İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

avretleri

79
geçiş
29,3
milyonda
4.004.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
10
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi7932,3

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,66

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
kâtib3379,738,441,7329,4
geyerler62419,266,732,4344,3
başlarına41399,236,941,9830,7
gulâmları31228,936,711,7222,1
kefere76868,235,452,5939,3
beyâz91.5347,514,652,8840,9
sâ’ir41.0296,894,051,8815,0
gibi134.6056,513,593,3141,1
hattâ41.3636,513,651,8412,9
rûm31.1616,313,461,589,0
gûne31.8815,652,771,486,4
gâyet63.8515,642,732,0812,6
cümle1921.1974,871,943,2223,3
vardır78.5684,731,801,897,5
ammâ1215.2294,681,752,4312,4
kadar34.2584,501,591,162,6
yine57.3724,461,531,464,1
var47.6464,081,161,102,0
niçe37.0563,780,860,780,9
olup717.2813,720,791,121,8
ve55147.9193,610,672,7410,8
yüz412.2723,410,480,560,4
dahi413.1863,300,370,460,2
ü311.2953,110,180,200,0
ile523.7692,78-0,16-0,250,1
edüp423.9572,45-0,49-0,810,5

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“avretleri” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (79) →
EÇS VII 151b … şeb-i muzlim zâ’il olup bir rûz-ı rûşen oldu kim her Çerkez avretleri nakış işleseler mümkin idi. Çerkeslerden su’âl etdik,
EÇS IX Y280b … ret-i Risâlet-penâh hicret edince niçe bin Sahâbe-i kirâmın avretleri
EÇS VIII 326a Ve yine avretleri sâ’ir kefere avretleri gibi don geymeyüp ayaklarına siyâh p …
EÇS VII 150b … ellerin hınnâlayup gözlerin sürmelemezler. Ve a‘yân-ı kibâr avretleri elvân boğası ve harîr daracık sıkma haftanlar geyerler.
EÇS VII 174a … şları elvân kalpaklıdır. Semmûr kürk ve nâfe kürk geyerler. Avretleri yine yüzü açık gezerler.
EÇS VIII 276b … mle merd [ü] zenânları başlarına beyâz sarık sararlar, ammâ avretleri siyâh saçların târumâr edüp üzerine beyâz bir Keşâni sarığı …
EÇS X Y339b–Y340a … tl ederler. Hakîr ol mahalde üzerlerine vardık. Cümle Urbân avretleri deff ü kudüm ve sancaklar ile leşlerinin üzerlerine semâ‘ e …
EÇS VII 134b … i sekiz kerre vaz‘-ı haml etmiş memeleri tobra gibi sarkmış avretleri hammâma koyup ba‘de'l-hammâm yine gûnâ-gûn saçı kırpık(?) v …
EÇS IX Y106b … r. Ve cümle evleri havlısız daracık evlerdir. Ve cümle Urum avretleri evlerinde şarâb ve rakı satarlar.
EÇS X Y245b … en meyyitden bâc alırdı. Fellâhlar cenâzelerin alemlerle ve avretleri meyyit akîbince hımârlara süvâr olup ellerinde makramalar ç …