Veriyi tablo olarak gör
| Eser | Geçiş | Milyonda |
|---|---|---|
| Dede Korkut Kitabı | 1 | 30,8 |
| Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi | 114 | 46,6 |
Metin içindeki dağılım
Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).
Yazım değişkeleri
Tarihsel ses ve yazım denklikleri →Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.
Eserlere göre kullanım
Tüm anlam ayrışmaları →Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: ömri) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.
Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.
Eşdizimlilik
Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.
| Eşdizim | Birlikte | Toplam | Konum | logDice | MI | t | G² |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| azîzleri | 26 | 31 | 12,51 | 11,26 | 5,10 | 388,5 | |
| müddeti | 32 | 264 | 11,43 | 8,47 | 5,64 | 317,2 | |
| yitmiş | 9 | 14 | 11,16 | 10,88 | 3,00 | 125,6 | |
| yetmişe | 9 | 19 | 11,10 | 10,44 | 3,00 | 117,5 | |
| girânmâyeleri | 8 | 8 | 11,06 | 11,52 | 2,83 | 127,8 | |
| hey’eti | 8 | 41 | 10,71 | 9,16 | 2,82 | 87,4 | |
| girânmâyesi | 5 | 6 | 10,40 | 11,26 | 2,24 | 74,5 | |
| girânmâye | 5 | 7 | 10,39 | 11,03 | 2,24 | 71,5 | |
| medîd | 5 | 15 | 10,30 | 9,93 | 2,23 | 60,8 | |
| nâzenînlerinde | 4 | 5 | 10,09 | 11,20 | 2,00 | 58,9 | |
| nâzenîni | 4 | 10 | 10,03 | 10,20 | 2,00 | 50,4 | |
| girânmâyesin | 3 | 3 | 9,70 | 11,52 | 1,73 | 47,9 | |
| âlîmâye | 3 | 3 | 9,70 | 11,52 | 1,73 | 47,9 | |
| nâzenînlerin | 3 | 4 | 9,69 | 11,10 | 1,73 | 43,4 | |
| seyâhatde | 4 | 45 | 9,68 | 8,03 | 1,99 | 36,9 | |
| âmili | 3 | 9 | 9,63 | 9,93 | 1,73 | 36,5 | |
| savmı | 3 | 19 | 9,52 | 8,86 | 1,73 | 31,3 | |
| nâzenîn | 3 | 29 | 9,42 | 8,25 | 1,73 | 28,6 | |
| azîzi | 5 | 128 | 9,40 | 6,84 | 2,22 | 37,7 | |
| mu‘ammer | 6 | 272 | 8,99 | 6,02 | 2,41 | 38,4 | |
| azîz | 5 | 244 | 8,83 | 5,91 | 2,20 | 31,3 | |
| geçirüp | 5 | 250 | 8,81 | 5,87 | 2,20 | 31,0 | |
| dâvûd | 4 | 196 | 8,72 | 5,90 | 1,97 | 25,0 | |
| tavîl | 3 | 131 | 8,64 | 6,07 | 1,71 | 19,4 | |
| âh | 3 | 149 | 8,54 | 5,88 | 1,70 | 18,6 | |
| hâsılı | 3 | 152 | 8,52 | 5,86 | 1,70 | 18,5 | |
| nûh | 4 | 322 | 8,23 | 5,19 | 1,95 | 21,0 | |
| sene | 46 | 6.240 | 7,89 | 4,43 | 6,47 | 197,5 | |
| altmış | 5 | 942 | 7,28 | 3,96 | 2,09 | 18,1 | |
| yetmiş | 11 | 2.275 | 7,24 | 3,83 | 3,08 | 38,1 | |
| âhir | 3 | 775 | 6,79 | 3,51 | 1,58 | 9,1 | |
| olmuşdur | 3 | 1.850 | 5,64 | 2,25 | 1,37 | 4,6 | |
| hazreti | 9 | 5.945 | 5,60 | 2,15 | 2,32 | 12,9 | |
| dörd | 3 | 2.061 | 5,50 | 2,09 | 1,33 | 4,1 | |
| yüz | 17 | 12.272 | 5,49 | 2,02 | 3,11 | 22,2 | |
| süleymân | 3 | 2.371 | 5,31 | 1,89 | 1,27 | 3,5 | |
| târîhinde | 3 | 2.387 | 5,30 | 1,88 | 1,26 | 3,5 | |
| olup | 16 | 17.281 | 4,91 | 1,44 | 2,53 | 11,9 | |
| oldu | 3 | 3.361 | 4,82 | 1,39 | 1,07 | 2,1 | |
| cemî‘i | 3 | 3.687 | 4,69 | 1,25 | 1,01 | 1,7 |
Hemen solunda
Hemen sağında
Dağılımsal komşular deneysel
Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.
Biçim ailesi
ömri* ile tüm bağlamlar →“ömri” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.
Örnek bağlamlar
Tümü (115) →| EÇS V 23a | … mer ve Zâl-ı zamân u zamâne olup kuvveti gitmiş ve müddet-i | ömr-i | girân-mayeleri yüze yetmiş olurlar. Netîce-i kelâm örfiyyed … |
| EÇS VIII 379a | … i vilâyet, mehbıt-ı nokta-i icâbet, âmil-i âlî-mâye hâsıl-ı | ömr-i | girânmâye, zübde-i evliyâ, umde-i asfiyâ ya‘nî eş-Şeyh tarî … |
| EÇS I 101b | … çekdiklerinden Âhî tahallüs ederdi. Mahlasının te’sîrinden | ömr-i | nâzenîni âh [u] vâh ile güzer edüp Karaferye'de medfûndur. … |
| EÇS IX Y94a | … ı felek gibi cevelân edüp ahâlî-i vilâyet kendi gendümlerin | ömr-i | azîzleri gibi öğüdüp kût-ı lâyemût kifâflanırlar. Bu değirm … |
| EÇS II 271a–272b | … ki yüz âdem derece-i şehâdete kadem basdılar, bu kemîngâhda | ömr-i | gümânların yasdılar, ve sâ’ir guzât-ı muvahhidîn kılıçların … |
| EÇS I 19b | … übüvvet gelüp müddet-i risâletleri 23 sene oldu ve müddet-i | ömr-i | azîzleri 63 sene olup nübüvvetden sonra Mekke münkirleri il … |
| EÇS IX Y3a | Bu hakîr vakt-i şebâbda henüz | ömr-i | girânmâyemiz pencâh sâle bâliğ iken hakîr dahi nâ-bâliğ müc … |
| EÇS IX Y252b | … vâsılîn matlûbü't-tâlibîn Hazret-i şeyh Muhyiddînü'l-Arabî: | Ömr-i | şerîfi 78 sene, vefatı sene 572. Evsâfı mezkûrdur. Ammâ yin … |
| EÇS IV 292a | … îl oldu, deyü haber yollayalım." dedikde "Be-ser-i çeşm, ey | ömr-i | azîzim Evliyâ akam!" deyü hakîr ile bir günde gâyet hüsn-i … |
| EÇS I 1b | … ehzâdegân-ı Murâd Hân târîhleriyle ve müddet-i saltanatı ve | ömr-i | azîzleri. |