İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

bîdîn

67
geçiş
24,8
milyonda
4.720.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
14
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi6727,4

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,71

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
la‘îni51910,9010,372,2363,4
bîmezheb31710,199,801,7335,3
la‘în816510,147,932,8272,5
mel‘ûn42338,776,431,9827,9
kâfiri32458,305,951,7018,9
nemse34627,545,031,6815,1
kralı35597,294,761,6714,0
alay47837,274,681,9218,3
nâm82.6076,623,952,6529,0
olan96.7715,432,742,5519,0
ü911.2954,702,002,2511,6
vardır58.5684,251,551,474,2
kal‘ai37.7333,660,970,851,1
ammâ515.2293,420,720,881,1
bin412.2673,410,720,780,8
yüz412.2723,410,710,780,8
dahi413.1863,310,610,690,6
ile723.7693,270,570,861,0
ve35147.9192,950,250,951,1
cümle521.1972,950,250,350,1
olup417.2812,920,220,280,1
u317.4342,49-0,21-0,270,1
edüp423.9572,45-0,25-0,380,1

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“bîdîn” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (67) →
EÇS II 268b–269a … 'l-hâl Venedik balyozun Dîvân-ı Pâdişâhîye da‘vet edüp "Bre bî-dîn mel‘ûnlar, niçün sulha mugâyir iş işleyüp limanınıza bizim …
EÇS VI 100a … ne varup destâr-ı Muhammedîler yere urup mürted [ü] kâfir-i bî-dîn olup eydirler:
EÇS VII 32a … ilâh amân ile küffârları geçirüp seg ber-sahrâ-yı Segedin'e bî-dîn kâfirler gitdiler ve cümle yeniçeri kethudâlarını ve yeniçe …
EÇS VIII 198b "Ben İslâm pâdişâhı olup dîn-i Muhammedîden olup eyle bîdîn Mecûsî-mezhebden niçün varup tecdîd-i bî‘at ederim" deyü Ab …
EÇS V 117b … ne-i sâbıkda mahsûr olan kapudanı Luşancı nâm la‘în yine ol bî-dîn kapanup cünd-i cünüb-ı Hırvad ve hoyrâtdan üç bin aded tüfe …
EÇS V 14b … n olan Ziyâeddîn Hân oğlunu ortanca karındaşı ol Nûreddîn-i bî-dîn niçe yerden hançer ile urup şehîd edüp işte altı konak yeri …
EÇS IV 334b–335a … âyı kırmak fermân eyledikde bu kadar pür-silâh temerrüdîn-i bî-dîn Ebü'l-feth Câmi‘i'nin cânib-i erba‘asından hücûm edüp vakt- …
EÇS VIII 328a … aya duhûl olmak üzre yürüdülüp içerüde mahsûr olan düşmen-i bî-dîn dahi ziyâde zebûn ve bî-dermân olmuş iken küffârın istinsâr …
EÇS X Y318a … ar‘aş üzre irsâl etdükde Alâ’üddevle dahi yüz bin Türkmân-ı bî-dîn [ü] bî-kemân ile Göksun yaylasında iki asker kemâkân yedi s …
EÇS IV 375a … tâ Enûşirvân asrına dek bî-mâ deverân ederdi. Ol asırda bir bî-dîn mil-i tahhânda olan hatt-ı Yûnus üzre tebevvül edince dever …