İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

çâsâr

60
geçiş
22,2
milyonda
5.216.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
23
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi6024,5

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,09

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
çâsârın43010,519,552,0045,6
inpirator31710,329,951,7336,0
buyurdular42398,786,561,9828,5
deyince33667,855,531,6917,2
sultânım34927,485,101,6815,4
vezîr35387,364,971,6814,9
kral36877,044,621,6613,5
hazretleri37097,004,571,6613,3
dedikde49686,994,541,9117,6
kalkup38366,784,331,6512,4
varup41.2376,664,181,8915,7
hemân53.8655,382,861,9311,3
deyü46.0074,431,901,474,7
yine37.3723,731,190,971,6
üzre411.8893,460,920,941,3
paşa39.4783,370,830,760,8
ü311.2953,110,580,570,4
dahi313.1862,890,350,380,2
ammâ315.2292,680,150,170,0
cümle421.1972,620,090,110,0
edüp323.9572,03-0,51-0,730,4
ve18147.9191,99-0,55-1,963,1

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“çâsâr” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (60) →
EÇS VII 71a … eger at ile ise kral at başı çeküp andan avret geçer, eger çâsâr piyâde ise yine kral bir avrete râst gelirse el kavşurup du …
EÇS VII 53a … rlık arabaları ve cümle ağırlıklar mukaddem gitsinler’ deyü çâsâr hazretleri eyle buyurdular" dediklerinde hemân paşa eydir:
EÇS VII 65a … p kapunun iç yüzünde durur mu?" dedikde varup gördük, meğer çâsâr tahtından enüp mataracıbaşıyı zerdûz üsküf-ı mehâbet-i Hacı …
EÇS VII 64a … en mehterhâne-i Âl-i Osmânı çalarak huzûruma gelsinler deyü çâsâ[r] buyurdular" deyince hemân bizim paşa eydir:
EÇS VII 66b Ba‘dehu çâsâr önüne hınto arabalar içre otağı getirüp cümle zer-ender-zer …
EÇS VII 68a … irmişlerdi. İki sâ‘at kâmil Ma‘dî-kereb gibi ta‘âmlar yenüp çâsâr yalnız başlı başına yeyüp ba‘zı ta‘âmlardan mahabbeten paşa …
EÇS VII 66a Andan cümlemiz çâsâr huzûrundaki soffa üzre cümle müşk-i Hoten ve cümle amber-i …
EÇS VII 53b–54a "Bire hey, mel‘ûn ve bî-dînler, söze gelse ‘Çâsâr şöyle cem-cenâb ve azîmü'ş-şân 54a filân falândır’ dersin …
EÇS VII 53b "Vallâhi mel‘ûn ve bî-dîn bir dahi senin ağzından çâsâr azametiyle şöyle buyurdu lafzını işitmeyem, yohsa seni hanç …
EÇS VII 66a … il‘at-i fâhire geydirilüp Zirin vilâye[ti]ne ban olup eline çâsâr bir gümüş külüng verüp ban oldu.