İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

ayna*

5 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
20
geçiş
7,4
milyonda
5
biçim
2
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Dede Korkut Kitabı392,5
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi176,9

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

DK D 0,00
EÇS D 0,47

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: ayna) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
sidirkapsi42711,4511,292,0055,3
görklü48410,309,652,0045,8
derler54.1235,314,352,1320,8
ve12147.9191,410,450,931,1

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (20) →
EÇS VIII 211b … -i Îsâ tarîkin dutup mücerred pâk bir papas-ı sîne-çâk olup Aynaroz'u amâr etdiğiyçün Aynaroz derler.
EÇS VIII 216a … ba‘îde olup cümle âsâr-ı imâret binâlarıyla nümâyândır. Ve Aynaroz nâhiyesi kurâ ve kılâ‘ları cümle râygândır.
EÇS VIII 215b … mâlıyla bu Kavala'ya gelüp İslâm ile merhûm oldukda na‘şın Aynaroz şehrinde Aleksandire kenîsesinde defn edüp yerine oğlu Şeşû …
EÇS VIII 348b Evliyâ bu ayna târîhin dedi, / Âb-ı kevser Hak içün oldu sebîl. / Sene 108 …
DK Muk. 20 … ṣaġ varsa esen gelse ṣıdḳı bütün hacı görklü ṣaġış güninde ayna görklü ayna güni oḳıyanda ḳuṭbe görklü ḳulaḳ urup diŋleyend …
EÇS VII 123b … ağı Eski Bâğçesarây’ı şehri derelerinden cereyân ederken bu ayna Çürüksu derler, gâyet müsta‘mel sudur içilmez.
EÇS IX Y197a … dâ’imâ hilkati böyle olup bu hâl üzre cârîdir. Ba‘zılar bu ayna Mes‘ûd Atşânî derler, ulu ziyâretgâh ve âb-ı nâbdır. Andan,
EÇS VIII 212b Ve bu Aynaroz nâhiyesinde hâlâ cümle her gün başına bir kenîseler var kim …
EÇS VIII 211b … red pâk bir papas-ı sîne-çâk olup Aynaroz'u amâr etdiğiyçün Aynaroz derler.
EÇS VIII 374b Hâlâ ol seng mermer-i müstetır mürûr-ı eyyâm ile Aynaroz ruhbânlarının ellerine Sidirkapsi kal‘asında girüp "Nücûm-ı …