Eserler · Karahanlı Türkçesi
Atebetü’l-Hakâyık
Karahanlı 12.–13. yy.
Şiir
kısaltma: AH metin aranabilir
Kaynak yayın
- ARAT, Reşit Rahmeti 1992. Edib Ahmed B. Mahmud Yükneki Atebetü’lHakayık, Türk Dil Kurumu Yayınları, Ankara.
Derlem metni bu yayındaki okumaya dayanır; çeviriyazı işaretleri yeniden yazılmıştır.
Sayılarla
153
birim
2.759
sözcük
1.461
ayrı biçim
1.060
tek geçişli
%72,6 (hapax)
0,647
STTR
standart tür/sözcük
18,0
sözcük / cümle
4,85
harf / sözcük
Metin
Çeviriyazı işaretleri
- (a) Yazıtta/yazmada yazılmayan, editörce tamamlanan ünlü ya da harf
- [ip] Zedelenmiş, editörce onarılmış yer
- <l> Yazıcının atladığı, editörün eklediği
- {l} Editörün fazlalık saydığı
- ⟨…⟩ Metin eksik (lakün)
- ḳ ġ ŋ ḍ ė ḫ özgün çeviriyazı harfleridir; aramada “Akıllı” kipte k g n d e h ile de bulunur.
İşaretler kaynak edisyonların kullanımına bağlıdır; ayrıntı için ilgili yayına bakınız.
AH 1–2
ilahi üküş hamd ayur men saŋa seniŋ rahmėtiŋdin umar men oŋa
AH 3–4
senamu ayuġay sėza bu tilim unarça ayayın yarı bir maŋa
AH 5–6
seniŋ barlıḳıŋḳa tanuḳluḳ birür cėmad canvar uçġan yügürgen neŋe
AH 7–8
seniŋ birlikiŋke delil arḳaġan bulur bir neŋ içre dėliller miŋe
AH 9–10
yoḳ erdim yarattıŋ yana yoḳ ḳılıp ikinç bar ḳılur sen muḳir men muŋa
AH 11–12
aya şek yolında yiligli oḍun kel ottın özüŋ yul ölümdin öŋe
AH 13–14
yarattı ol uġan tünüŋ kündüzüŋ uḍup biri birke yorır öŋ soŋa
AH 15–16
tünetür tünüŋni künüŋ kiterip tünüŋ kiterip baz yarutur taŋa
AH 17
ölügdin tirig hem tirigdin ölüg çıḳarur körür sen munı keḍ aŋa
AH 19–20
bu ḳuḍret iḍisi uluġ bir bayat ölüglerni tirgüzmek asan aŋa
AH 21–22
eşit emdi ḳaç söz habib fazlındın uḳuş huş yititip sözümni aŋa
AH 23–24
ol ol ḫalḳ talusı kişi ḳutluġı törütmişte yoḳ bil aŋa tuş teŋe
AH 25–26
rėsuller örüŋ yüz bu ol yüzke köz ya olar ḳızıl eŋ bu eŋke meŋe
AH 27–28
anıŋ ögdisindin tatır bu tilim anıŋ mėdhı bolsa şėkėr şėhd aŋa
AH 29–30
bu kün tegsü mindin dürud ol yarın elig tuttaçımḳa egirse muŋa
AH 31–32
yime tört işiŋe ıḍur men sėlam olardın usanmaḳ ḳaçan ol maŋa
AH 33–34
‘atiḳ birle faruḳ üçünç zün-nurėyn ‘ali törtilençi ol ersig toŋa
AH 35–36
kim erse bu tört işke beḍ i‘tiḳad tutar erse miŋ la‘n ıḍur men aŋa
AH 37–38
ilahi keçürgen iḍim sen keçür neçe me ḫatalıġ ḳul ersem saŋa
AH 39–40
maŋa bolsa fazlıŋ ḳutuldı özüm ėgėr bolsa ‘ adliŋ ḳatıġlıḳ maŋa
AH 41–42
aya til törüt mėdh ötüngil ḳanı men artut ḳılayın şahımḳa anı
AH 43–44
şahım mėdhı birle bezeyin kitab oḳıġlı kişiniŋ sevinsün canı
AH 45–46
ögü bilmez erke ögüt ögretür anıŋ birr u cudı bėdi‘ ihsanı
AH 47–48
ol ol ‘aḳl uḳuş huş ḫirėdḳa mėkan bilig ma‘dini hėm fazilėt kanı
AH 49–50
simaktin eḍizrek tutar himmėt ol sėḫası mėkarim iki dėrmanı
AH 51–52
rė‘iyyėtḳa müşfiḳ sėlim til halim vėlikin buşarda şėra arslanı
AH 53–54
salabėt içinde ‘umėr teg erip sėḫavėt sėmahat tutar ‘usmanı
AH 55–56
tetiklikte kendü ayastın ozup dad insaf tutar çın anuşirvanı
AH 57–58
anıŋ baḫşişindin bulıt uvtanur bu sözni bütün çın tutar duşmanı
AH 59–60
aya şahım erdemlerin sanaġan sanarmu eḍiz ḳum uşaḳ taş sanı
AH 61–62
siyasėt riyasėt kiyasėt kėrėm ziyadėt ula ‘adl eşit uḳ munı
AH 63–64
yime mėcd mürüvvėt fütüvvėt uġan ‘ata' ḳıldı şahımḳa bu cümleni
AH 65–66
üküş az tip aymaz pėzirler teŋiz bulıt hėdye ḳılsa uşaḳ ḳatreni
AH 67–68
teŋizdin kėrimrek şahım miŋ ḳata ḳabul ḳılsa taŋ yoḳ bu az hėdyeni
AH 69–70
dad ispėhsalar beg üçün bu kitip çıḳardım ajunda atı ḳalsu tip
AH 71–72
kitabımnı körgen eşitgen kişi şahımnı du‘a' birle yad ḳılsu tip
AH 73–74
anıŋ vuddı birle köŋüller tolup anıŋ yadı birle ajun tolsu tip
AH 75–76
kiḍinki keligli kişiler ara anıŋ zikri taŋsuk eḍiz bolsu tip
AH 77–78
bezedim kitabnı nėvadir sözün baḳıġlı oḳıġlı asıġ alsu tip
AH 79–80
bölek ıḍdım anı şahımḳa men ök havadarlıḳımnı tükel bilsü tip