İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

yigidin

12
geçiş
4,4
milyonda
20.190.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
2
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Dede Korkut Kitabı12369,9

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

DK D 0,61

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimDKEÇSToplam
yiğidin·1515
yigidin12·12

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
boyına61113,0613,902,45108,2
ḳırḳ1111411,4811,413,32154,3
aldı52419,349,192,2354,1
yanına33238,208,031,7327,5

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“yigidin” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (12) →
DK VI 38 … işidiçek ḳırḳ yigit aġlaşdılar ḳan ṭuralı ṣaġına baḳdı ḳırḳ yigidin aġlar gördi ṣolına baḳdı eyle gördi
DK IV 43 … urur yayanuŋ umudı olmaz ṣaġın ṣolın uruzuŋ çevürdiler ḳırḳ yigidin şehid itdiler
DK I 90 … bidevi atın oynatdı oġlanuŋ üzerine yıġnaḳ oldı oġlan ḳırḳ yigidin boyına aldı
DK I 36 ḳopdı erçel ḳopdı ḳırḳ yigidin boyına aldı ḳalın oġuzuŋ üstine yöriyiş itdi ne yirde gözel …
DK IV 17 ḳırḳ ala gözlü yigidin uruz boyına aldı ḳazan oġlını alup ḳara ṭaġlar üzerine ava …
DK I 80 ḳırḳ yigidin boyına aldı babasınuŋ ardınça yortup gitdi ol nāmerdler daḫ …
DK VI 7 ḳırḳ yigidin yanına aldı iç oġuzı gördi ḳız bulımadı ḳayıtdı girü döndi …
DK I 34 oġlan taḫta çıḳdı babasınuŋ ḳırḳ yigidin aŋmaz oldı ol ḳırk yigit ḥased eylediler birbirine söyledil …
DK I 45 … aḥ dirse ḫan yirinden örü ṭurdı oġlançuġın yanına alup ḳırḳ yigidin boyına ṣaldı ava çıḳdı av avladılar ḳuş ḳuşladılar ol ḳırḳ …
DK VI 26 … n varup gelesin didiler atasınuŋ anasınuŋ ellerin öpdi ḳırḳ yigidin yanına bıraḳdı yidi gün yidi gice yortdılar kāfirüŋ serḥadd …