Kaynak yayın
- ARAT, Reşit Rahmeti 1999. Kutadgu Bilig I Metin¸Türk Dil Kurumu Yayınları, 4. baskı, Ankara.
Derlem metni bu yayındaki okumaya dayanır; çeviriyazı işaretleri yeniden yazılmıştır.
Sayılarla
6.644
beyit
73.566
sözcük
9.486
ayrı biçim
4.811
tek geçişli
%50,7 (hapax)
0,546
STTR
standart tür/sözcük
11,1
sözcük / cümle
4,73
harf / sözcük
5
eksik yer (lakün)
En sık içerik sözcükleri
- kişi649
- eḍgü633
- ilig587
- kör484
- er413
- söz354
- öz296
- köŋül261
- bilig249
- kün241
- köni240
- eşitgil235
- hem231
- birdi221
- dünya219
- beg217
- ögdülmiş211
- bayat199
- tut197
- ajun189
- üküş176
- iş169
- ḳılḳı169
- isiz168
- ḳıl166
- cevabı165
- elig165
- tiriglik164
- iki162
- begler161
- tapuġ159
- iligke157
- keḍ157
- atı156
- toldı154
- işi148
- tutsa146
- yir145
- yanut143
- köŋli140
En sık ikili öbekler
tir eşitgil 194ay toldı 139bu kün 118bu söz 108yanut birdi 107ay ilig 93bu dünya 88bu yaŋlıġ 84birdi ögdülmiş 72ögdülmiş aydı 69bu iki 68cevabı iligke 68ilig aydı 67ögdülmiş cevabı 64yaḳşı aymış 61bu eḍgü 57er at 47ay ḳılḳı 46bilig birle 46et öz 46ilig cevabı 46aydı ilig 44cevabı ögdülmişke 44ay toldıḳa 43
Metin
Çeviriyazı işaretleri
- (a) Yazıtta/yazmada yazılmayan, editörce tamamlanan ünlü ya da harf
- [ip] Zedelenmiş, editörce onarılmış yer
- <l> Yazıcının atladığı, editörün eklediği
- {l} Editörün fazlalık saydığı
- ⟨…⟩ Metin eksik (lakün)
- ḳ ġ ŋ ḍ ė ḫ özgün çeviriyazı harfleridir; aramada “Akıllı” kipte k g n d e h ile de bulunur.
İşaretler kaynak edisyonların kullanımına bağlıdır; ayrıntı için ilgili yayına bakınız.
— bir sözcüğün üzerine gelin ya da dokunun: madde başı, anlamı ve biçimi görünür.
KB 3081
ḳalı barsa iltür bu keldürmişinyaġız yirke ildrür kötürmiş başın
KB 3082
aya ög köŋüllüg uḳuşluġ oḍuġayı sewme dünya toḳıġay yoḍuġ
KB 3083
nerek bu ḳaraŋḳu tünerig orunsüzük meŋü ilke aşunġıl burun
KB 3084
tünek ol bu dünya kötürgil köŋüleḍiz ordu il ḳol sen amrul amul
KB 3085
negü tir eşitgil ay köŋli süzükḳamuġ iş içinde ay köŋli tüzük
KB 3086
ay himmet iḍisi ajun ḳol talutalu ḳoldaçı er ḳutı top tolu
KB 3087
keçer dünya ḳoḍġıl tile ‘uḳbiniḳoḍu birmese dünya ḳoḍġay sini
KB 3088
cefaçı bu dünya cefa ḳıl aŋgarcefa ḳılsa ötrü yaraşur saŋgar
KB 3089
aya yolda azmış başı tezginükayı sewme dünyaġ tüpi ol üyük
KB 3090
üyükke kirigli üyüldi ḳoḍıörü kelmedi ol sewinç bulmadı
KB 3091
örü tartġıl özni üyüktin ḳutulözüŋ ḳulluḳın sen tapuġ birle yul
KB 3092
yana yanġıl emdi tilek birge öztiliŋ ewre yandur turu ḳaldı söz
KB 3093
köŋül tüzdi ilig kör anda naruboḍunḳa birü turdı eḍgü törü
KB 3094
boḍun inçke tegdi turuḳ semridiseweri beḍüdi yaġı yawrıdı
KB 3095
keçürdi küwençin sewinçin küniajunḳa yaḍıldı atı çaw üni
KB 3096
tirildi bir ança yorıdı bu yaŋböri toḳlı birle ḳozı boldı teŋ
KB 3097
İLİG SU’ALİ ÖGDÜLMİŞKEilig bir kün oldrup kör ögdülmişigoḳıdı ayıttı keçer kün işig
KB 3098
negü teg keçer kün ay ögdülmiş ayçıġaymu telim boldı ilde ya bay
KB 3099
il içre negü bar yaraġsız yawuzboḍun hali açġıl maŋa örtme söz
KB 3100
boḍun tillerinde negü söz yorırsöküşmü telimrek ya ögdi kelir
KB 3101
münümmü üküşrek azu erdemimayu bir maŋa sen ḳılayın emim
KB 3102
ÖGDÜLMİŞ CEVABI İLİGKEyanut birdi ögdülmiş aydı iligtilek keldi tuttı tegürdi elig
KB 3103
ilig devletinde itildi ajunsaḳınç ḳısġa boldı sewinçler uzun
KB 3104
bayudı boḍun inçke tegdi yaturuluş kend bezendi köŋül yilkütür
KB 3105
erej birle erter boḍun künlerisewinçin keçer kör bütün tünleri
KB 3106
tilin sözledi barça eḍgü senadu‘a birle tınmaz tınıġlı tına
KB 3107
törü suw teg ol küç kör ot teg yoḍuġsüzük suw aḳıttıŋ uḍıttı otuġ
KB 3108
törü tüz yorıttıŋ itildi ajunkim erse küçek ilde körmez közün
KB 3109
ay ilig üç iştin tegir küç basınçbiri beg usal bolsa tegse irinç
KB 3110
ikinçi basınçaḳ boḍun başlar erüçünçi suḳ erse boḍun baġrı yir
KB 3111
seniŋde yoḳ emdi bu üçte biriḳayudın tegir ilke küçkey eri
KB 3112
ay eḍgü törülüg arıġ beg siligbayat birdi erdem saŋa ög bilig
KB 3113
özüŋ buldı tevfiḳ ḳamuġ eḍgükeboḍun toḍtı bütti yigü keḍgüke
KB 3114
şükür ḳıl bayatḳa tapuġ ḳıl sewinerej ḳıl bir ança sen inçin awın
KB 3115
taşırtın negü tuşsa yaŋluḳ yazuḳmunu men yügürdeçi ḳul men anuk
KB 3116
şükür ḳıldı artuḳ sewindi iligsena ḳıldı rabḳa kötürdi elig
KB 3117
ayur ay baġırsaḳ iḍim sen uluġaġır ḳıldıŋ ilde bu yunçıġ ḳuluġ
KB 3118
tegürdüŋ maŋ sen kamuġ eḍgülükmunıŋ şükri boynum üze boldı yük
KB 3119
bu şükruġ ḳaçan ḳılġa özüm yetemunıŋ şükri mindin saŋa sen öte
KB 3120
İLİG SU‘ALİ ÖGDÜLMİŞKEyana aydı ilig ay ögdülmişimbayat fazlı erdi sini bulmışım