Kaynak yayın
- ARAT, Reşit Rahmeti 1999. Kutadgu Bilig I Metin¸Türk Dil Kurumu Yayınları, 4. baskı, Ankara.
Derlem metni bu yayındaki okumaya dayanır; çeviriyazı işaretleri yeniden yazılmıştır.
Sayılarla
6.644
beyit
73.566
sözcük
9.486
ayrı biçim
4.811
tek geçişli
%50,7 (hapax)
0,546
STTR
standart tür/sözcük
11,1
sözcük / cümle
4,73
harf / sözcük
5
eksik yer (lakün)
En sık içerik sözcükleri
- kişi649
- eḍgü633
- ilig587
- kör484
- er413
- söz354
- öz296
- köŋül261
- bilig249
- kün241
- köni240
- eşitgil235
- hem231
- birdi221
- dünya219
- beg217
- ögdülmiş211
- bayat199
- tut197
- ajun189
- üküş176
- iş169
- ḳılḳı169
- isiz168
- ḳıl166
- cevabı165
- elig165
- tiriglik164
- iki162
- begler161
- tapuġ159
- iligke157
- keḍ157
- atı156
- toldı154
- işi148
- tutsa146
- yir145
- yanut143
- köŋli140
En sık ikili öbekler
tir eşitgil 194ay toldı 139bu kün 118bu söz 108yanut birdi 107ay ilig 93bu dünya 88bu yaŋlıġ 84birdi ögdülmiş 72ögdülmiş aydı 69bu iki 68cevabı iligke 68ilig aydı 67ögdülmiş cevabı 64yaḳşı aymış 61bu eḍgü 57er at 47ay ḳılḳı 46bilig birle 46et öz 46ilig cevabı 46aydı ilig 44cevabı ögdülmişke 44ay toldıḳa 43
Metin
Çeviriyazı işaretleri
- (a) Yazıtta/yazmada yazılmayan, editörce tamamlanan ünlü ya da harf
- [ip] Zedelenmiş, editörce onarılmış yer
- <l> Yazıcının atladığı, editörün eklediği
- {l} Editörün fazlalık saydığı
- ⟨…⟩ Metin eksik (lakün)
- ḳ ġ ŋ ḍ ė ḫ özgün çeviriyazı harfleridir; aramada “Akıllı” kipte k g n d e h ile de bulunur.
İşaretler kaynak edisyonların kullanımına bağlıdır; ayrıntı için ilgili yayına bakınız.
— bir sözcüğün üzerine gelin ya da dokunun: madde başı, anlamı ve biçimi görünür.
KB 121
tirilsüni terken ḳutı miŋ ḳutunyalınsunı körmez ḳaraḳı otun
KB 122
taḳı ma negü erse arzu tilekbayat oḳ bolu birsü arḳa yülek
KB 123
sewinçin awınçın küwençin iliaşasu yaşasunı luḳman yılı
KB 124
V. YİTİ YULDUZ ON İKİ ÜKEKNİ AYURbayat atı birle sözüg başladımtörütgen igiḍgen keçürgen iḍim
KB 125
törütti tilek teg tözü ‘alemıġyaruttı ajunḳa künüg hem ayıġ
KB 126
yarattı kör ewren tuçı ewrilüranıŋ birle tezginç yime tezginür
KB 127
yaşıl kök yarattı üze yulduzıḳara tün törütti yaruḳ kündüzi
KB 128
bu kökteki yulduz bir ança bezekbir ança ḳulawuz bir ança yezek
KB 129
bir ança yarutmış ḫalayıḳḳa olbir ança ḳulawuz bulur yitse yol
KB 130
ḳayusı örürek ḳayusı ḳoḍıḳayusı yaruḳraḳ ḳayu eksüdi
KB 131
bularda eŋ üstün sekentir yorıriki yıl sekiz ay bir ewde ḳalır
KB 132
anıŋda basa boldı ikinç oŋaybir ewde ḳalır on aḍın iki ay
KB 133
üçünçi kürüd keldi köksün yorırḳayuḳa bu baḳsa yaşarmış ḳurır
KB 134
yaşıḳ boldı törtinç yaruttı ajunyaḳışsa yarutur baḳışsa özün
KB 135
sewüg yüz urundı bişinçi sewitsewe baḳtı erse sen özni awıt
KB 136
basa keldi arzu tilek arzularḳayuḳa yaġuşsa artar öz ular
KB 137
bularda eŋ altın bu yalçıḳ yorıryaşıḳ birle utru baḳışsa tolır
KB 138
on iki ükek ol bularda aḍınḳayu iki ewlig ḳayu birke in
KB 139
ḳozı yazḳı yulduz basa uḍ kelirerentir ḳuçıḳ birle sançu yorır
KB 140
kör arslan bile ḳoşnı buġday başıbasa ülgü boldı çaḍan ya işi
KB 141
basa keldi oġlaḳ könek hem balıḳbular toġdı erse yarudı ḳalıḳ
KB 142
üçi yazḳı yulduz üçi yayḳı bilüçi küzki yulduz üçi ḳışḳı bil
KB 143
üçi ot üçi suw üçi boldı yilüçi boldı topraḳ ajun boldı il
KB 144
bularda birisi biriŋe yaġıyaġıḳa yaġı ıḍtı kesti çoġı
KB 145
ḳarışmaz yaġılar yaraştı içinkörüşmez yaġılar kötürdi öçin
KB 146
itigli bayatım ite birdi özite birdi tüzdi yaraşturdı tüz
KB 147
basa aydım emdi munu yalŋuḳuġaġırlıḳı boldı bilig ög uḳuġ
KB 148
VI. YALŊUḲ OĠLANI AĠIRLIḲI BİLİG UḲUŞ BİRLE ERDÜKİN AYURtörütti öḍürdi seçü yalŋuḳuġaŋar birdi erdem bilig ög uḳuġ
KB 149
köŋül birdi hem me yorıttı tiliguwut birdi ḳılk hem ḳılınçı silig
KB 150
bilig birdi yalŋuḳ beḍüdi bu künuḳuş birdi ötrü yazıldı tügün
KB 151
bayat kimke birse uḳuş ög biligüküş eḍgülükke uzattı elig
KB 152
biligni beḍük bil uḳuşnı uluġbu iki beḍütür öḍürmiş ḳuluġ
KB 153
bu sözke tanuḳı munu keldi sözbu sözni eşitgil sözüŋ munda üz
KB 154
uḳuş ḳayda bolsa uluġluḳ bulurbilig kimde bolsa beḍüklük alur
KB 155
uḳuşluġ uḳar ol biliglig bilirbiligli uḳuġlı tilekke tegir
KB 156
bilig ma‘nisi bil negü tir biligbilig bilse ötrü yırar erde ig
KB 157
biligsiz kişi barça iglig bolurigig emlemese kişi terk ölür
KB 158
yorı ay biligsiz igiŋni otabiligsiz otın sen ay bilge ḳuta
KB 159
uḳuş ol burunduḳ anı yetse ertilekke tegir ol tümen arzu yir
KB 160
uḳuş bolsa erke kör asġı üküşbilig bilse ötrü bolur er küsüş