Kaynak yayın
- ARAT, Reşit Rahmeti 1999. Kutadgu Bilig I Metin¸Türk Dil Kurumu Yayınları, 4. baskı, Ankara.
Derlem metni bu yayındaki okumaya dayanır; çeviriyazı işaretleri yeniden yazılmıştır.
Sayılarla
6.644
beyit
73.566
sözcük
9.486
ayrı biçim
4.811
tek geçişli
%50,7 (hapax)
0,546
STTR
standart tür/sözcük
11,1
sözcük / cümle
4,73
harf / sözcük
5
eksik yer (lakün)
En sık içerik sözcükleri
- kişi649
- eḍgü633
- ilig587
- kör484
- er413
- söz354
- öz296
- köŋül261
- bilig249
- kün241
- köni240
- eşitgil235
- hem231
- birdi221
- dünya219
- beg217
- ögdülmiş211
- bayat199
- tut197
- ajun189
- üküş176
- iş169
- ḳılḳı169
- isiz168
- ḳıl166
- cevabı165
- elig165
- tiriglik164
- iki162
- begler161
- tapuġ159
- iligke157
- keḍ157
- atı156
- toldı154
- işi148
- tutsa146
- yir145
- yanut143
- köŋli140
En sık ikili öbekler
tir eşitgil 194ay toldı 139bu kün 118bu söz 108yanut birdi 107ay ilig 93bu dünya 88bu yaŋlıġ 84birdi ögdülmiş 72ögdülmiş aydı 69bu iki 68cevabı iligke 68ilig aydı 67ögdülmiş cevabı 64yaḳşı aymış 61bu eḍgü 57er at 47ay ḳılḳı 46bilig birle 46et öz 46ilig cevabı 46aydı ilig 44cevabı ögdülmişke 44ay toldıḳa 43
Metin
Çeviriyazı işaretleri
- (a) Yazıtta/yazmada yazılmayan, editörce tamamlanan ünlü ya da harf
- [ip] Zedelenmiş, editörce onarılmış yer
- <l> Yazıcının atladığı, editörün eklediği
- {l} Editörün fazlalık saydığı
- ⟨…⟩ Metin eksik (lakün)
- ḳ ġ ŋ ḍ ė ḫ özgün çeviriyazı harfleridir; aramada “Akıllı” kipte k g n d e h ile de bulunur.
İşaretler kaynak edisyonların kullanımına bağlıdır; ayrıntı için ilgili yayına bakınız.
— bir sözcüğün üzerine gelin ya da dokunun: madde başı, anlamı ve biçimi görünür.
KB 2481
ḳulaḳı saḳ erse ögi bilgi kiŋyorıḳı tüz erse tili köŋli teŋ
KB 2482
tükel bilse erdem bitise bitigḳamuġ işke bilgin bu ḳılsa itig
KB 2483
bu erdem bilig kör kerek barça tüzuluġ ḫacib ötrü ḳızıl ḳılsa yüz
KB 2484
tapuġlarda artuḳ bu yinçke tapuġhaciblıḳ turur baḳsa yetrü ḳamuġ
KB 2485
bu ḳaç neŋ kerek kim atansa hacibkişi başlasa yolḳa öŋdün keçip
KB 2486
muŋar meŋzer emdi bu şa‘ir sözibu şa‘ir sözi ol biligsiz közi
KB 2487
haciblıḳḳa aşnu bu on neŋ kerekyiti köz ḳulaḳ saḳ köŋül kiŋ kerek
KB 2488
yüzi körki boḍ til uḳuş ög biligḳılınçı bularḳa tükel teŋ kerek
KB 2489
uzun kiç yaşasunı ilig öziuluġ hacib ol begke körgü közi
KB 2490
törü hem toku öŋdi yinçke tapuġuluġ hacib itse açar yol ḳapuġ
KB 2491
muŋar meŋzetü keldi bilge sözieşitse köŋül birsü alsu özi
KB 2492
uluġ iş turur bu haciblıḳ işimunı başḳa iltmez meger keḍ kişi
KB 2493
haciblar işi tut ya begler işiuluġ ya kiçig tut ötügçi kişi
KB 2494
aġıçı bitigçi ya iş tutġuçıya tonçı etükçi ‘amil bolġuçı
KB 2495
ya yat baz yalawaç keliş ya barışboşuġ birgü açıġ olarḳa tegiş
KB 2496
ḳonuḳları körgü ya boġzı yimiaçıġlıġ açıġsızḳa ḳılsa emi
KB 2497
yol aġzında erse kişi başlaġutörüsin toḳusın yazım ḳılmaġu
KB 2498
çıġay tul yetim ḳıssa birse ötüganı barça tıŋlap ötünse ötüg
KB 2499
mezalim öḍinde ötügçilerigkörü alsa yol ḳılsa bolsa irig
KB 2500
yana körse iç taş yaraġsızlarıġayu birse tıḍsa kötürse arıġ
KB 2501
bu yaŋlıġ tü işler neçe ülgülüguluġ hacib elgi tegir belgülüg
KB 2502
bu işke basut barça andın kelirḳalı artasa ḳalsa andın ḳalir
KB 2503
ay ilig haciblarḳa saḳlanġu olbu ḳaç yirde artuḳ ḳatıġlanġu ol
KB 2504
biri beg sözini katıġ tutsa berkikinçi havaḳa uḳuş ḳılsa örk
KB 2505
üçünçi körürde küḍezse özintilinde çıḳarmasa tegme sözin
KB 2506
orunç olmasa ḳılsa barça işigyaġutsa begiŋe yıramış kişig
KB 2507
iki neŋ kişide bolunsa iligaŋar birmegil iş uzatma elig
KB 2508
biri tilde yalġan çıḳarsa sözinbiri egrilik ol sikirtse özin
KB 2509
bu iki ḳılınç kimde bolsa köniözüŋke yaḳurma ay ilig anı
KB 2510
aḍın üç iş ol kör tapuġçı işiküḍezmese andın özi yir başı
KB 2511
biri söz eşitse ḳatıġ tutsa berkbiri körse teŋsiz közin yumsa terk
KB 2512
üçünçi özin tutsa tursa könisewinçin keçürgey bu bulmış küni
KB 2513
negü tir eşitgil bügü bilge begbu söz işke tutsa saŋa bolġa yig
KB 2514
başıŋ kolsa begler sözin sözlemeyana ilke yazma başıŋnı yime
KB 2515
ḳara ilke yazsa ḳurıtur başıntili sözde yazsa uşatur tişin
KB 2516
telim körmişim bar tegimsiz kişiturup ilke yazdı kesildi başı
KB 2517
üküş me eşittim bu til sözlemişköŋül sırrı açlıp erin başlamış
KB 2518
yana aydı bilge bügü sözlediözin tutnumaz er başın yir tidi
KB 2519
haciblarḳa artuḳ küḍezgü özügkörürde közüg hem ötügde sözüg
KB 2520
öḍi bolmaġınça özi kirmeseayıtmazda aşnu ötüg birmese