İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

bahadır

11
geçiş
4,1
milyonda
20.901.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
2
eserde
1
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Dede Korkut Kitabı5154,1
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi62,5

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

DK D 0,55
EÇS D 0,49

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimDKEÇSToplam
bahâdır·219219
bahadır5611
bahâdir·11
bâhâdır·11

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: bahadır) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
geray34007,907,851,7226,8
ve5147.9190,150,050,080,0

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“bahadır” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (11) →
EÇS VII 115a "Amân çuralarım {oğullarım}, amân batır cigitlerim {bahadır yiğitlerim} ve karaçı {iş erleri} kardaşlarım , gün bugünkü …
DK X 11 … purḳalu böyür meger ḫanum uşun ḳocanuŋ kiçi oġlı segrek eyü bahadır alp delü yigit ḳopdı bir gün yolı bir
EÇS X Y329b … ıyâ-yı Süleymân Hân'dır. Macariyyü'l-asl bir şecî‘ nefsinde bahadır gürbüz er imiş. Niçe feth [ü] fütûhâtına ve hayrât [u] hase …
DK VI 5 kaŋlı ḳoca aydur oġul sen ḳız istemez-imişsin bir cılasun bahadır ister-imişsin anuŋ arḳasında yiyesin içesin ḫoş kiçesin ayd …
DK X 2 … var-ıdı 'ömrinde iki oġlı var-ıdı ulu oġlınuŋ adı egrek idi bahadır delü yaḫşı yigit idi bayındır ḫanuŋ divanına ḳaçan istese v …
DK IX 23 oġlançuġı emren bahadır babasına ḳarşu geldi gördi beŋzi ṣararmış dülbendi boġazına …
EÇS X Y371a … ine hasm-ı kavîlerdir. Ammâ cümleden bu kabîle-i Âyid şecî‘ bahadır kavmdir. Cümle sekiz bin asker fetâ olur.
EÇS X Y22b Bunlara "hân" derler, Geray evsâflarıdır. Meselâ Bahadır Geray [ve] İslâm Geray ve Gâzî Geray Hân derler.
EÇS I 143b … e teferrücgâh-ı Kadıköy bâğları ve Haydar Paşa bâğı ve Âl-i Bahadır bâğları ve Sücâh bâğları.
EÇS X Y394a … ı kal‘a gelüp elli hecîn üzre ikişer pür-silâh tüfeng-endâz bahadır hemrâz yiğitler getirdiler. Ve dörd hecîn deve yükü me’kûlâ …