Kaynak yayın
- TEKİN, Talat 1994. Tunyukuk Yazıtı, Türk Dilleri Araştırmaları Dizisi: 5, Simurg Yayınları, Ankara.
Derlem metni bu yayındaki okumaya dayanır; çeviriyazı işaretleri yeniden yazılmıştır.
Sayılarla
48
cümle
1.219
sözcük
599
ayrı biçim
398
tek geçişli
%66,4 (hapax)
0,530
STTR
standart tür/sözcük
25,4
sözcük / cümle
5,17
harf / sözcük
1
eksik yer (lakün)
Metin
Çeviriyazı işaretleri
- (a) Yazıtta/yazmada yazılmayan, editörce tamamlanan ünlü ya da harf
- [ip] Zedelenmiş, editörce onarılmış yer
- <l> Yazıcının atladığı, editörün eklediği
- {l} Editörün fazlalık saydığı
- ⟨…⟩ Metin eksik (lakün)
- ḳ ġ ŋ ḍ ė ḫ özgün çeviriyazı harfleridir; aramada “Akıllı” kipte k g n d e h ile de bulunur.
İşaretler kaynak edisyonların kullanımına bağlıdır; ayrıntı için ilgili yayına bakınız.
T
bilge tunyuḳuḳ : b(e)n öz(ü)m : t(a)bġ(a)ç ėl(i)ŋe : ḳııl(ı)nt(ı)m : türk bo-d(u)n : t(a)bġ(a)çḳa : köör(ü)r (e)rti
T
türk bod(u)n : ḳ(a)nin bulm(a)y(i)n : t(a)bġ(a)çda : (a)dr(ı)ltı : ḳ(a)nl(a)ntı :ḳ(a)nin ḳood(u)p : t(a)bġ(a)çḳa : y(a)na iç(i)kdi: t(e)ŋri : (a)nça t(ė)m(i)ş (e)r(i)nç : ḳ(a)n b(ė)rt(i)m :
T 3
ḳ(a)n(ı)ŋ(i)n : ḳood(u)p : iç(ı)ḳd(i)ŋ : iç(ı)ḳdük üç(ü)n : t(e)ŋri: öl t(ė)-m(i)ş (e)r(i)nç : türk bod(u)n : ölti (a)lḳ(ı)ntı: yoḳ boltı : türk : sir bo-d(u)n: y(ė)rinte
T 3
bod ḳ(a)lm(adı: ıda t(a)şda : k(e)lm(i)şi: ḳuubr(a)n(ı)p : y(ė)ti yüz boltı :
T 3
(ė)ki ül(ü)gi: (a)tl(ı)ġ (e)rti: bir ül(ü)gi: y(a)d(a)ġ (e)rti: y(ė)ti yüz : kişig :ud(u)z(u)ġma : ul(u)ġı : ş(a)d (e)rti : (a)yġ(ı)l tidi : (a)y(ı)ġm(a)si b(e)n(e)rt(i)m: b(i)lge tunyuḳuḳ : ḳ(a)ġ(a)n mu ḳıış(a)yin t(ė)d(i)m : s(a)-ḳ(ı)nt(ı)m :
T 6
toruḳ buuḳ(a)lı : s(e)m(i)z buuḳ(a)lı: ır(a)ḳdabils(e)r : s(e)m(i)z buuḳa : toruḳ buḳa t(ė)y(i)n : bilm(e)z (e)rm(i)ş t(ė)-y(i)n (a)nça s(a)ḳ(ı)nt(ı)m :
T 7
