput bir kün bir tün tüzedgülüg baçag sekiz çhşaput arag turug köŋülin tutsar

Mai.Tek.027.17–21

alku ol tınlıglar maytrı burkan birle tuġarlar yėme kayu toyın dıntar sıŋarka tarka yėrde ėnip aşup anapanaarka ... -ları ... ol

Mai.Tek.027.22–26

erüş (üküş) (bursoŋ) kuvrag aŋsız ögrü--(nçülüg) sevinçlig bolup teŋri (teŋ)risi burkan yarlıġın ögüp alkap töpülerinte tuta teginti--ler

Mai.Tek.027.27–29

maytrısimit nom bitigde tėgin öge atıŋa abişıḳ kılmaḳ atlıg törtünç ülüş tükedi .:. .:. .:.

Mai.Tek.027.30

namo but namo d(a)rm namo saŋ? = 68[bėşinç ülüş] ... çambudvip uluş tep tegirmi tolun ... -rlug bolur kėŋin yitiz--in ... tümen bire bolur..

Mai.Tek.028.04–07

kamagda taştın vayturi öŋlüg taluy ögüz suvı turur antada içti(n) (t)egir- -müleyü altun--lug k ... bolur

Mai.Tek.028.08–09

antada taḳı içt(in) tegirmi- -leyü tümen ... (ç)ambudvip uluş turur

Mai.Tek.028.10–14

ötrü ... (inçe) tėp ötünti çmbudvip (uluş) ...arka üdün oŋmaz kavrılmaz kut küçinte tıdıgsız tut / / - ... yėme alkınmaz..

Mai.Tek.028.15–20

ol an(tag) ... - / / m yüz bir türlüg boduġın bodumış osuglug hua çeçekin yaratag--lag tümen bire kėŋ çmbudvip uluş- -lug ... (o)rtu--sınta altun- -ın (kü)müşin vayturin spririn bu türlüg ... -d- ...

Mai.Tek.029.01–06

? = 72 ... t / / / ġınça kitumati balıḳ teŋr(i) ... yiti kat altunın kü(müşin) (vayturin) sapririn itiglig balıḳ kent--leri bolur tört erdnilig kerpiçlerin yapmış yėti kat karımları bolur..

Mai.Tek.029.07–13

yėti kat tört erdnin yarataglıg tal atlıg sögütler tegrıḳlep t- ... ... altunlug sögütler kümüş ... (ya)pragkı çeçeki tüşi bolur ... sögütlerniŋ altun-... -lug sögütnüŋ saprirlag ... erdnilig sögütnüŋ vayturi

Mai.Tek.029.14–19

arka ... -lug kent ... ... itigi yarataġı bolur ... kent tamınıŋ altun--(lu)g itigleri bolur vayturi erdinilig kent tamınıŋ saprir erdni üzeki itigi yarataġı bolur..

Mai.Tek.029.20–21

aprir erdnilig kent vayturi erdni üzeki itigi (yara)tıġı bolur..

Mai.Tek.029.22–24

inçip kitumati kent uluş altun öŋlüg kümüş öŋ--lüg yürüŋ öŋlüg ... tegrıḳlep turkaru yartlayur ...

Mai.Tek.029.25–26

kalıḳlar ısırkalar turkar(u) ... türlüg yinçge oyun o- ...

Mai.Tek.030.01–04

? = 3c yoḳ? = 132 189 yoḳ? = 299 369 ... içinte ... -lar kut ... üçün ...

Mai.Tek.030.05–07

ol antag türlüg ... -zlayu yitinçsiz orunl / / ... - / belgülüg bolur--lar ...

Mai.Tek.030.08–13

taḳı yėme ol kitumati kent uluşta bir bire kėŋ tüp törtkil tört kat altunınarka altı tür(lüg) ... kat yürü(ŋ) ... yumşaḳ tült ... bolur..

Mai.Tek.030.14–18

bu üdü(n) ... tınlıglar ol üdü(n) ... -de olurup teŋri meŋ(isin) (meŋi)leyürler törtünç kayda sprir erdnilig (bo)lur.. vayturi erdni üzeki itig yaratagları bolur..

