Eserler · Karahanlı Türkçesi

Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası

Karahanlı 11. yy. Düzyazı kısaltma: KuT metin aranabilir

Kaynak yayın

ATA, Aysu 2004. Türkçe İlk Kur’an Tercümesi (Rylands Nüshası) Karahanlı Türkçesi (Giriş-Metin-Dizin), Türk Dil Kurumu Yayınları, Ankara.

Derlem metni bu yayındaki okumaya dayanır; çeviriyazı işaretleri yeniden yazılmıştır.

Sayılarla

2.150

cümle

38.093

sözcük

6.525

ayrı biçim

3.827

tek geçişli

%58,7 (hapax)

0,488

STTR

standart tür/sözcük

17,7

sözcük / cümle

5,58

harf / sözcük

eksik yer (lakün)

Kavram alanı profili (10.000 sözcükte)

Kavram atlasında tüm eserlerle karşılaştır →

En sık içerik sözcükleri

En sık ikili öbekler

Metin

Çeviriyazı işaretleri

(a) Yazıtta/yazmada yazılmayan, editörce tamamlanan ünlü ya da harf
[ip] Zedelenmiş, editörce onarılmış yer
<l> Yazıcının atladığı, editörün eklediği
{l} Editörün fazlalık saydığı
⟨…⟩ Metin eksik (lakün)
ḳ ġ ŋ ḍ ė ḫ özgün çeviriyazı harfleridir; aramada “Akıllı” kipte k g n d e h ile de bulunur.

İşaretler kaynak edisyonların kullanımına bağlıdır; ayrıntı için ilgili yayına bakınız.

Okuma yardımcısı — bir sözcüğün üzerine gelin ya da dokunun: madde başı, anlamı ve biçimi görünür.

Ku. T. 27/53a1

48 Iḍtımız saŋa bitigni sezasınça çınġarıġlı ol kim anda öŋdin ol bitigdin hem tanuḳ anıŋ üze hükm ḳılġıl olar ara anıŋ birle kim ıḍtı taŋrı uḍmaġıl tilekleriŋizke andın kim keldi saŋa haḳdın ḳamuġḳa ḳıldımız sizdin yaruḳ yol hem çeraġ eger tileseti taŋrı ḳılġatı sizni bir boḍun ançası bar sınayur üçün sizni anıŋ içinde kim bėrdi sizke ozuşuŋ hayratlar içinde taŋrıḳa yanışıŋız ḳamuġ haber bėrgey sizke ol kim erdiŋiz anıŋ içinde tartışıġlılar

Ku. T. 27/54b3

49 Hükm ḳılġıl olar ara anıŋ birle kim ıḍtı taŋrı,yime uḍmaġıl olar tilekleriŋe saḳınġıl olardın kim fitne ḳılsalar saŋa amarıdın ol kim ıḍtı taŋrı saŋa eger yüz ewürseler bilgil anıŋ üçün tileyür taŋrı kim tegürse olarḳa amarınıŋ yazuḳları birle bütünlükin üküşrek boḍundın fasıḳlar

Ku. T. 27/55b3

50 Cahiliyyet mü tileyürler kim ol körklügrek taŋrıdın hükm ḳılġandın şeksiz boḍunḳa

Ku. T. 27/56a3

51 ey anlar kim bittiler tutmaŋlar cuhudlarnı hem tersalarnı dostlar olarnıŋ amarısı amarınıŋ dostı kim kim dost tutsa olarnı sizdin ol olardın ol taŋrı köndürmez zalim boḍunlarnı

Ku. T. 27/57a1

52 körġey sen anlarnı kim köŋülleri içinde ig ol ėwşürler olar içinde ayurlar ḳorḳar-miz kim tegse bizke ewrügli bolġay kim taŋrı kim keldürgey açuḳluḳnı azu bir ferman anıŋ üskindin bolġaylar anıŋ üze kim yaşurdılar özleri içinde öknügliler bolup anlar

Ku. T. 27/58a1

53 ayurlar anlar kim bittiler: bular mu anlar andıḳtılar taŋrı tuta andlarnıŋ ḳatıġınça olar siziŋ birle yoḳ boldı olarnıŋ ʿamelleri boldılar ziyanlıġlar

Ku. T. 27/58b2

54 ey anlar kim bittiler kim kim yansa sizdin anıŋ dinidin munu keldrür taŋrı boḍnı sewer olarnı hem sewerler anı yumşaḳ köŋüllügler müʾminler üze irigler kafirler üze cehd ḳılurlar taŋrı yolı içinde ḳorḳmazlar melamet ḳılıġlı melametinde ol taŋrınıŋ fazlı ol bėrür aŋa kim tilese taŋrı kėŋ işlig bilgen ol

Ku. T. 27/58b2

55 bütünlükin siziŋ dostuŋuz taŋrı hem yalavaçı ..