(a)nta kisre : t(e)ŋri: bil(ı)ġ b(ė)rtük üç(ü)n : öz(ü)m ök: ḳ(a)ġ(a)n ḳışd(ı)m : bilge tunyuḳuḳ : buyla b(a)ġa t(a)rḳ(a)nbirle : ėlt(ė)r(i)ş ḳ(a)ġ(a)n : bol(u)y(ı)n : b(i)rye : t(a)bġ(a)ç(ı)ġ : öŋre ḳı-t(a)ny(ı)ġ : yırya oġ(u)z(u)ġ : ük(ü)ş ök öl(ü)rti: b(i)lg(e)si : ç(a)b(ı)şi: b(e)n ök (e)rt(i)m : çoġ(a)y ḳuzin : ḳ(a)ra ḳum(u)ġ : ol(u)rur: (e)rt(i)-m(i)z
T 7
k(ė)y(ı)ḳ yiyü : t(a)b(ı)şġ(a)n y(ė)yü: ol(u)rur (e)rt(i)m(i)z: bod(u)nboġ(u)zi : toḳ (e)rti : y(a)ġ(ı)m(ı)z : t(e)gre : oçuḳ t(e)g (e)rti : biz : aş<t>(e)g : (e)rt(i)m(i)z : (a)nça ol(u)r(u)r (e)rkli: oġ(u)zd(u)nt(a)n : kü-r(a)ġ k(e)lti
T 11
kür(e)g s(a)bi (a)nt(a)ġ : toḳ(u)z oġ(u)z : bod(u)n üze : ḳ(a)ġ(a)n : ol(u)r-tı tir : t(a)bġ(a)çġ(a)ru : ḳuunı s(e)ŋün(ü)g : ıdm(i)ş : ḳıt(a)nyġ(a)ru : tonra(ė)ş(i)m(i)g : ıdm(i)ş : s(a)b (a)nça ıdm(i)ş : (a)zḳ(ı)nya : türk [bod(u)n ?]yorıyur (e)rm(i)ş : ḳ(a)ġ(a)ni: (a)lp (e)rm(i)ş : (a)yġuçısi: bilge (e)rm(i)ş: ol (ė)ki kişi : b(a)r (e)rs(e)r : sini t(a)bġ(a)ç(ı)ġ : ölürt(e)çi : tir m(e)n :öŋre ḳııt(a)ny(ı)ġ : öl(ü)rt(e)çi: tir m(e)n : bini oġ(u)z(u)ġ :öl(ü)rt(e)çıḳ : tir m(e)n :
T 11
t(a)bġ(a)ç : b(i)rd(i)n y(e)n t(e)g : ḳııt(a)ny :öŋd(ü)n y(e)n t(e)g : b(e)n yırd(ı)nt(a) y(a)n : t(e)g(e)yin : türk sir bod(u)n: y(ė)rinte: idi yor(ı)m(a)zun : us(a)r idi: yoḳ ḳıış(a)l(ı)m :
T 14
tir m(e)n : ol s(a)b(ı)ġ : (ė)ş(i)d(i)p : tün ud(ı)sıḳ(ı)m : k(e)lm(e)di: kün-t(ü)z : ol(u)rs(ı)ḳ(ı)m k(e)lm(e)di : (a)nta ötrü : ḳ(a)ġ(a)nı)ma öt(ü)n-t(ü)m : (a)nça öt(ü)nt(ü)m : t(a)bġ(a)ç : oġ(u)z : ḳııt(a)ny : buç(e)gü : ḳ(a)-b(ı)ş(sa)rḳ(a)lt(a)çı b(i)z : öz (i)çi t(a)ş(ı)n : tutm(i)ş t(e)g biz : yuyḳa (e)rkli: to-p(u)lġ(a)lı uç(u)z (e)rm(i)ş : y(i)nçge (a)rkl(i)g : üzġ(a)li: uç(u)z : yuyḳa :ḳ(a)l(ı)n bols(a)r : top(u)lġuluḳ : (a)lp (e)rm(i)ş : y(i)nçgeyoġ(u)n bols(a)r : üzg(ü)lük (a)lp (e)rm(i)ş :
T 14
