Veriyi tablo olarak gör
| Eser | Geçiş | Milyonda |
|---|---|---|
| Dede Korkut Kitabı | 12 | 369,9 |
| Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi | 51 | 20,8 |
Metin içindeki dağılım
Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).
Yazım değişkeleri
Tarihsel ses ve yazım denklikleri →Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.
Eserlere göre kullanım
Tüm anlam ayrışmaları →Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: acı) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.
Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.
Eşdizimlilik
Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.
| Eşdizim | Birlikte | Toplam | Konum | logDice | MI | t | G² |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| tatlı | 4 | 37 | 10,36 | 9,18 | 2,00 | 43,4 | |
| gözden | 3 | 22 | 10,18 | 9,51 | 1,73 | 34,0 | |
| yaşın | 3 | 22 | 10,18 | 9,51 | 1,73 | 34,0 | |
| yig | 3 | 45 | 9,83 | 8,48 | 1,73 | 29,5 | |
| kuyuları | 3 | 77 | 9,46 | 7,70 | 1,72 | 26,2 | |
| sular | 5 | 178 | 9,41 | 7,23 | 2,22 | 40,4 | |
| göl | 3 | 130 | 8,99 | 6,95 | 1,72 | 23,0 | |
| ağ | 3 | 205 | 8,52 | 6,29 | 1,71 | 20,3 | |
| suları | 3 | 307 | 8,05 | 5,71 | 1,70 | 17,9 | |
| suyu | 4 | 667 | 7,49 | 5,00 | 1,94 | 20,1 | |
| olduğundan | 3 | 816 | 6,81 | 4,30 | 1,64 | 12,2 | |
| su | 4 | 1.367 | 6,52 | 3,97 | 1,87 | 14,6 | |
| kenârında | 3 | 1.347 | 6,12 | 3,58 | 1,59 | 9,4 | |
| ederek | 4 | 2.089 | 5,93 | 3,36 | 1,80 | 11,4 | |
| ola | 3 | 1.588 | 5,90 | 3,34 | 1,56 | 8,5 | |
| değildir | 3 | 2.126 | 5,49 | 2,92 | 1,50 | 6,9 | |
| olur | 6 | 6.012 | 5,02 | 2,42 | 1,99 | 10,4 | |
| eder | 4 | 4.249 | 4,93 | 2,33 | 1,60 | 6,5 | |
| var | 4 | 7.646 | 4,09 | 1,49 | 1,29 | 3,1 | |
| vardır | 4 | 8.568 | 3,92 | 1,32 | 1,20 | 2,5 | |
| ammâ | 7 | 15.229 | 3,91 | 1,30 | 1,57 | 4,3 | |
| ile | 6 | 23.769 | 3,04 | 0,43 | 0,64 | 0,5 | |
| ve | 22 | 147.919 | 2,28 | -0,33 | -1,20 | 1,3 |
Hemen solunda
Hemen sağında
Dağılımsal komşular deneysel
Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.
Biçim ailesi
acı* ile tüm bağlamlar →“acı” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.
Örnek bağlamlar
Tümü (63) →| EÇS IX Y77a | … ik helvâ alup tatlı ve ballı yeyüp helvâcı cüvânları yüzüne | acı | acı bakup tebessüm ederek helvâ tenâvül ederler. Bâ-husûs c … |
| DK III 183 | … ḳduŋ-mı ḳız ḳarġu kibi ḳara ṣaçuŋ yolduŋ-mı ḳız ḳara gözden | acı | yaşun dökdüŋ-mi ḳız güz alması kibi al yaŋaġuŋ yırtduŋ-mı ḳ … |
| EÇS X Y30b | … u yerlere "Merecü'l-bahreyni yeltekıyân" derler. Üç yüz mîl | acı | deryâyı tatlı edüp deryânın rengin humret üzre eder. |
| EÇS IX Y77a | … elvâ alup tatlı ve ballı yeyüp helvâcı cüvânları yüzüne acı | acı | bakup tebessüm ederek helvâ tenâvül ederler. Bâ-husûs cum‘a … |
| EÇS VII 142a | … -i şarka 5(?) sâ‘atde sahrâlar içre yine Tataristân'ı geçüp | acı | sular içüp, |
| EÇS X Y312a | … kdır. Eğer bu halîc her sene hafr olunmasa iki cânibde olan | acı | buhayreler mevci cisirleri kat‘ edüp Buhayre vilâyetinde ni … |
| EÇS VII 140b | Evvelâ Freng hisârı içinde Hacı Murâd Hammâmı, | Acı | Hammâm, Tatlı Hammâm. Taşra büyük kal‘ada Sultân Süleymân G … |
| DK X 23 | … yumruḳ ṭoḳınsa aġlayuban dört yanına baḳar olur ala gözden | acı | yaşın döker olur ala gözlü oġluŋuzı görinçe big baba ḫatun … |
| EÇS X Y332a | Bu geçit nehri | acı | deryâdan girme bir boğazdır, tâ Buhayre vilâyetinin ortasın … |
| EÇS VIII 266a | … dur, ammâ zeytûnu hurmâ gibi tâze iken tenâvül olunur, aslâ | acı | değildir. Ve pembesi rub‘-ı meskûnda olmak ihtimâli yokdur. |