Eserler · Uygurca

Maitrisimit Nom Bitig (Hami)

Uygur 13. yy. (?) Düzyazı kısaltma: Mait metin aranabilir

Kaynak yayın

GENG Shimin - Hans-Joachim Klimkeit - Jens Peter Laut 1988. “‘Das Ersheinen des Bodisattva’, Das 11. Kapitel der Hami-Handschrift der Maitrisimit” Altorientalische Forschungen, 15 2, Berlin, s. 315-366.
TEKİN, Şinasi 1976. “Uygurca Metinler II, Maytrısimit, Burkancılarıng Mehdîsi, Maitreya ile Buluşma Uygurca iptidaî bir dram (Burkancılığın vaiphasika tarikatine ait bir esrin Uygurcası), Atatürk Üniversitesi Yayınları, Ankara.
TEKİN, Şinasi 1980. Maitrisimit nom bitig, Die uigurische Übersetzung eines Werkes der buddhistischen Vaibhāṣika-Schule, Berliner Turfantexte IX, Schriften zur Geschichte und Kultur des Alten Orients, Akademie der Wissenschaften der DDR Zentralintitut für Alte Geschichte und Archäologie, Akademie-Verlag, Berlin.

Derlem metni bu yayındaki okumaya dayanır; çeviriyazı işaretleri yeniden yazılmıştır.

Sayılarla

1.251

cümle

21.655

sözcük

6.226

ayrı biçim

3.873

tek geçişli

%62,2 (hapax)

0,592

STTR

standart tür/sözcük

17,3

sözcük / cümle

5,65

harf / sözcük

Kavram alanı profili (10.000 sözcükte)

Kavram atlasında tüm eserlerle karşılaştır →

En sık içerik sözcükleri

En sık ikili öbekler

Metin

Çeviriyazı işaretleri

(a) Yazıtta/yazmada yazılmayan, editörce tamamlanan ünlü ya da harf
[ip] Zedelenmiş, editörce onarılmış yer
<l> Yazıcının atladığı, editörün eklediği
{l} Editörün fazlalık saydığı
⟨…⟩ Metin eksik (lakün)
ḳ ġ ŋ ḍ ė ḫ özgün çeviriyazı harfleridir; aramada “Akıllı” kipte k g n d e h ile de bulunur.

İşaretler kaynak edisyonların kullanımına bağlıdır; ayrıntı için ilgili yayına bakınız.

Okuma yardımcısı — bir sözcüğün üzerine gelin ya da dokunun: madde başı, anlamı ve biçimi görünür.

Mai.Tek.041.04–06

ötrü bodis(a)v(a)t inçe saḳınur ol yėme tug--maḳ ne tıltagda ötgürü belgülüg bolur..

Mai.Tek.041.07–08

koduru kolulap titrü uḳar bolmaḳ tıltaġınta tugmaḳ bolur..

Mai.Tek.041.09–12

bol- -maḳ yėme antag erür ajunlarıg baru evirdeki et-öz--deki köŋülteki tilteki kılınçlar ol bolmaḳ tėtir.. kılınçta ötgürü ajun bolur..

Mai.Tek.041.13–20

neŋ mahişvride bolmaz neŋ pardantın bolmaz kaltı puranı ulatı azag nomluglar sözleyürler tıltagsız kentün belgürer tėp olarnıŋ sözlemişleri teg yėme ermez edgüli ayıglı ıḳi türlüg kılınçta öt--gürü tuġum ajunlar belgülüg bolur--lar.. ötrü bodis(a)v(a)t inçe saḳınç saḳınur..

Mai.Tek.041.21–23

kılınç yėme ne tıltaġın belgülüg bolur basutçısı kim erür.. oŋalı köŋülkerip utġuraḳ uḳar tut--yaḳta ötgürü kılınç bolur..

Mai.Tek.041.24–30

tutyaḳ yėme munta üç eŋim sansardaḳı nizvanılar ogrınta tört türlüg adrılurlar kaltı kurug otuŋ tılta--ġınta ot tamıtur idiz köyer ör--tenür ançulayu yėme tutyaḳ nizvanılıġı otuŋta ötrü kılınçlıg otlar ör--tenür yalarlar

Mai.Tek.041.31

ötrü bodis(a)v(a)t inçe saḳınur ol tutyaḳ nizvanı yėme negüde

Mai.Tek.041.32–33

arkabėş yigirminç yėti (ö)tgürü belgürer oŋalı köŋülte (saḳ)ınıp adara uḳar

Mai.Tek.041.34–39

az kılınç tıl--taġınta tutyaḳ nizvanı belgülüg bolur kaltı kiçigkiye ot üçüni yėlig esinig basutçı iş bulup ükliyür bedüyür ançulayı yėme az kılınç tıl- -taġınta alku nizvanılar ök- -liyür aşılurlar

Mai.Tek.041.40–41

ötrü bodis(a)v(a)t inçe saḳınç saḳınur

Mai.Tek.041.42

az kılınç yėme ne başlıġın kayu basutçın belgülüg bolur

Mai.Tek.041.43–44

antag oŋa--lı bügüş urup utġuratı uḳar tegin--mek tıltaġınta azlanmaḳ bolur

Mai.Tek.041.45–48

ol oḳ teginmek tıltaġınta ajunlarka ed tavarka erkke türkke azlanm--aḳ turur.. ötrü bodis(a)v(a)t inçe saḳ--ınç saḳınur .