öŋre : ḳııt(a)nyda : b(i)rye :t(a)bġ(a)çda : ḳurya : ḳur(ı)d(ı)nta : yırya : oġ(u)zda : (ė)ki üç biŋ : sü-m(ü)z : k(e)lt(e)çim(i)z : b(a)r mu ne : (a)nça öt(ü)nt(ü)m :
T 15
ḳ(a)ġ(a)n[(ı)m : b(e)n] öz(ü)m : bilge tunyuḳuḳ : öt(ü)ntük öt(ü)nç(ü)m(i)n: (ė)ş(i)dü b(ė)rti: köŋl(ü)ŋçe : ud(u)z t(ė)di: kök öŋ(ü)g : yoġ(u)ru :öt(ü)k(e)n yışġ(a)ru ud(u)zt(u)m : in(ı)ġ(e)k köl(e)ḳ(ı)n : togl(a)da : o-ġ(u)z ḳ(a)lti:
T 15
[süsi: (a)ltı biŋ] (e)rm(i)ş : biz : (ė)ki bıŋ: (e)rt(i)m(i)z : süŋ(ü)şd(ü)m(ü)z: t(e)ŋri y(a)rl(ı)ḳ(a)dı : y(a)nyd(ı)m(ı)z : üg(ü)zḳa : tüşdi : y(a)nyduḳyolta: y(ė)me: ölti köök: (a)nta ötrü: oġ(u)z ḳop(ı)n : k(e)lti:
T 15
tü[rk ḳ(a)ġ(a)n(ı)ġ:] türk bod(u)n(u)ġ : öt(ü)k(e)n y(ė)rke: b(e)n öz(ü)m:bilge tunyuḳuḳ : < k(e)lürt(ü)m : > öt(ü)k(e)n y(ė)r(i)g : ḳoonm(i)ş t(ė)-y(i)n : (ė)ş(i)d(i)p : b(i)ry(e)ki: bod(u)n : ḳuury(a)ḳı: yıry(a)ḳı: öŋr(e)ki:bod(u)n k(e)lti:
T 15
(ė)ki bıŋ (e)rt(i)m(i)z [: (ė)ki] süm[(ü)z b]oltı: türk bod(u)n : ḳı[l(ı)n-g](a)lı: türk ḳ(a)ġ(a)n : ol(u)rġ(a)lı: ş(a)ntuŋ b(a)lıḳ(k)a : t(a)loy üg(ü)z-ke: t(e)gm(i)ş yoḳ (e)rm(i)ş : ḳ(a)ġ(a)n(ı)ma: öt(ü)n(ü)p : sü (ė)l(e)td(i)m
T 15
ş(a)ntuŋ b[(a)lıḳ(k)a] t(a)loy [üg(ü)zk] e : t(e)gürt(ü)m : üç ot(u)z b(a)lıḳ :sıdı: usın bunt(u)tu : yurtda : y(a)tu ḳ(a)lur (e)rti: t(a)bġ(a)ç ḳ(a)ġ(a)n :y(a)ġ(ı)m(ı)z (e)rti: on oḳ ḳ(a)ġ(a)ni: y(a)ġ(ı)m(ı)z (e)rti:
T 15
(a)rt[uḳ] : [ḳıırḳ(ı)z]: küç[l(ü)g ḳ(a)ġ(a)n : y(a)ġ(ı)m(ı)z] boltı: ol üçḳ(a)ġ(a)n : ögl(e)ş(i)p : (a)ltun yış üze : ḳ(a)b(ı)ş(a)l(ı)m t(ė)m(i)ş : (a)nçaögl(e)şm(i)ş : öŋre türk ḳ(a)ġ(a)nġ(a)ru : sül(e)l(i)m t(ė)m(i)ş :
T 15
(a)ŋ(a)rusül(a)m(e)s(e)r : ḳ(a)ç n(e)ŋ (e)rs(e)r: ol b(i)zni[ḳ(a)ġ(a)ni (a)lp (e)rm(i)ş : (a)yġuçısi bilge (e)rm(i)ş : ḳ(a)ç(a)n n(e)ŋ(e)rs(e)r : öl(ü)rt(e)çi köök : üç(a)ġün : ḳ(a)b(ı)ş(ı)p : sül(e)l(i)m : (ė)diyoḳ ḳıış(a)l(ı)m : t(ė)m(i)ş : türġ(ı)ş ḳ(a)ġ(a)n : (a)nça t(ė)m(i)ş : b(e)n(i)ŋbod(u)n(u)m : (a)nta (e)rür : t(ė)m(i)ş :
