İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

azîmler

297
geçiş
110,1
milyonda
1.080.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
12
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi297121,3

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,85

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
ziyâfeti2917310,987,575,36252,2
cengi266439,825,524,99149,4
dırahtı184109,705,644,16106,4
gârı91759,295,872,9556,0
havzı112889,275,443,2461,9
enhârı7929,206,432,6249,1
tabyai6869,006,312,4241,1
hânedânı71578,985,662,5941,5
sarâyı261.4458,934,354,85108,1
kılâ‘ı5878,746,032,2032,2
kullei83578,654,672,7236,6
ma‘lûmumuz51268,605,492,1928,5
kubâbı4438,596,721,9829,7
cibâli4458,586,661,9829,4
kazup51378,565,372,1827,7
çınârı4788,455,861,9724,9
binâyı118548,293,873,0938,7
kadîmler3208,287,411,7225,3
mahlût96838,233,902,8032,0
mebnî63598,234,252,3224,1
birbirlerine63658,214,222,3223,9
kıbâbı3418,186,381,7120,8
taburı3608,115,831,7018,5
amûdı41998,054,511,9117,5
tâki3907,995,241,6916,1
alayı76127,983,702,4423,1
sâyesinde3967,975,151,6815,7
sengi65027,943,762,2720,3
cisri76577,913,602,4322,1
bunlardır54007,883,832,0817,3
ârâste42647,874,101,8815,3
munsab31297,854,721,6713,9
birbirine31767,704,271,6412,1
servi31827,684,231,6411,9
cebeli67657,533,152,1715,6
inşâ67747,523,142,1715,5
nehri284.9857,442,674,4656,9
kal‘amisâl32827,413,591,599,5
olurdu33137,333,441,578,9
âsârı45257,323,111,7710,2

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“azîmler” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (297) →
EÇS VI 178a … ezkûr Kral Cisri kurbunda bir gün bir gecede on aded cisr-i azîmler inşâ etdiler kim her birinin üzerlerinden on aded fîl-i Mah …
EÇS III 114b … ün manzûrumuz olduğu üzre yemîn ü yesârında ne kadar nehr-i azîmler kendüye mahlût olup tulû‘undan gurûbuna varınca ana rizân o …
EÇS VIII 252a … olmadığından İslâmbol tekurü bu Atina kubbesi yerine tâk-i azîmler etdirüp ol kemerler üzre dıraht-ı müntehâ servi ağaçları ki …
EÇS III 53b–54a … Birecik'e gelince kâmil yetmiş bir aded geçit vermez nehr-i azîmler mahlût olduğu inşâallah mahalliyle cümle tahrîr olunur. Âb- …
EÇS II 315a–315b … nar ve yetmişer seksener mikdârı kılâ‘-ı metînler ve nehr-i azîmler vardır. Ammâ bu Bahr-i Haraz'da bir cezîreli yer yokdur. Am …
EÇS IV 210a … tarâvet edüp ibâdet ederdi. Hâlâ kûh-ı Mardin'de niçe gâr-ı azîmler vardır, anda sâkin olup hâlâ savma‘a-i Yûnus Nebî derler bi …
EÇS IX Y355b … e binâ ederek cebel-i Arafât'a getirdiler. Anda iki bürke-i azîmler binâ etdiler.
EÇS X Y320a … al‘a dibinde deryâya mahlût olduğu yerde teferrücgâh havz-ı azîmler ve soffalar vardır. Ba‘zı gurebâ havuzlarda gusül edüp câme …
EÇS VI 51b–52a … râ ve vükelâlar serâperde-i pâdişâhîde cem‘ olup müşâvere-i azîmler 52a oldukda niçe hayr-hâh-ı devlet olan ihtiyârlar eyitdi …
EÇS III 114b Evvelâ Bismillah ile bed‘ edelim. Bu nehr-i azîmler Cenâb-ı İzzet'in cemâl-i bâ-kemâlin görüp cerayân etmişdir. …