İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Eserler · Osmanlı Türkçesi

Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi

Osmanlı 17. yy. Düzyazı-Şiir kısaltma: EÇS metin aranabilir

Kaynak notu (editör girişi): Künye: EÇS <kitap> <varak>; IX. ve X. kitaplarda esas yazma Y'nin varağı (ör. EÇS X Y451a). Metin içinde ⟦218a⟧ varak başını, ⟦3 satır boş⟧ yazmada boş bırakılan satırları, ⟦Arapça⟧ neşirde Arap harfleriyle dizilmiş âyet ya da ibareyi gösterir (bunlar sözcük sayılmaz). Neşrin işaretleri korunmuştur: [ ] editör eklemesi, ( ) editörün fazlalık ya da düzeltme saydığı yer, { } derkenar (çıkma), (---) yazmada boş bırakılmış sözcük, (...) okunamayan sözcük, (?) okuma kuşkusu. Dipnotlar (âyet mealleri) ile neşirlerin giriş, içindekiler ve dizin bölümleri alınmadı. Word dosyalarındaki Mac Türkçe yazı tipi bozulmaları (› fl fi € ‹ ⁄ → ı ş Ş ğ İ Ğ) ile I., VIII. ve IX. kitaplarda küçük i'ye düşmüş büyük İ'ler düzeltildi; III. kitabın iki kopyası birleştirildi; birkaç kesin dizgi hatası (amãn → amân, sene l044 → 1044 vb.) giderildi.

Kaynak yayın

  • Evliyâ Çelebi b. Derviş Mehemmed Zıllî, Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi: Topkapı Sarayı Kütüphanesi yazmalarının transkripsiyonu – dizini, İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
  • I. Kitap (Bağdat 304; yeni baskı): haz. Robert Dankoff, Seyit Ali Kahraman, Yücel Dağlı.
  • II. Kitap (Bağdat 304): haz. Zekeriya Kurşun, Seyit Ali Kahraman, Yücel Dağlı, 1998.
  • III. Kitap (Bağdat 305): haz. Seyit Ali Kahraman, Yücel Dağlı, 1999.
  • IV. Kitap (Bağdat 305): haz. Yücel Dağlı, Seyit Ali Kahraman, 2000.
  • V. Kitap (Bağdat 307): haz. Yücel Dağlı, Seyit Ali Kahraman, İbrahim Sezgin, 2001.
  • VI. Kitap (Revan 1457): haz. Seyit Ali Kahraman, Yücel Dağlı, 2002.
  • VII. Kitap (Bağdat 308): haz. Yücel Dağlı, Seyit Ali Kahraman, Robert Dankoff, 2003.
  • VIII. Kitap (Bağdat 308): haz. Seyit Ali Kahraman, Yücel Dağlı, Robert Dankoff, 2003.
  • IX. Kitap (Bağdat 306 [Y], Süleymaniye Hacı Beşir Ağa 452 [Q], Pertev Paşa 462 [P]): haz. Yücel Dağlı, Seyit Ali Kahraman, Robert Dankoff, 2005.
  • X. Kitap (Bağdat 306 [Y], Süleymaniye Hacı Beşir Ağa 452 [Q], Pertev Paşa 462 [P]): haz. Seyit Ali Kahraman, Yücel Dağlı, Robert Dankoff, 2007.

Derlem metni bu yayındaki okumaya dayanır; çeviriyazı işaretleri yeniden yazılmıştır.

Yazar: Evliyâ Çelebi. Yazma: Topkapı Sarayı Kütüphanesi Bağdat 304, 305, 306, 307, 308; Revan 1457 (IX–X. kitaplarda Süleymaniye Hacı Beşir Ağa 452 ve Pertev Paşa 462 ile karşılaştırmalı).

Sayılarla

64.002
cümle
2.448.046
sözcük
149.437
ayrı biçim
79.216
tek geçişli
%53,0 (hapax)
0,596
STTR
standart tür/sözcük
38,2
sözcük / cümle
5,65
harf / sözcük
1
eksik yer (lakün)

En sık içerik sözcükleri

En sık ikili öbekler

ve bu 5.549ve bir 4.677ve cümle 4.488sene târîhinde 2.253niçe bin 1.972ammâ bu 1.737üç yüz 1.680ve niçe 1.580yüz bin 1.536iki yüz 1.518vardır ve 1.317var kim 1.294bu kadar 1.288yüz aded 1.283bu mahalde 1.245ve kal‘ai 1.206bu dahi 1.197ol kadar 1.190ve iki 1.183niçe yüz 1.174süleymân hân 1.174bâğ u 1.164beyân eder 1.149yüz elli 1.131

Metin

Neşrin işaretleri
  • [u] Editörün anlaşılırlık için eklediği harf ya da sözcük
  • (ve) Editörün fazlalık ya da düzeltme saydığı yer
  • {üzüm} Derkenar (yazmanın kenarındaki çıkma), metne yerleştirilmiş
  • (---) yazmada boş bırakılmış sözcük; (...) okunamayan sözcük; (?) okuma kuşkusu
  • 218a yazmanın varak başı (IX–X. kitaplarda Y, Q, P yazmaları); 3 satır boş yazmada boş satırlar; Arapça neşirde Arap harfleriyle dizilmiş âyet ya da ibare — sözcük sayılmaz
  • ‘ ayn, ’ hemze; â î û uzun ünlü. Aramada “Akıllı” kipte a i u ile de bulunur.

Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi, Yapı Kredi Yayınları neşri (I–X. kitaplar); işaretler neşrin işaret tablosundandır.