T 15
[türk bod(u)ni y(ė)me] : bulġ(a)nç [ol t(ė)m](i)ş : oġ(u)zi y(ė)me : t(a)r-ḳ(ı)nç ol t(ė)m(i)ş : ol s(a)bın : (ė)ş(i)d(i)p : tün y(ė)me : ud(ı)sıḳ(ı)mk(e)lm(e)z (e)rti : < kün y(e)ma : > ol(u)rs(ı)ḳ(ı)m : k(e)lm(e)z (e)rti :(a)nta s(a)ḳ(ı)nt(ı)m a:[ilk ḳıırḳ(ı)zk]a : sü[l(e)s](e)r [y(ė)g (e)r]m(i)ş : t(ė)d(i)m :
T 15
köögm(e)n :yolı: bir (e)rm(i)ş : tum(i)ş t(ė)y(i)n : (ė)ş(i)d(i)p : bu yol(u)n : yorıs(a)r :y(a)r(a)m(a)çı t(ė)d(i)m : y(ė)rçi t(i)l(e)d(i)m : çölgi (a)z (e)ri: bult(u)m
T 15
(ė)ş(id)t(i)m : (a)z yir : y[olı?] : (a)nı b[irl(e)? ... (e)r]m(i)ş : bir (a)toruuḳı: (e)rm(i)ş : (a)nın b(a)rm(i)ş : (a)ŋ(a)r (a)yt(ı)p : bir (a)tl(ı)ġ b(a)r-m(i)ş t(ė)y(i)n : ol yol(u)n : yorıs(a)r : unç t(ė)d(i)m : s(a)ḳ(ı)nt(ı)m :
T 25
ḳ(a)-ġ(a)n(ı)maöt(ü)nt(ü)m : sü yorıtd(ı)m : (a)tl(a)t [t(ė)d](i)m : (a)ḳ t(e)rm(e)l k(e)çeuġ(u)r ḳ(a)l(ı)td(ı)m : (a)t üza : b(i)nt(ü)re ḳ(a)r(ı)ġ : sökd(ü)m : yoḳ(a)ru :(a)t y(ė)te y(a)d(a)ġ(ı)n : ıġ(a)ç tut(u)nu : (a)ġturt(u)m :
T 26
öŋr(e)ki (e)r :yuġ(u)rça : ıd(ı)p ı b(a)r baş: (a)şd(ı)m(ı)z : yub(u)lu : int(i)m(i)z : ontünḳa : y(a)nt(a)ḳı tug (e)birü : b(a)rd(ı)m(ı)z : y(ė)rçi: y(ė)r y(a)ŋ(ı)-l(ı)p : boġ(u)zl(a)ntı: buŋ(a)d(ı)p : ḳ(a)ġ(a)n : y(e)lü kör t(ė)m(i)ş
T 26
(a)nı sub[ḳa] b(a)rd[(ı)m(ı)z :] ol sub ḳuudı: b(a)rd(ı)m(ı)z : (a)s(ı)nġ(a)lı: tüşürt(ü)m(ü)z : (a)t(ı)ġ : ıḳa : b(a)yur (e)rt(i)m(i)z : küün y(ė)me : tüny(e)ma : y(e)lü : b(a)rd(ı)m(ı)z : ḳıırḳ(ı)z(ı)ġ : uḳa : b(a)sd(ı)m(ı)z :
T 26
[usı]n süŋ(ü)g(ü)n : (a)çd(ı)m(ı)z : ḳ(a)ni: süsi: t(ė)r(i)lm(i)ş : sü-ŋ(ü)şd(ü)m(ü)z : s(a)nçd(ı)m(ı)z : ḳ(a)nin : öl(ü)rt(ü)m(ü)z : ḳ(a)ġa)nḳa :ḳıırḳ(ı)z : bod(u)ni: iç(ı)ḳdi: yük(ü)nti: y(a)nt(ı)m(ı)z : köögm(e)n yı-ş(ı)ġ : (e)b(i)rü : k(e)lt(i)m(i)z :
T 26
