İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

şebeş

25
geçiş
9,3
milyonda
10.956.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
5
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi2510,2

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,55

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
logoş5812,2813,042,2484,6
uğvar31411,3011,501,7342,6
kiriş36010,189,401,7333,3
erdel53988,607,412,2241,6
fethi45317,886,671,9829,2
menzili31.9685,624,361,6512,5
kal‘ai97.7335,253,972,8133,1
evsâfı32.7765,133,871,6110,5
nehri54.9855,033,762,0716,9
ve22147.9192,281,002,359,2

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“şebeş” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (25) →
EÇS VI 2a … da bir dağlık ve ormanlık içre çâr-kûşe ma‘mûr kal‘adır kim Şebeş kadısı niyâbetidir, ammâ yeniçeri odaları konmayıp ancak di …
EÇS V 75a … raş ve ne Sibin ve ne Praşo ve ne Udvarhel ve Belgrad ve ne şebeş Uğvar ve ne Hasvar ve ne Sakmar ve ne Eçetvâr ve ne Karol v …
EÇS VI 113a … tivar ve Turdar ve Şolomkovar ve Şamos Uğvar ve Kolojvar ve Şebeş Uğvar ve Köyvar ve Laboşvar ve Nagbanyavar ve Aranoş Megeşv …
EÇS VI 31b Menzil-i kurb-ı kal‘a-i şebeş: Bu mahalde cemî‘i vüzerâ ve vükelâ ve mîr-i mîrânlara ve s …
EÇS III 116b … elek kal‘asın geçüp Tuna'ya nehr-i Moreç ve nehr-i Tımış ve Şebeş, bunlar Tımışvâr'dan aşağı Pançova kurbunda nehr-i azîm Tun …
EÇS V 69a … mîn re’y-i ahsen görüp Tımışvâr sahrâsı içre Erdel kralının şebeş kal‘asına ve Logoş kal‘asına amân u zamân vermeyüp kal‘atey …
EÇS VII 92b Evsâf-ı menzil-i kal‘a-i Şebeş
EÇS V 183b … konmuş, ammâ azîm askeri var idi ve Vârat paşası Sinân Paşa şebeş kal‘ası yolunda ârâm etmiş ve Adana eyâletiyle Yentür Hasan …
EÇS VII 86a Bu nehr-i Şebeş Kiriş tâ Erdel vilâyetinde Şebeşvar kal‘asına andan bu Vara …
EÇS VI 7b Evsâf-ı kal‘a-i Şebeş Uyvar