İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

üstâdları

47
geçiş
17,4
milyonda
6.425.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
7
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi4719,2

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,79

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
zamânımız91812,1511,813,00135,1
tîşe53710,939,922,2359,6
zamânemiz3810,8011,391,7342,7
urmada3910,7811,221,7341,8
mânend3889,517,931,7227,1
ana81.1037,835,702,7747,8
eyle52.2536,153,992,1018,4
hâlâ73.7215,933,752,4523,6
ederler34.5654,412,241,364,6
olan36.7713,851,671,192,8
vardır38.5683,511,331,041,9
edüp423.9572,450,260,330,1
ve14147.9191,63-0,56-1,772,5

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“üstâdları” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (47) →
EÇS VII 69a … ni sulayup kabak ve karpuz ve kavun ve hıyar tohumları eküp üstâdları bu ekilen tohumların üstlerine sepe sepe işeyüp alâ mele’i' …
EÇS I 127a … esbâblar kesüp eyle sihr-i i‘câz iğne ururlar kim İslâmbol üstâdları ana mânend bir sûzen urmağa âcizlerdir. Ve üsârâlarının mah …
EÇS VII 60a … ân üzre bir erganon mahfeli mahfeli var kim henüz zamânemiz üstâdları eyle bir kasr-ı musanna‘a tîşe ve erre urup yapmağa kâdir d …
EÇS I 35b–36a … adar üstâd-ı mermer-bür san‘at harc etmişdir kim hâlâ cihân üstâdları ana bir tîşe urmağa kâdir [de]ğildir. Ammâ mihrâbı ve minbe …
EÇS X Y154b … pâre âlât-ı âteşbâzlık san‘atı Frenge mahsûs iken bu Mısır üstâdları bu Nîl kesiminde sihir mertebesinde san‘atlar icrâ eyleyüp …
EÇS VI 13a … sarf edüp bu sûrda eyle tasarruflar etmişdir kim zamânımız üstâdları ol binâ-yı refî‘u'ş-şâna mânend bir hisâr inşâ etmeğe kâdir …
EÇS X Y171b … ükkân cümle altmış beş, neferât altı yüzdür kâmil. Ammâ Rûm üstâdları gibi üstâd-ı kâmil değillerdir.
EÇS VIII 359a–359b … arda dilberânlar ile musâhebet ederler, ayıb değildir, zîrâ üstâdları ve peder [ü] mâderleri tefâhür kesb ederler.
EÇS IX Y75a–Y75b … akkaşdır kim lûce ve lâcüverd silusun hall etmede zamânımız üstâdları âcizdir.
EÇS III 2b 97. Venedik hükmünde olan kal‘alarının üstâdları ve niçe gûne olan tedbîrleri bildirir.