ḳıırḳ(ı)zda : y(a)nt(ı)m(ı)z : türġ(ı)ş ḳ(a)ġ(a)nta : küür(e)g k(e)lti: s(a)bi(a)nt(a)ġ : öŋd(ü)n ḳ(a)ġ(a)nġ(a)ru : sü yorıl(ı)m t(ė)m(i)ş : yor(ı)m(a)-s(a)r : bizni: ḳ(a)ġ(a)ni (a)lp (a)rm(i)ş : (a)yġuçısi: bilge (e)rm(i)ş : ḳ(a)çn(e)ŋ (e)rs(e)rbizni : öl(ü)rt(e)çıḳ ök : t(ė)m(i)ş :
T 26
türġ(ı)ş ḳ(a)ġ(a)ni: t(a)şıḳm(i)ş tidi :on oḳ bod(u)ni: ḳ(a)lıs(ı)z t(a)şıḳm(i)ş : t(a)bġ(a)ç süsi: b(a)r (e)rm(i)ş :ol s(a)b(ı)ġ : (ė)ş(i)d(i)p : ḳ(a)ġ(a)n(ı)m : b(e)n (e)bġ(a)rü : tüş(a)yin tidi:
T 31
ḳ(a)tun: yoḳ bolm(i)ş (e)rti: (a)nı yogl(a)t(a)yin t(ė)di: sü b(a)r(ı)ŋ : t(ė)-di : (a)ltun yışda : ol(u)r(u)ŋ t(ė)di: sü b(a)şi: in(e)l ḳ(a)ġ(a)n : t(a)rduşş(a)d : b(a)rzun t(ė)di: bilge tunyuḳuḳ(k)a: b(a)ŋa : (a)ydı
T 32
bu süg (ė)l(e)t: tidi: ḳııy(ı)n(ı)ġ : kööŋl(ü)ŋça (a)y : b(e)n s(a)ŋa ne (a)-y(a)yin : tidi: k(e)lir (e)rs(e)r : köörü k(e)lür : k(e)lm(e)z (e)rs(e)r : tıl(ı)ġs(a)b(ı)ġ : (a)lı olur : tidi: (a)ltun yışda: ol(u)rt(u)m(u)z
T 32
üç küür(e)g ki[ş]i k(e)lti: s(a)bi: bir: ḳ(a)ġ(a)ni sü t(a)şıḳdı: on oḳ süsi:ḳ(a)lıs(ı)z : t(a)şıḳdı: tir : y(a)r(ı)ş y(a)zıda : tir(i)l(e)l(i)m t(ė)m(i)ş : ols(a)b(ı)ġ (ė)ş(i)d(i)p : ḳ(a)ġ(a)nġ(a)ru : ol s(a)b(ı)ġ ı(d)t(ı)m : ḳ(a)nt(a)y(a)n : s(a)b(ı)ġ : y(a)na
T 32
k(e)l< ür >ti: ol(u)r(u)ŋ tiy(i)n : t(ė)m(i)ş : y(e)lme : ḳ(a)rġu : (e)dgüti:urġ(ı)l: b(a)s(ı)tma : t(ė)m(i)ş : bög<ü> ḳ(a)ġ(a)n : b(a)ŋ(a)ru : (a)nçayıdm(i)ş : (a)pa t(a)rḳ(a)nġ(a)ru : içre s(a)b : ıdm(i)ş : bilge tunyuḳuḳ(a)ny(ı)ġ ol: üz olsü yorıl(ı)m t(ė)d(e)çi: unam(a)ŋ: ol s(a)b(ı)ġ (ė)ş(i)d(i)p : sü yorıtd(ı)m: (a)ltun yış(ı)ġ : yols(ı)z(ı)n (a)şd(ı)m<ız> : (e)rt(i)ş üg(ü)z(ü)g : k(e)-ç(i)gs(i)z(i)n : k(e)çd(i)m(i)z : tün (a)ḳ(ı)td(ı)m(ı)z : bolçuḳa: t(a)ŋ ünt(ü)-rü: t(e)gd(i)m(i)z
T 32
tıl(ı)ġ k(e)lürti: s(a)bi (a)nt(a)ġ : y(a)r(ı)ş y(a)zıda : on tüm(e)n : sü t(ė)-r(i)lti: tir: ol s(a)b(ı)ġ (ė)ş(i)d(i)p : b(e)gl(e)r : ḳoop[(ı)n]y(a)n(a)l(ı)m :
