İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

‘aybı

olası alıntı: Arapça–Farsça Tüm bağlamlar →
6
geçiş
2,2
milyonda
31.061.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
2
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kutadgu Bilig681,6

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KB D 0,33

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimKBToplam
‘aybı66
‘aybi22
aybı11

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
erdem38810,0310,901,7339,6
kişi39926,627,411,7225,0

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“‘aybı” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (6) →
KB 534 kimi sewse ‘aybı kör erdem bolur / kimi sewmese erdem öktem bolur
KB 3513 bu dünya özin keḍ sewitmiş saŋa / ḳamuġ ‘aybı erdem körünmiş saŋa
KB 3516 negü tir eşitgil bu sewmiş kişi / sewügke sewüg ‘aybı erdem başı
KB 3514 taŋ ermez seniŋdin meselde kelir / ḳayu neŋ sewüg bolsa ‘aybı barır
KB 1328 tuz etmekni kiŋ tut kişike yitür / kişi ‘aybı körse sen açma yitür
KB 3505 kişisiz tirilme kişiler ara / kişi ‘aybı körme özüŋni köre