İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

yigrek

20
geçiş
7,4
milyonda
12.991.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
2
eserde
1
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kutadgu Bilig16217,5
Dede Korkut Kitabı4123,3

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KB D 0,83
DK D 0,33

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: yigrek) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
ḳayın31311,5411,931,7344,4
uḳuş31239,438,681,7330,3
bilig34727,646,741,7222,2

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“yigrek” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (20) →
KB 5076 taḳı munda yigrek bilig sözlemiş / sözüg ḳıysa ḳıylur ḳaçar ḳut timiş
KB 3817 taḳı munda yigrek ayur türk ḫani / ḳınama yalawaç söz aysa köni
KB 6599 maŋa munda yigrek aḍın bulmadım men / uluş kend ḳoḍayı kişide yırayı
KB 4075 taḳı munda yigrek ayur bu bilig / biligsizke birme aya beg elig
KB 1047 taḳı munda yigrek bilig sözlemiş / tükel bolsa ni’met tüker yaş timiş
KB 3450 taḳı erde yigrek eren ol turur / miŋ arzu bulup bu özin tıḍsa terk
KB 6104 taḳı munda yigrek ayur kör uḳuş / uḳuş yolı tutsa asıġlar üküş
DK X 33 atamdan yigrek ḳayın ata anamdan yigrek ḳayın ana ḳaytabanuŋ buġrası ürkdi gider ṣarvanlar öŋin ald …
KB 5748 maŋa munda yigrek tidüki özüm / ayayın saŋa men ay körklüg yüzüm
KB 5875 taḳı munda yigrek ayur uş bu söz / munı işke tutġıl aya eḍgü öz