T 32
(a)rıg ubutı y(ė)g : t(ė)di: b(e)n (a)nça: t(ė)r m(e)n : b(e)nbilge tunyuḳuḳ : (a)ltun yış(ı)ġ : (a)şa k(e)lt(i)m(i)z : (e)rt(i)ş üg(ü)z(ü)gk(e)çe k(e)lt(i)m(i)z : k(e)lm(i)şi: (a)lp tidi: tuym(a)dı: t(e)ŋri um(a)y :ıduḳ y(ė)r sub : b(a)sa b(ė)rti (e)r(i)nç : n(e)ke t(e)z(e)r biz
T 32
üküş t(ė)y(i)n : n(e)ke ḳoorḳuur biz : (a)z t(ė)y(i)n : ne b(a)s(ı)n(a)l(ı)m :t(e)g(e)l(i)m tid(i)m : t(e)gd(i)m(i)z : yulıd(ı)m(ı)z : (ė)kinti küünörtçe ḳıız(ı)p ḳ(a)lti: süŋ(ü)şd(ü)m(ü)z :
T 32
biz(i)nte : (ė)ki uçı: sıŋ(a)rça :(a)rtuḳ; (a)rti: t(e)ŋri y(a)rl(ı)ḳ(a)duḳ üç(ü)n : üküş t(ė)y(i)nḳoorkm(a)d(ı)m(ı)z : süŋ(ü)şd(ü)m(ü)z : t(a)rduş : ş(a)dra : udı: y(a)ny-d(ı)m(ı)z : ḳ(a)ġ(a)nin : tutd(u)m(u)z :
T 32
y(a)bġusin : ş(a)din(a)nta öl(ü)rti: (e)l(ı)ġçe (e)r : tutd(u)m(u)z:
T 32
ol oḳ tün : bod(u)nin s(a)yu :ı(d)t(ı)m(ı)z : ol s(a)b(ı)ġ (ė)ş(i)d(i)p : on oḳ b(e)gl(e)ri: bod(u)ni: ḳoopk(e)lti : yükünti : k(e)l(ı)ġme : b(e)gl(e)rin : bod(u)nin : it(i)p : yıġ(ı)p(a)zça : bod(u)n : t(e)zm(i)ş (e)rti: on oḳ süsin : sül(e)td(i)m
T 45
biz y(ė)me: sül(e)d(i)m(i)z : (a)nı (e)rt(di)m(i)z : y(ė)nçü üg(ü)z(ü)g :k(e)ça : tinsi oglı: (a)yt(ı)ġma : b(e)nl(ı)ġ (e)k t(a)ġ(ı)ġ : (e)rtüt(e)m(i)r ḳ(a)p(ı)ġḳa: t(e)gi: irt(i)m(i)z : (a)nta y(a)nturt(u)m(u)z :
T 45
in(e)lḳ(a)ġ(a)nḳa [(a)nç(ı)p m(a)nçud : s(a)ḳa]: t(e)zik : toḳ(a)r sın ⟨…⟩(a)nta b(e)rüki : (a)şoḳ b(a)şl(ı)ġ sogd(a)ḳ : bod(u)n : ḳoop k(e)lti:yük(ü)nti: [ögti?]: türük bod(u)n : t(e)m(i)r ḳ(a)p(ı)ġḳa: t(e)nsi oglıtinsi oglı: (a)yt(ı)ġma t(a)ġḳa : t(e)gm(i)ş idi yoḳ (e)rm(i)ş : ol y(ė)rke :b(e)n bilge : tunyuḳuḳ : t(e)gürtük üç(ü)ns(a)r(ı)ġ (a)ltun : ür(ü)ŋ küüm(ü)ş : ḳıız ḳood(u)z : (e)gri t(e)bi : (a)ġıbuŋs(ı)z : k(e)lürti: ėlt(ė)r(i)ş ḳ(a)ġ(a)n : bilg(e)sin üç(ü)n(a)lpin üç(ü)n : t(a)bġ(a)çḳa : y(ė)ti y(ı)ġirmi: süŋ(ü)şdi: ḳııt(a)nyḳa :y(ė)ti süŋ(ü)şdi: