İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

âsafı

olası alıntı: Arapça–Farsça Tüm bağlamlar →
75
geçiş
27,8
milyonda
4.224.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
1
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi7530,6

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,87

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimEÇSToplam
âsafı7575
âsâfı33

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
berhıyâ131512,2111,933,60207,2
berhayâ101411,8511,653,16151,6
berhayâvâr4410,7012,132,0067,3
berhıyâ’ya4410,7012,132,0067,3
berhayâ’da3310,3012,131,7350,5
âbâd3239,979,201,7332,7
dilîr51059,837,742,2344,0
serâperdei4879,667,691,9934,9
dîvânı83079,426,872,8060,7
dâvûd31968,506,111,7119,5
vezîri119848,415,653,2564,9
sadrıa‘zam35297,354,671,6613,7
sâhibi51.6906,543,732,0716,7
verüp31.7225,772,971,517,1
süleymân42.3715,742,921,749,3
hazreti95.9455,612,772,5619,3
mahalde32.2255,422,601,455,8
gelüp55.0515,002,151,737,2
paşa89.4784,781,922,089,6
hemân33.8654,641,801,243,2
olan56.7714,581,731,565,0
olup1117.2814,381,522,168,9
üzre511.8893,780,921,051,7
ü311.2953,110,260,280,1
u417.4342,900,050,060,0
dahi313.1862,890,030,040,0
cümle321.1972,21-0,65-0,990,7
ile323.7692,04-0,82-1,321,2
ve12147.9191,41-1,45-6,0318,3

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“âsafı” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (75) →
EÇS IV 328b … işdir. Yine imâr olup sene 1039 târîhinde Murâd Hân-ı Râbi‘ âsafı Hüsrev-i Şîr harâb etmişdir. Hâlâ dest-i Âl-i Osmân'da sehe …
EÇS VIII 215a Tîğıyâ hayr du‘â eyle dedim târîhin, / Ola âbâd müdâm âsaf-ı Ahmed Paşa. / Sene (---).
EÇS VI 118b … ların dîbâ ve şîb ve zerbâf kîse zarflara koyup serâperde-i Âsaf-ı Berhayâ'da miftâhları Sadrıa‘zama "Allâh mübârek etsin" dey …
EÇS VI 109a … a otluğa giden huddâmlara rahne etmeden hâlî olmadıkları(n) Âsaf-ı dilîrin mesmû‘u olup ol ân Rûmeli eyâleti askeriyle Beğko P …
EÇS X Y185a … şa alay-ı azîm ile Sâlihiyye şehrine dâhil olup serâperde-i Âsaf-ı Berhıyâ'sında karâr edince sandaliyyesinde ber-karâr olup i …
EÇS VII 121b Âsaf-ı a‘zam Sefer Gâzî Ağa, / Himmetiyle bu cisr etdi binâ, / Hak …
EÇS VI 178a–178b … bü'l-kelâm yiğit arzları Sadrıa‘zamın dest-i şerîfine verüp Âsaf-ı münşî-i dilîr feza‘nâmeyi kırâ’at etdikde mefhûmu ma‘lûm-ı …
EÇS IV 363a … Van hükûmetin Âsaf'a verdi. Ba‘dehû Dâvûd Nebî intikâl edüp Âsaf-ı Berhıyâ Hazret-i Süleymân'a vezîr olup anın da tahtını berh …
EÇS VII 22b … ammâ hâl bu kim Vezîr-i a‘zam hayli zehredâr cür’et sâhibi Âsaf-ı dilîr düz taban imiş. Eğer zerrece yerinden hareket etse as …
EÇS I 183b … Aksâ'yı binâ ederken asâsına dayanup merhûm oldukda vezîri Âsaf-ı Berhayâ pederi yanında defn etdüği cemî‘i Kabâbıta ve İsrâ’ …