İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

şey’i

olası alıntı: Arapça–Farsça Tüm bağlamlar →
38
geçiş
14,1
milyonda
7.821.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
6
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi3815,5

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,85

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimEÇSToplam
şey’i3838
şeyi2525

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
kalîl41411,3011,312,0056,0
zâyi32510,6110,061,7336,2
olsa45307,856,071,9725,8
gayri31.5065,994,141,6311,6
her105.9675,773,892,9535,6
yokdur34.6454,392,521,435,5
niçe47.0564,212,331,606,6
vardır38.5683,511,641,172,7
ammâ515.2293,421,541,474,2
yüz312.2723,001,120,931,4
edüp423.9572,450,570,650,6
ve12147.9191,41-0,47-1,351,5

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“şey’i” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (38) →
EÇS X Y118b … ri nebâtât [u] giyâhâtdan hâsıl olan sığır tezeği dedikleri şey’i yakarlar. Ve hammâmcının ücret ile tutulmuş dörd beş dâne z …
EÇS III 39b … îdenin erzâklarına vaz‘-ı yed edemezler. Bir kimesnenin bir şey’i zâyi‘ olsa zann-ı gâlibi olan kimesneyi "şer‘ullah" deyü bu …
EÇS VII 67a … oğazında sallanup durur, esbâb-ı ihtişâmı hemân budur gayri şey’i yokdur. Gûyâ hemân bir siyâh roklalı papasdır kim her bâr b …
EÇS X Y239a … arımsağı isti‘mâl ederler. Ve soğanı ve tuzundan gayrı ucuz şey’i yokdur. Ve,
EÇS IX Y307b "Eğer bu çölde huccâcın bir şey’i zâyi‘ olursa, sizden tazmîn olunup deriniz yüzerim" deyü te …
EÇS III 159b … "Şer‘in iktizâsı sihriyle bu asıl keşf [u] kerâmet misilli şey’i gösterenleri it necîsiyle âteşe göyündürmek gereklidir" dey …
EÇS X Y24a … ur. Ve hakîr ilme'l-yakîn ve ayne'l-yakîn hâsıl eylemediğim şey’i tahrîr Q 168a etmek mu‘tâdım değildir, ammâ iktizâ hasebi …
EÇS X Y98b … zamân-ı kadîmde birbirlerine arz-ı ma‘rifet etmek içün iki şey’i iltizâm edinmişler. Biri cemî‘i câmi‘lerin kubbeleri birer …
EÇS VII 102a … in ahvâlâtlarına vâkıf olduk, ammâ muharrir-i âlem gibi her şey’i tahrîr olunmak mümkin olmadığından bu kadarla iktifâ edüp k …
EÇS IX Y81b … yı bâzârı ve hânedânları ve gayri imâretleri ve'l-hâsıl her şey'i Ma‘nisa şehrinden çokdur ve büyükdür. Ammâ Ma‘nisa'da selât …