Veriyi tablo olarak gör
| Eser | Geçiş | Milyonda |
|---|---|---|
| Dede Korkut Kitabı | 7 | 215,8 |
| Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi | 776 | 317,0 |
Metin içindeki dağılım
Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).
Yazım değişkeleri
Tarihsel ses ve yazım denklikleri →Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.
Eserlere göre kullanım
Tüm anlam ayrışmaları →Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: alay) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.
Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.
Eşdizimlilik
Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.
| Eşdizim | Birlikte | Toplam | Konum | logDice | MI | t | G² |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| çavuşları | 47 | 125 | 10,73 | 7,34 | 6,81 | 405,4 | |
| saf | 24 | 83 | 9,83 | 6,96 | 4,86 | 191,7 | |
| gürûh | 21 | 207 | 9,44 | 5,45 | 4,48 | 119,8 | |
| gâziyânı | 18 | 116 | 9,36 | 6,06 | 4,18 | 118,7 | |
| mevc | 15 | 110 | 9,10 | 5,88 | 3,81 | 94,8 | |
| fevc | 14 | 75 | 9,06 | 6,33 | 3,70 | 97,9 | |
| sâf | 13 | 61 | 8,98 | 6,52 | 3,57 | 94,8 | |
| ubûr | 54 | 2.776 | 8,96 | 3,07 | 6,47 | 135,7 | |
| tenbîh | 15 | 232 | 8,92 | 4,80 | 3,73 | 71,8 | |
| remmâ | 12 | 40 | 8,90 | 7,01 | 3,44 | 96,9 | |
| fasıl | 14 | 199 | 8,87 | 4,92 | 3,62 | 69,4 | |
| çalarak | 12 | 182 | 8,67 | 4,83 | 3,34 | 57,9 | |
| kol | 13 | 340 | 8,57 | 4,04 | 3,39 | 48,9 | |
| bölük | 12 | 264 | 8,55 | 4,29 | 3,29 | 49,1 | |
| çavuşu | 9 | 39 | 8,49 | 6,64 | 2,97 | 67,2 | |
| âdemlerdir | 11 | 223 | 8,49 | 4,41 | 3,16 | 46,8 | |
| ile | 248 | 23.769 | 8,37 | 2,17 | 12,24 | 367,4 | |
| güzer | 11 | 321 | 8,35 | 3,88 | 3,09 | 39,1 | |
| dağî | 8 | 42 | 8,31 | 6,36 | 2,79 | 56,3 | |
| gösterüp | 9 | 152 | 8,30 | 4,67 | 2,88 | 41,5 | |
| oğuz | 9 | 157 | 8,29 | 4,63 | 2,88 | 40,9 | |
| mücâhidânlardır | 7 | 8 | 8,18 | 8,56 | 2,64 | 78,9 | |
| mükellef | 11 | 514 | 8,12 | 3,20 | 2,96 | 29,5 | |
| ederler | 45 | 4.565 | 8,11 | 2,09 | 5,13 | 61,8 | |
| tertîb | 8 | 193 | 8,07 | 4,16 | 2,67 | 31,3 | |
| çıkup | 17 | 1.415 | 7,99 | 2,37 | 3,33 | 28,6 | |
| istikbâle | 7 | 133 | 7,97 | 4,50 | 2,53 | 30,7 | |
| fukarâlardır | 6 | 35 | 7,91 | 6,21 | 2,42 | 40,9 | |
| gâzîlerdir | 6 | 36 | 7,91 | 6,17 | 2,42 | 40,5 | |
| bilmezler | 6 | 130 | 7,75 | 4,31 | 2,33 | 24,7 | |
| ederek | 18 | 2.089 | 7,68 | 1,89 | 3,10 | 21,0 | |
| gösterirler | 5 | 19 | 7,67 | 6,82 | 2,22 | 38,8 | |
| orduyı | 7 | 349 | 7,66 | 3,11 | 2,34 | 17,9 | |
| mücâhidân | 5 | 28 | 7,66 | 6,27 | 2,21 | 34,5 | |
| bâğî | 5 | 39 | 7,64 | 5,79 | 2,20 | 30,9 | |
| alayköşkü | 5 | 42 | 7,63 | 5,68 | 2,19 | 30,2 | |
| haşerât | 5 | 44 | 7,63 | 5,61 | 2,19 | 29,7 | |
| askeri | 17 | 2.049 | 7,62 | 1,84 | 2,97 | 18,9 | |
| hânesine | 5 | 89 | 7,55 | 4,60 | 2,14 | 22,5 | |
| kavmdir | 5 | 89 | 7,55 | 4,60 | 2,14 | 22,5 |
Hemen solunda
Hemen sağında
Dağılımsal komşular deneysel
Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.
Biçim ailesi
alay* ile tüm bağlamlar →“alay” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.
Örnek bağlamlar
Tümü (783) →| EÇS X Y190a | … oyununca yedi bölükden alay çavuşları gelüp hâliyeleri olan | alay | ile getirdikleri bahşîşlerin isterler. Cânpûlâdzâde iki kîs … |
| EÇS X Y152a | … se ile ve bî-hisâb cevâhir ile âzâd olup Mısır'da böyle bir | alay | günlerinde bir dârât [u] azamet ile ubûr ederler kim tarîk- … |
| EÇS X Y207a | Fasıl yigirmi birinci | alay | / Akabe askerin ve hazîne ve masârıfların beyân eder |
| EÇS X Y418a | Ba‘de't-ta‘âm bir | alay | Habeş tüccârları ve yeniçeri Cebertileri gelüp Habeş'e gitm … |
| EÇS VII 44b | … döğerek cümle asâkiriyle âheste âheste giderek yanımız sıra | alay | gemilerinde sadâ-yı Allâh Allâh ile gülbâng-ı Muhammedî çek … |
| EÇS III 177b–178b | … ına kırdırup Sultân İbrâhîm kanı havfın alsa gerek. Siz bir | alay | piyâde garîb yeniçerilersiz. Bu Üsküdar sahrâsında ne işler … |
| EÇS VII 50a | Bu varoşun tâ ortasından | alay | ile ubûr edüp 3 sâ‘atde ma‘mûr kurâları ve çemenzâr vâdîler … |
| EÇS I 155a | Esnâf-ı hîzân-ı dilberân: Nefer 500, bunlar bir | alay | hâne-berdûş hîzân-ı ulefeciyân-ı mepşûtânlardır kim kadr [u … |
| EÇS VI 8a | … zîlerimiz alup beş yüz esîr ile ordu-yı Melek Ahmed Paşa'ya | alay | ile gelinüp bir niçe kâfirleri serdâra dil götürülüp ba‘de' … |
| EÇS VI 60a | … yerdir kim cümle halkı dem-be-dem ayş [ü] nûşa mukayyed bir | alay | serhad gâzîleri garîb-dost sofraları meydânda, ni‘metleri m … |