İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

çeşmesârlar

20
geçiş
7,4
milyonda
13.110.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
8
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi208,2

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,68

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
âbı81.9897,036,082,7952,1
hayât37876,936,011,7119,1
vardır78.5684,743,782,4524,0
aded59.0464,183,222,0013,5
niçe37.0563,802,841,496,7
cümle621.1973,212,261,949,4
ve14147.9191,630,671,402,8

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“çeşmesârlar” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (20) →
EÇS VI 68b … eşmesi ve Seget kapusunda Memi Şâh çeşmesi ve niçe yüz aded çeşme-sârlar var.
EÇS IV 325b … şme-sâr-ı âb-ı hayvân: Bu şehr-i Rey içre cümle yüz on aded çeşme-sârlar vardır kim âyende vü revendegân u müsâfirân ve devâbâtları …
EÇS V 129a–129b … çeşmesâr-ı âb-ı revân: Bu şehir içre cümle yüzden mütecâviz çeşmesârlar revândırlar kim aslâ lüleleri yokdur. Hemân selsebîl-âsâ ce …
EÇS IX Y12a Bunlardan mâ‘adâ târîhsiz çeşmesârlar firâvân cârî revândır.
EÇS VIII 315a–315b … çeşmesi binâ olunup rûh-ı şerîfine 315b hibe olundu. Niçe çeşme-sârlar vardır ammâ âb-ı nâbların nûş edüp ma‘lûmumuz olan çeşmeler …
EÇS IX Y30b … ndan mâ‘adâ ba‘zı hânelerden tarîk-ı âmlar üzre ikişer üçer çeşmesârlar selsebîl-âsâ cereyân eder iki bin çeşme-i cân-fezâ vardır, …
EÇS VIII 350b Ve bu sarây-ı ma‘mûr içre latîf ü nazîf âb-ı hayât çeşme-sârlar vardır. Ve içerde ve taşrada kulle-i azîmleri cümle demir k …
EÇS VI 63a … sebîli, ma‘lûmumuz bunlardır, ammâ bu şehirde uyûn-ı câriye çeşme-sârlar yokdur.
EÇS I 43b–44a … içre gerüde kıble kapusu tarafındaki iki pâyelerde bir{er} çeşmesârlar vardır. Cümle cemâ‘at âb-ı nâbından nûş edüp def‘-i atşân e …
EÇS VII 126b … ü-misâl berrâk ve rakîk mâ-i tâhirdir. Ve bunun emsâli niçe çeşmesârlar kayalardan tulû‘ etdiği bâhirdir. Ammâ şehr içre Ahmed Ağa …