Mai.Tek.031.01–04

ol kayda tört eren işilerke kedgü tonaġu itig yaratag yivig tizig ed tavar üzüksüz e(gs)üksüz kergeksiz bolur--lar

Mai.Tek.031.05–07

kut buyanlag sataġın bulmış üçün ol oġurdaḳı yalaŋuḳlar kişi et-özin teŋri meŋgisin meŋileyürler

Mai.Tek.031.08–17

taḳı yėme ol kėdin otrasınta yarım bere kėŋ yarım bere teriŋ tört erdnin itilm(iş) çldar atlıg yul bolur erdnilig l / / ... -ler erdnilig şatular erdnilig ... tar kėmilerin itmiş yaratmış ... sekiz türlüg noş tataglag / / - ... tolu altunlug kumın tüp / / - ... -tamış körü kanınçsız çeçekler(in) yaratmış ol antag muŋadınçıg ...

Mai.Tek.031.18–22

içinte teŋridem küçküsün(ke) tegmiş tözün yavaş sekiz tü(men) tört (miŋ) ...arkabėşinç ıḳi yigirmi p(a)t(a)r tört buluŋtın adruḳ körtle sarvaglar (bo)lur..

Mai.Tek.031.23

taḳı yėme tegirmile kalaḳlar ısırkalar ...

Mai.Tek.031.24–31

/ nü turur.. teg ögrünçülelegülüg ögenler bolur.. alku üstün ötrüki altı nyapaḳı yėriŋe tegi altunlug kümüşlüg vayturilag sapirlag bolur ol yėme kan ordusı otra yėrinte yarım (ko)rış kėŋi yarım koruş teriŋ ... erdnilig yul bolur

Mai.Tek.031.32–34

yul ... - / / / erdnilig lanġanlar ... -ülüg torlar altunlug koŋraġu--(lar) bolur..

Mai.Tek.031.35

tört erdnin itmiş ... -lar kėmiler bolur..

Mai.Tek.031.36–37

sekiz türl--(üg) noş tataglag suvın tolu (bolu)r

Mai.Tek.031.38–39

inçip yėme ol kan ordusı ... -g törtdin yıŋaḳıntın ... -nuŋ tör(t) şatular bolur

Mai.Tek.032.01–03

[altınçı ülüş] yitinç üdsüz kolusuz sıġurmaḳ kişi köŋülin saça taaġun sav sözlemezler..

Mai.Tek.032.04–05

tr ırlasar adnaġu taplamaġulug taḳşut sav taḳşur--mazlar..

Mai.Tek.032.06–07

sekiz- -inç adan--nıŋ edgüsin- -ge küni köŋül turġur- -mazlar

Mai.Tek.032.08–10

adan--nıŋ asaġıŋa t(ususıŋa) ... -nu ög- ... - / / ... d / / / ...

Mai.Tek.032.11

arkaaltınç toḳuz p(a)t(a)r oynayurlar..

Mai.Tek.032.12–19

anta oynayu ırlayur--lar.. erdnilig kėmide olurup bėş türlüg yinçge oyun etizü kekük kıdıġulug kalvink yuy kuş--lar ünin ėşidü balıḳ uluş kay kėdinlig--ler sayu kez- -e yorıyu meŋi (meŋileyürler) kim kayu şaḳimun ... bėş ç(hşaput) küz(ed-) ...

Mai.Tek.033.01

[sėkizinç ülüş][toḳuzunç ülüş]1 = 192 233a yoḳ[onunç ülüş]2 = 64 85 156 242 sonu levha 98 bolzun erdi..

Mai.Tek.033.02–03

ol et-özlüg kovuḳum içinte kamag bėş ajun tınlıg--(ları)g sıġurayın erti..

Mai.Tek.033.04–12

azu sekiz (tü)men tü töpüm sayu taluy (ö)güz osuglug sütler aḳzun ... - / / /.. ol süt- -lerniŋ (küç)inte kop kamag tınlıg--larıg emgeksiz meŋilig kılayın erdi munçulayu saḳınu yine alku sansar içinteki tınlıġıg yarlıg--kançuçı bi(l)iglig kolın koyumta kuça tutar-men tėp saḳınur..