Ku. T. 28/1b1

SURETÜ’L a’RAF88 aydılar: bir ögür anlar kim boynaġuluḳ ḳıldılar boḍnındın: çıḳarġay- miz oḳ seni ey Şuʿayb hem yime anlarnı kim bittiler seniŋ birle ėlimizdin azu yaŋa sizler biziŋ dinimiz içiŋe. aydı: eger bolsa-miz unamaġlılar

Ku. T. 28/3a1–3

101 ... ermediler kirtgüngü anıŋ birle kim yalġan tuttılar munda öŋdin andaġuk tamġa urur taŋrı tanıġlılar köŋülleri üze

Ku. T. 28/3b2–3

102 Ku. T. 28/3b1 bulmadımız olarnıŋ üküşlerini bir bıçıġdın bütünlükin buldumız olarnıŋ üküşreklerini yoldın çıḳıġlılar ol

Ku. T. 28/4a1–3

103 yana ıḍtımız anda kiḍin musanı belgülerimiz birle firʿavn tapa anıŋ ögüri tapa küç ḳıldılar anıŋ birle baḳġıl neteg boldı yawuz işlig ortaḳ ḳatıġlılarnıŋ soŋı

Ku. T. 28/4b1–2

104 aydı muʿsa: ey firʿavn men yalavaç men ʿalemluġlar iḍisindin

Ku. T. 28/4b3

105 haḳiḳat kim aymamaḳım üze taŋrı üze meger rastnı yaraġlıġ bütünlükin keldürdüm sizke belgülüg belgü birle iḍiŋizdin ıḍġıl meniŋ birle yaʿḳub oġlanlarını

Ku. T. 28/5a3

106 aydı: eger bir belgü keldürdüŋ erse keldürgil anı eger erse sen çın könilerdin

Ku. T. 28/5b2–3

107 kemişti tayaḳını ançada ol beḍük yılan belgülüg

Ku. T. 28/6a1

108 tarttı elgini ançada ol ürüŋ boldı baḳıġlılarḳa

Ku. T. 28/6a2–3

109 aydı bir ögür firʿavn boḍnıdın: bütünlükin bu cadu erür bilgen

Ku. T. 28/6b1

110 tiler kim çıḳarsa silerni yeriŋizdin nė neŋ fermanlayur sizler

Ku. T. 28/6b2–3

111 aydılar: yıġḳıl anı hem ḳadaşını ıḍġıl kendler içinde tėrdeçiler

Ku. T. 28/6b2–3

112 keldürsünler saŋa ḳamuġ bilgen cadunı

Ku. T. 28/7a1–3

113 keldiler cadular firʿavnḳa aydılar kim: bizke ter bar mu eger bolsa-miz yeŋigli--lerdin

Ku. T. 28/7b1

114 aydı: ari andaġ sizler yaḳın bolmışlardın siler

Ku. T. 28/7b2

115 aydılar: ey musa azu sen mü kemişür sen azu biz mü bolalım kemişiglilerdin

Ku. T. 28/7b3

116 aydı musa: kemişiŋler. ḳaçan kim kemiştiler erse caduluḳ ḳıldılar boḍun közleriŋe ḳorḳıttılar olarnı keldürdiler uluġ caduluḳnı

Ku. T. 28/8a3

117 yarlıġ ıḍtımız musa tapa: kemişġil tayaḳıŋnı. ançada ol siŋürdi nė kim yalġan ayttılar erdi

Ku. T. 28/8b2–3

118 Tüşti yaraġlıġ yerinde yoḳ yoḍun boldı anı kim ḳılur erdiler

Ku. T. 28/9a1

119 Ġalebe ḳılındılar anda yandılar ḫor bolup anlar

Ku. T. 28/9a2

120 kemşildi cadular yüknügliler

Ku. T. 28/9a2

121 aydılar: kirtgündümiz ʿalemluġlar iḍisiŋe

Ku. T. 28/9b1

122 musa taḳı harun iḍisiŋe

Ku. T. 28/9b2

123 aydı firʿavn: büttüŋüz mü aŋar destür bėrmesde burun sizke bu al erür al ḳıldıŋızlar anı kend içinde çıḳarsa sizler andın anıŋ boḍnını munu bilge sizler

Ku. T. 28/10a2–3

124 kesgey men eligleriŋizni hem aḍaḳlarıŋıznı oŋ ḳol sol aḍaḳnı yana asġay oḳ men sizni ḳamuġ

Ku. T. 28/10b1

125 aydılar: biz iḍimizke yanıġlılar-miz

Ku. T. 28/10b2

126 ʿAyb ḳılmaz sen bizke meger kim kirtgündümiz iḍimiz nişanlarıŋa ḳaçan keldi erse bizke iḍimiza ḳoya bėrgil biziŋ üze sabrnı öldürgil bizni boyun bėrigliler birle

Ku. T. 28/11a2

127 aydı bir ögür firᶜavn boḍnındın: ḳoḍar mu sen musanı hem boḍnını artaḳlıḳ ḳılsunlar teyü yer içinde hem ḳoḍar seni hem tapunġularıŋıznı. aydı: munu öldürgey-miz oġlanlarını yana tirig ḳoḍġay-miz tişilerini biz olar üstüninde uçuzlap keçrügliler-miz

Ku. T. 28/12a1

128 aydı musa boḍnıḳa: yari tileŋler taŋrıdın seriŋler bütünlükin yer taŋrıḳa ol miras bėrür anı kimke tilese ḳullarındın iş soŋı eḍgülüki saḳnuḳlarḳa ol

Ku. T. 28/12b2

129 aydılar: emgettiler kelmezde aşnu bizke hem kelmişde kiḍin bizke. aydı: ya bolġay kim iḍiŋiz yoḳ ḳılġay yaġıŋıznı azu erkliglik bėrgey sizke yer içinde baḳġay neteg ḳılur sizler

Ku. T. 28/13b1–2

130 bütünlükin tuttumız firʿavn boḍnını tarlıḳ yılları birle eksütmek birle mivelerdin bolġay kim anlar pend alġaylar

Ku. T. 28/13b3

131 ḳaçan kelse olarḳa eḍgülük aydılar: bizke bu. eger tegse olarḳa bir yawuzluḳ ėsiz fal toḳır erdiler musa birle yime anıŋ birlekiler bilgil kim anlarnıŋ falları taŋrı üskinde ançası bar üküşleri bilmezler