— bir sözcüğün üzerine gelin ya da dokunun: madde başı, anlamı ve biçimi görünür.

EÇS III 3a
128. Babadağı teferrücgâhları ve Sarı Saltık Sultân ziyâreti ve menâkıbları ve tekyesinin âsâr-ı binâların beyân eder.
EÇS III 3a
128. Özü eyâletinden ma‘zûl olup Rûmeli eyâletine gitdiğimiz beyân eder.
EÇS III 3a
129. Kasaba-i Karamurâdlı ve kasaba-i Karasu, niçe konaklardan sonra cebel-i Çalıkkavak ve sergüzeşt-i hakîr.
EÇS III 3a
130. Kasaba-i ma‘mûr İslimye ve kasaba-i Zağra Yeniçesi
EÇS III 3a
131. Evsâf-ı şehr-i Eski Zağra ve cümle ahvâlâtı beyân olunur.
EÇS III 3a
132. Ve mine'l-acâib hârıkulâde temâşâ-yı azîmdir kim ibret-nümâdır.
EÇS III 3a
133. Evsâf-ı vilâyet-i Makedonya ya‘nî kal‘a-i kadîm Filibe.
EÇS III 3a
133. Filibe hâkimleri ve cümle imâretleri.
EÇS III 3a
135. Sitâyiş-i kasaba-i Tatarbâzârcığı cümle binâları ile.
EÇS III 3a
136. Evsâf-ı kasaba-i İhtimân, evsâf-ı şehr-i azîm Sofya-i Sâfiye.
EÇS III 3a
136. Sofya şehrinin ibtidâ bânîleri ve ba‘de't-Tûfân peydâ olan kazâlar esmâları.
EÇS III 3a
137. Sofya'ya niçe melikler mâlik olduğu ve evsâf-ı ahvâl-i Sofya eyâletlerin beyân eder.
EÇS III 3a
138. Sofya hâkimlerin ve cümle imâretlerin beyân eder.
EÇS III 3a
139. Sitâyiş-i germâb-ı şehr-i Sofya ve mu‘tâd latîf ahâlî-i Sofya.
EÇS III 3a
140. Sofya'nın şekl-i hasenesi içre bid‘at-i seyyie-i nisvân-ı sâhib-ısyân.
EÇS III 3a
140. Mesîregâh-ı Sofya'yı cümle âsârlarıyla beyân eder.
EÇS III 3a
141. Evsâf-ı cebel-i Vitoş.
EÇS III 3a
141. Sofya'nın cümle banaları ve Süleymân Hân'ın mastabası.
EÇS III 3a
143. Vitoş dağı içinde çeşme-i tâli‘ ya‘nî ibret-nümâ-yı mutalsamât-ı Eflatun-ı İlâhî.
EÇS III 3a
143. Sergüzeşt-i ihvân-ı bâ-safâ ve serencâm-ı hakîr-i pür cefâ.
EÇS III 3a
143. Eyâlet-i Rûm-ı Merzbûmda olan meşhûr-ı âfâk yaylaları beyân eder.
EÇS III 3a
143. Ve mine'l-acâ’ib ibret-nümâ-yı seyr-i azîm-i pesendîde.
EÇS III 3a
144. Hikmet-i Hudâları ve hakîrin rü'yâ-yı sâliha-i acîbesin beyân eder.
EÇS III 3a
145. Ve mine'l-acâyib ta‘bîr-i rü'yâ-yı Melek Ahmed Paşa.
EÇS III 3a
145. Der-beyân-ı muhallefât-ı Gınâyî Efendi ve mevtinin ba‘zı târîhleri.
EÇS III 3a
146. Ziyâretgâh-ı şehr-i Sofya-yı Sâfiye içre âsûde olan evliyâları beyân eder.
EÇS III 3a
146. Sofya'dan ma‘zûlen İslâmbol yolların beyân eder.
EÇS III 3a
146. Evvelâ kasaba-i Köstence-i Rûm.
EÇS III 3a
147. Cümle imâretleri ve ılıcalarıyla beyân eder.
EÇS III 3a
147. Lisân-ı Bulgar-ı kadîm ve kasaba-i Saruhânbeğli ve nehr-i Meriç.
EÇS III 3a
148. Bir kaç menzilden sonra kasaba-i Hırmenli hânı bânîleriyle.
EÇS III 3a
148. Kasaba-i cisr-i Mustafâ Paşa imâret ü tarihleriyle mastûrdur.
EÇS III 3a
148. Kasaba-i sancağ-ı Çirmen cümle âsârlarıyla merkûmdur.
EÇS III 3a
149. Evsâf-ı şehr-i azîm ve belde-i taht-ı sânî-i kadîm mahmiyye-i edna'l-arz Edirne.
EÇS III 3a
149. Ba‘de't-Tûfân bânîlerin ve taht-ı sânî olduğun ve eşkâl-i keyfiyyet-i kal‘asını beyân eder.
EÇS III 3a
150. Cümle kapuları ve vaz‘-ı esâsı cirm-i sûru ne kadar adımdır, anı bildirir.
EÇS III 3a
150. Sitâyiş-i nehr-i Selâs menâkıb-ı münâsib-i latîf.
EÇS III 3a
151. Edirne hâkimlerin cümle beyân eder.
EÇS III 3a
152. Cümle câmi‘-i selâtînleri ve gayri ma‘bedgâhları beyân eder.
EÇS III 3a
154. Cümle cevâmi‘lerden Selîm Hân-ı Sânî câmi‘inin vasfında lisân kâsırdır.