İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

ışbara

10
geçiş
3,7
milyonda
21.648.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
3
eserde
1
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Küli Çor Yazıtı617.647,1
Ongin Yazıtı312.145,7
Kül Tigin Yazıtı1509,2

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KÇ —
O —
KT D 0,00

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: ışbara) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
küli61712,8313,542,45103,5
çor61912,7313,382,45101,9
yabġu3512,6814,301,7355,9
bilge65698,418,472,4459,0

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“ışbara” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (10) →
O 4 ḳapġan Ėl-tėriş ḳaġan ėliŋe ḳılıntım Ėl-ėtmiş Yabġu oġlı (I)şbara Tamġan Çor Yabġu in(i)si Bilge Işbara Tamġan Tarḳan Yamaġlı …
KÇ 8 Tür[k ] Işbara bilge Küli Çor kişi ⟨…⟩ ebmedöki yoḳ erti.
KÇ 23 ḳaġan inisi Ėl Çor Tėgin kelip, ulayu tört tėgin kelip, Işbara B(i)lge Küli Çoruġ yoġlat(t)ı, bedizin bedzet(t)i, olort(t) …
KÇ 2 ....tdoḳda yüge(t)türmiş, Işbara Çıḳan Küli Çor bolmiş.... Tunyuḳuḳ
KÇ 21–22 … elti. Süsin sançdı, elin altı. Oġlin kisisin bulnad[ı] .... Işbara B(i)lge Küli Çor [...s]üke tusa bol[ayi]n tidi. Ülügi ança …
KÇ G 1 tėgin kelti, T[ar]d[uş Işbara Bilge Küli] Çoruġ oġlı Yėgen Çor kelti.
O ek 6 [külü]g er edgü (I)şbara Tarḳan balbalı
O 4 … Ėl-ėtmiş Yabġu oġlı (I)şbara Tamġan Çor Yabġu in(i)si Bilge Işbara Tamġan Tarḳan Yamaġlıġ [ ėl] ėtmiş atam…..
KT D 33 ol (a)t (a)nta] ölti : (e)kinti : ışb(a)ra y(a)mt(a)r : boz (a)t(ı)g : bin(i)p : t(e)gdi : ol / (a)t ( …
KÇ 13 Oġlin k[iş]isin uduztuḳ[ı, ḳo]ntuḳı, itdüki, yer aldoḳı / [Işbara Bil]ge Küli Çor Tarduş bodunuġ ėt[i] ayu olortı