Mai.Tek.041.49

ne tıltaġın ne üçün teginmek bolur erki..

Mai.Tek.041.50–52

utġuraḳ bilge biligin adırtlayu uḳar kaçıg atkan--ġu törü bilig köŋül birle kavış--ıp börtmek tėtir..

Mai.Tek.041.53–56

ol börtmek tıl--taġınta teginmek bolur.. kaltı ot--lug ir kurug kavaġu erniŋ çaḳmışı ösmişi bu üç türlüg tıltagda ötgürü ot bgülüg bolur..

Mai.Tek.041.57–62

ançu--layu yėme kaçıg yol atkanġu törü bilig köŋül bu üçte ötgürü börtmek bolur.. börtmek tıltaġınta meŋi teginmek emgek teginmek igin açaġı teginmek belgülüg bolur.. ötrü bodis(a)v(a)tnıŋ inçe saḳınçı bolur..

Mai.Tek.042.01–03

kayu8 = 147a 235 237 354 tıltagda ötgürü börtmek belgülüg bolur erki.. anı titrü saḳınu bilge biligin utġuraḳ uḳar..

Mai.Tek.042.04–05

altı kaçıg orunlar tıltaġınta börtmek belgü--lüg bolur..

Mai.Tek.042.06

kaçıg orunlar bular er--ür..

Mai.Tek.042.07–09

inçe kaltı köz kulġaḳ burun til et- -(üz) (köŋül) (ol) köŋül bilig ... körmezi / / - ...

Mai.Tek.042.10–11

arkabėş yėgirminç sekiz yėrde saçmış urug evin aŋilki uġutlayur..

Mai.Tek.042.12–13

ançulayu yėme ögnüŋ kaŋnıŋ krallıg bir içinte kirmiş köŋül.. at öŋüg tuġurur..

Mai.Tek.042.14–17

alku (em)gek öŋ urug ... -ġı bolmış kop edlerniŋ tıltag- -ı bolmış bir kşn (ü)d ... bilig at öŋ ... (e)rür

Mai.Tek.042.18

anı tit--(rü) maytrı? = 63 ... - / üdte / - ... -(n)ıŋ ... - / / ta oŋalı köŋül kentü utġuraḳ ... - / tugmaḳ tıltaġınta karımaḳ öl--mek bolur..

Mai.Tek.042.18

tugmaḳ yėme antag erür

Mai.Tek.043.05–08

aj--unlarıg ulag sapıg kılġulug aŋ aşnu kşn üdteki bėş yapaglar ol erür tugmaḳ ol tugmaḳ tıltaġınta kar--ımaḳ ölmek belgülüg bolur

Mai.Tek.043.09–10

kaltı baş agrıg iglerniŋ tıltaġı baş erür sögütler tüşmekiŋe aŋ

Mai.Tek.043.11–13

arka ... - / / yarl- ... oglanı / - ... - / / / muŋka tarkka tegmiş erürler..

Mai.Tek.043.14–15

kim basa basa erler karıyurlar ölürler tayarlar ıḳile belgülüg bolurlar

Mai.Tek.043.16–18

inçip tuġa teglük kişi osuglug bu tugmaḳ öl--mek ulug adadın ozġu kurtulġu buluŋ yıŋaḳ arıtı uḳmazlar

Mai.Tek.043.19–21

ötrü yine inçe saḳınç saḳınur kayu kayu törüler bolmışka karım(aḳ) ölmek bolur erki ne tıltagda ötrü karı-

Mai.Tek.044.01–03

10 = 130b kümüşlüg vayturlug sprırlıg kuz(et-) -ri mntrag ulatı hua çeçekler ... ..... kök kalıḳda bra askug ...

Mai.Tek.044.04–05

(köligelik( küsetr oŋaru tegzinü ... (teŋ)riler teŋri katunları

Mai.Tek.044.06

arkabėş yigirminç on ... -p yirtinçüke inerler..

Mai.Tek.044.07–09

altın (yirti)nçüdeki yalaŋuḳlar teŋri meŋisin (meŋi)leyürler.. alku türlüg törü ... (aşı)lur ükliyürler..

Mai.Tek.044.10

nomsuz tö(rüsüz) ... -r yėrke borka / / - ...

Mai.Tek.044a.01

44a. 10 = 110a teginmek tıltaġınta az kıl(ınç) bolur

Mai.Tek.044a.02–04

az kılınç tıltaġınta tutyaḳlanmaḳ bolur.. tutyaḳ tıltaġınta kılınç bol--ur..

Mai.Tek.044a.05–06

kılınç tıltaġınta tugmaḳ bolur tugmaḳ tıltaġınta karımaḳ ölmek bolur..