İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

askeri

2.049
geçiş
759,4
milyonda
106.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
32
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi2.049837,0

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,87

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimEÇSToplam
askeri2.0492.049
askerî187187

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
islâm4361.42612,015,6520,472.717,9
deryâmisâl11154310,455,0710,22589,0
tatar11689310,344,4210,27504,5
bin33612.2679,592,1714,26499,0
pürsilâh647489,553,827,43224,8
güzîde564229,544,457,14245,8
bîpâyân421209,315,856,37274,4
islâma431959,295,186,38235,1
osmân631.2859,273,016,95155,3
bizim591.3559,152,846,61133,0
âli752.5879,052,256,85117,5
cümle34221.1978,911,4111,53246,7
türk332328,894,555,50149,5
islâm’ın29788,805,945,30193,7
küffâr461.6038,692,245,3571,2
islâm’a271218,675,205,05148,3
ile31323.7698,631,129,53150,1
mısır512.2878,591,885,2059,1
gelüp825.0518,561,425,6759,3
paşa1239.4788,451,105,9056,6
meks331.0708,442,344,6154,9
olup20117.2818,410,946,7770,2
girüp351.3698,392,074,5147,8
islâmı221018,395,164,56119,7
cem331.2148,372,164,4648,2
islâm’ı21458,366,264,52152,5
imdâd243648,353,444,4572,2
içine276818,342,714,4056,4
yedi684.8538,331,214,6737,0
hemân583.8658,331,304,5336,2
şâm256158,262,744,2553,3
askeriyle245328,252,894,2455,6
gibi614.6058,231,124,2329,4
cemapur19308,236,704,32154,7
görüp268468,202,344,0943,1
içre665.3248,201,034,1427,1
kadar564.2588,181,114,0326,5
münhezim202188,183,924,1872,9
tatarı192308,093,774,0465,4
âmâde215268,062,723,8944,1

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“askeri” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (2.049) →
EÇS III 77a … s-sabâh ki oldu bizzât Selîm Şehzâde atına süvâr olup cümle asker-i İslâm'ı devr edüp va‘de-i kerîmeler ve gûnâ-gûn istimâletle …
EÇS I 131b … âce geyüp gümüş zencîrli bıçak taşırlar. Ve cümle (---) bin asker-i bahâdırânlardır.
EÇS VII 43a … katlanmayup taşra çıkdıkda nefîr-i rıhletler çalınup cümle asker-i İslâm ile ân-ı sâ‘atde kal‘a-i Üstürgon'dan yine alay ile k …
EÇS VII 108b … Ve bu kal‘anın kâmil beş yüz aded Beşevli nâm Tatar atlısı askeri var kim cümle yarar ve zor-âver ve dilâver ve server-i hüne …
EÇS VIII 189a … n Kalmığ'a götürüp anları asker üzre getirüp cümle Kalmığ'ı asker-i İslâma kırdırup cümle mâl u menâlların askere ganîmet verüp …
EÇS III 30a–30b … oğlu kul ve cümle acemiyân ile cümle kırk dörd bin yeniçeri askeri Üsküdar'a geçüp kat-ender-kat saf saf olup haymelerin kurup …
EÇS VI 139a Ammâ bu mahalde Zirinoğlu ve Beganoğlu fürce bulup asker-i İslâm Seğitvar altında cem‘iyyetde iken nehr-i Dırava'nın V …
EÇS VIII 196b … i. Bunlar dahi cümle Bucak Tatarıyla altmış üç bin aded Rûm askeri olup Bâğçesarây'ı ihâta edüp âmâde durdular.
EÇS VI 17a … Rakofçi asrında derûn-ı hisâra bir takrîb ile beş bin Nemse askeri girüp Kemen Yanoş'a teba‘iyyen(?) ve hâlâ Apopi Mihal krala …
EÇS VIII 365b … İslâm beksumâtı me[m]lûdur. Hattâ Manya muhâfazasına giden asker-i İslâma bundan bin kantâr beksumât Dırac'a arabalar ile gidü …