İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

arab

609
geçiş
225,7
milyonda
495.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
129
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi609248,8

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,87

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimAHEÇSToplam
arab·609609
a‘râb·22
‘arab112

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
acem’de9829611,797,529,85864,9
rûm1361.16111,306,0211,48886,9
acem9972711,256,249,82676,4
hind3619010,536,715,94271,2
müverrihânı221619,876,244,63150,1
ırâkı211369,856,424,53148,8
acem’den16729,596,943,97126,1
sa‘îd131159,205,973,5583,5
karayazıcı11239,168,053,30107,2
zengî11439,117,153,2990,2
acem’e111108,975,793,2667,8
acem’in10628,936,483,1371,8
urbân122258,884,883,3558,7
u25617.4348,863,0214,03637,6
aşkıyâsı9278,867,532,9879,4
meşhûrı123778,644,143,2746,6
sind8548,636,362,7955,9
belh8648,616,112,7953,1
seyyâhânı81048,525,412,7645,0
âfâk92248,474,482,8739,0
kalenderoğlu6118,318,242,4460,7
nazîri71248,294,972,5635,0
meşhûr94058,183,622,7628,8
ve’lhâsıl83788,053,552,5924,9
meşhûrdur84038,023,462,5724,0
misli72828,013,782,4523,9
bınarı5347,996,352,2134,9
kullesine5417,986,082,2032,9
evlâdı73297,933,562,4221,9
şâm96157,913,022,6322,0
yemen62137,903,962,2921,9
halîl62207,893,922,2921,5
kavmi171.7917,862,393,3429,0
cemî‘i283.6877,742,074,0338,0
arnavud51797,703,952,0918,2
celâlî51817,703,942,0918,1
ezher4287,686,311,9727,7
evli52087,653,732,0716,7
rûm’da52127,643,712,0616,6
hâtemi4597,625,231,9521,5

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“arab” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (609) →
EÇS IX Y165a … ri ve basdığı ve bağrı basdısı niçe kerre yüz bin deve yükü Arab ve Acem'e ve Hindustân'a köfterin götürürler. Ve gûnâ-gûn h …
EÇS VI 34b … lû‘ edüp lisân-ı Talyan-ı Fireng ile ihtilât ederek lisân-ı Arab ile lisân-ı Fireng arasında lisân-ı Arnavud'u Hazret-i Ömer …
EÇS VIII 254b Atina şehrine iki sâ‘at karîb Rûm ve Arab [u] Acem'de Deli dağ nâmıyla şöhre-i şehr olmuş bir kûh-ı b …
EÇS II 226a … âsitânedir. Ve Tekye-i Bedevî, birdir, ammâ fukarâsı cümle Arab tâ’ifesidir. Tekye-i Küşte-gîrân ya‘nî Güleşciler Tekyesi
EÇS IX Y227b … Süleymân suyunun aynları üzre binâ olunmuşdur. Ba‘zı zamân Arab aşkıyâsı bu uyûnların yolun bozup Kudüs ahâlîsi usret çeker …
EÇS VIII 360a–360b … e "vedâ‘ mahallidir" deyü hakîre iki yüz guruş ve bir siyâh Arab kölesi ve bir âsî Arnavud kızı ve bir kat esvâb ve bir at v …
EÇS X Y27a … hire nâm bir pâdişâh-ı azîmü'ş-şân Ezher nâmında bir Habeşî Arab kuluna yigirmi bin kîse verüp "Mısır içinde bir hayrâtımız …
EÇS IV 317a … r. Hâlâ Deylem-i Irâk derler, ya‘nî Irâk zindânıdır. Irâk-ı Arab deylemi Kudüs kurbünde kal‘a-i Kerek'dir. Rûm'da mahbeshâne …
EÇS VIII 230b–231a Ve dahi Yenice'nin 231a kuzu kulağı gibi duhânı Rûm ve Arab u Acem'de meşhûr olup birer vukıyye mikdârı iki başı sivri …
EÇS III 55b … âyı ve Celâlî Kadı sarâyı ve Sarzâde Mustafâ Paşa sarâyı ve Arab Alî Paşa sarâyı, bu sarâylardan mâ‘adâ niçe hânedânlar vard …