İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

böyle*

7 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
1.944
geçiş
720,4
milyonda
7
biçim
2
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Dede Korkut Kitabı501.541,3
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi1.894773,7

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

DK D 0,72
EÇS D 0,94

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: böyle) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
iken861.8159,553,048,15214,9
olunmuşdur731.3949,493,187,60195,6
târîhi561.0289,273,246,69154,1
tahrîr903.0269,212,377,65152,4
olmamışdır311678,915,015,39161,1
niçün311868,904,855,38153,9
deyü1136.0078,861,717,37112,0
digeç28298,867,395,26280,1
olmuşdur491.8508,732,205,4873,7
târîh307088,532,884,7368,9
yokdur744.6458,521,475,4956,6
didi275638,463,064,5768,0
hudâ462.5828,381,634,5942,0
azîm564.0978,251,254,3332,3
yine857.3728,221,004,6133,2
ederler594.5658,211,174,2630,2
ola301.5888,121,713,8129,8
kârı215538,112,723,8944,2
celî182608,063,593,8957,6
elhâsıl205188,062,743,8042,6
kelâm227908,042,273,7234,8
kânûnı183088,033,343,8251,8
işte195157,982,683,6839,0
diyârda184207,962,893,6741,7
sevâdı161677,964,063,7661,3
olur586.0127,900,743,0713,2
terkîm151527,874,103,6558,3
hamdi209327,831,903,2723,6
osmân’da141747,763,803,4748,8
üzre8811.8897,700,362,085,1
şöyle131037,704,453,4457,0
gerek143077,672,983,2734,0
âli282.5877,660,912,479,2
halk155147,642,343,1124,9
dahi9213.1867,640,281,673,2
ammâ10415.2297,630,241,592,9
olunur201.3817,621,332,6912,9
eder374.2497,610,602,065,6
pâdişâhı155867,602,153,0021,7
yerde211.6047,601,182,5711,0

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (1.944) →
EÇS V 77a Ben eyitdim, ‘Behey Sultân Efendim, latîfe-i efsâneyi ko. Böyle keder ü kesel-âmiz cevâbları söyleme’ dediğimde, hemân Sult …
EÇS VIII 200b … du. Ve bir etmek bir altuna çıkdı, zîrâ dörd bin kadar âdem böyle kal‘acıkda ne bulsunlar ve ne yesinler.
EÇS VII 79a … kâfirle yaka yakaya olamaz mu ya! Şu serhaddimiz oğlanların böyle döğmeye" deyü gulâmın pederin ta‘n-âmîz lisânlar ile rüsvây …
EÇS IX Y16b … undandır. Bir hâtûn-ı Adeviyye'nin hayrâtıdır kim bir mülûk böyle hayrâta mâlik olmamışlar. Tâ bir konak yerden niçe sengistâ …
EÇS I 173b … imdi leb-i deryâda olursa ömrü içinde balık yememişdir kim böyle kitâb te’lîf etmişdir, zîrâ çok balık yiyen âdemin aklı haf …
EÇS VI 110b … çadırlarımız Hindî Baba hırkalarına döndü. Ne çâre herkese böyle fermân-ı vezîr olundu.
EÇS I 159b … üzre olan ekmekleri yetmiş seksener çift câmûs çeker. Niçe böyle azîm ekmek yaparlar lâkin bunlar furunda pişmek mümkün deği …
EÇS IV 321b … hevâsının letâfeti cihetinden hazz olunup ve hâk-i Irâk'da böyle şehr-i mu‘azzam harâb u yebâb kalmışı ma‘kûl görülmeyüp sen …
EÇS X Y321a–Y321b … medlerdir kim rûy-ı zemîn seyyâhân u müverrihânı mâbeyninde böyle meşhûr-ı âfâkdır. Ve hakkâ ki ayne'l-yakîn hâsıl etdiğimiz …
EÇS VIII 237a … etdi. Hakkâ ki niçe hânedânlar kapanup kalmışdı. Bir kerre böyle tâ‘ûn-ı ekber Bursa Yenişehir'ine dahi vâki‘ olmuşdu.