Eserler · Karahanlı Türkçesi

Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası

Karahanlı 11. yy. Düzyazı kısaltma: KuT metin aranabilir

Kaynak yayın

ATA, Aysu 2004. Türkçe İlk Kur’an Tercümesi (Rylands Nüshası) Karahanlı Türkçesi (Giriş-Metin-Dizin), Türk Dil Kurumu Yayınları, Ankara.

Derlem metni bu yayındaki okumaya dayanır; çeviriyazı işaretleri yeniden yazılmıştır.

Sayılarla

2.150

cümle

38.093

sözcük

6.525

ayrı biçim

3.827

tek geçişli

%58,7 (hapax)

0,488

STTR

standart tür/sözcük

17,7

sözcük / cümle

5,58

harf / sözcük

eksik yer (lakün)

Kavram alanı profili (10.000 sözcükte)

Kavram atlasında tüm eserlerle karşılaştır →

En sık içerik sözcükleri

En sık ikili öbekler

Metin

Çeviriyazı işaretleri

(a) Yazıtta/yazmada yazılmayan, editörce tamamlanan ünlü ya da harf
[ip] Zedelenmiş, editörce onarılmış yer
<l> Yazıcının atladığı, editörün eklediği
{l} Editörün fazlalık saydığı
⟨…⟩ Metin eksik (lakün)
ḳ ġ ŋ ḍ ė ḫ özgün çeviriyazı harfleridir; aramada “Akıllı” kipte k g n d e h ile de bulunur.

İşaretler kaynak edisyonların kullanımına bağlıdır; ayrıntı için ilgili yayına bakınız.

Okuma yardımcısı — bir sözcüğün üzerine gelin ya da dokunun: madde başı, anlamı ve biçimi görünür.

Ku. T. 30/97a1–2

120 bütünlükin ibrahim yalavaç erdi bir ögür taŋrı yarlıġı tutuġlı köni ermedi ortaḳ ḳatıġlılardın

Ku. T. 30/97a3

121 Şükr ötegli anıŋ irinçlerinke üḍürdi anı köndürdi anı köni yol tapa

Ku. T. 30/97b2–3

122 bėrdimiz aŋar yaḳınraḳ içinde eḍgülük kim ol kiḍinki içinde eḍgülerdin ol

Ku. T. 30/98a1–2

123 yana yarlıġ ıḍtımız saŋa kim uḍġıl ibrahim boḍnıŋa köni ermedi ortaḳ ḳatıġlılardın

Ku. T. 30/98a3

124 bütünlükin kim ḳılındı şenbeni anlar üze kim aḍnattı anıŋ içinde bütünlükin seniŋ iḍiŋ aḍrar seçer olar ara ḳopmaḳ küni anıŋ içinde kim sözledi anıŋ içinde aḍnaġlılar

Ku. T. 30/99a1

125 Oḳıġıl iḍiŋ yolıḳa könilik birle körklüg pend birle tartışġıl olarnıŋ birle anıŋ birle kim ol körklügrek bütünlükin seniŋ iḍiŋ ol bilgenrek anıŋ birle kim azdı anıŋ yolındın ol bilgenrek ol köni yolḳa kirigliler

Ku. T. 30/99b3

126 eger ḳınasalar ḳınaŋlar anıŋ meŋizlig kim ḳınaldıŋız anıŋ birle eger serinse sizler bütünlükin ol eḍgürek seriniglilerke

Ku. T. 30/100a3

127 serinġil ermez serinmeklik meger taŋrı birle ḳaḍġurmaġıl olar üze bolmaġıl tarlıḳ içinde andın kim al ḳılur erdiler

Ku. T. 30/100b2–3

128 bütünlükin taŋrı ol kim anlar birle saḳındılar / ḳorḳarlar anlar kim olar eḍgülük ḳılıġlılar ol

Ku. T. 31/1b1

75 aymadım mu sėni kim ya musa sen meger umaġay-sen meniŋ birle ser[inmek]

Ku. T. 31/2b1–3

76 aydı: eger sorsa men saŋa nersedin anda kiḍin işleşmegil meniŋ birle çın-oḳ tegdiŋ [ü]sküm bir ʿözr

Ku. T. 31/2b1–3

77 bardılar ..

Ku. T. 31/3a1

110 ... meniŋ tapa kim taŋrılarıŋız bir taŋrı ol yana kim kim umanur erse ya ḳorḳar erse iḍisiŋe tuşmaḳnı ḳılsun tuşmaḳnı eḍgü iş ortaḳ ḳatmasun iḍi ḳulluḳı içinde biregüni

Ku. T. 31/4a1

başladım taŋrı atı birle üküş rahmetlig ulaşu yarlıḳaġan

Ku. T. 31/4a2

1 bu huruflar haḳḳı

Ku. T. 31/4b1

2 iḍiŋniŋ rahmetini yad ḳılmaḳı ḳulı Zekeriyyaḳa

Ku. T. 31/4b2

3 ançada ündedi iḍisini ündemek örtügli

Ku. T. 31/4b3

4 aydı:. iḍim men süst boldı süŋük mėndin yandı baş ürüŋlüki bolmadım sėni oḳımaḳda ey iḍim bed-baḫt

Ku. T. 31/5a3

5 men ḳorḳar men yaġuḳlarımdın mėnde kiḍin erür uraġutum ḳısır bėrgil maŋa seniŋ dergahıŋdın bir eḍgü oġul

Ku. T. 31/5b2–3

6 Miras alsu mėndin hem miras alsu yaʿḳub boḍnındın hem ewürgil anı ey iḍim taplanmış

Ku. T. 31/6a1–3

7 ey Zekeriyya müjde bėrür-men saŋa oul birle kim anıŋ atı yahya turur ḳılmadımız aŋar anda aşnu iş

Ku. T. 31/6a1–3

8 aydı: iḍim ḳayda bolur maŋa oġul erür uraġutum ḳısır bütünlükin tegdim uluġluḳdın ḳarılıḳḳa

Ku. T. 31/6b1–3

9 aydı: mundaġuḳ. aydı: seniŋ iḍiŋ ol meniŋ üze asan turur. bütünlükin törüttüm sėni anda burun kim ermediŋ nerse

Ku. T. 31/7a1–2

10 aydı: ey iḍim ḳılġıl maŋar nişan. aydı: seniŋ nişanıŋ ol kim sözlemegey-sen boḍun birle üç tün tükel

Ku. T. 31/7a3

11 çıḳtı öz boḍnı ʿibadet ḳılġu yerdin işaret ḳıldı olarḳa kim tesbih ḳılıŋlar tėp erte hem kėçe

Ku. T. 31/7b3

12 ey yahya alġıl bitigni küç birle hem bėrdimiz aŋar hükmni oġlan erken

Ku. T. 31/8a2

13 yarlıḳamaḳ biziŋ üskümizde hem arıġlıḳ erür saḳnuḳ

Ku. T. 31/8a3

14 hem eḍgülük ḳılġan atası anasıḳa ermez boynaġu ʿasi

Ku. T. 31/8b2–3

15 hem selametlıḳ anıŋ üze ol kün kim tuġruldı ol kün kim ölür ol kün kim ḳoparlar tirig

Ku. T. 31/8b2–3

16 yad ḳılġıl bitig içre ..

Ku. T. 31/9a1–2

21 ... boḍunḳa hem rahmet bizdin erür iş hükm ḳılınmış

Ku. T. 31/9a3

22 yüklüg boldı saçlındı anıŋ birle ıraḳ orunḳa

Ku. T. 31/9b1–3

23 keldürdi anı ʿayal igi ḫurma tüpige aydı: ey ḳaşḳi men ölsem munda burun bolsam hayz çöpreki unutulmış

Ku. T. 31/10a1–2

24 ündedi anı ol kim anıŋ aḍaḳı astnıda ḳaḍġurmaġıl. bütünlükin ḳıldı seniŋ iḍiŋ astınıŋda bir aḳar ögüz

Ku. T. 31/10a3

25 Irġaġıl seniŋ tapa ḫurma tüpini tüşsün üçün seniŋ üze yaş ḫurma

Ku. T. 31/10b2

26 yėgil hem içgil yaruḳ bolsun közüŋ eger körse sen ademidin kimerseni ayġıl: men nezr ḳıldım taŋrıḳa tek turmaḳ kim sözlemez men bu kün hiç ademi birle

Ku. T. 31/11a3

27 keldürdi anı öz boḍnıḳa kötrür anı aydılar: ey meryem bütünlükin keldiŋ nerse birle taŋ

Ku. T. 31/11b3

28 ey harun ḳarındaşı ermez seniŋ ataŋ yawuz er hem ermez seniŋ anaŋ yawuz işlig

Ku. T. 31/12a2–3

29 imledi aŋar aydılar: neçük sözleyür-miz aŋar kim erür bėşik içinde oġlan

Ku. T. 31/12b1–2

30 aydı: ʿisa men taŋrı ḳulı turur men bėrdi maŋa bitig hem ḳıldı mėni peyġamber