İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

basra

177
geçiş
65,6
milyonda
1.857.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
11
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi17772,3

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,52

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimDLTEÇSToplam
basra·177177
başra1·1

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
lahsa294612,0610,235,38378,1
ummân116810,528,273,31106,1
kurna106110,438,293,1596,7
ma‘kal72410,169,122,6476,8
bağdâd2349110,146,484,74162,6
kargısı479,4810,092,0050,9
şatt’dan5559,467,442,2242,1
nevâhîlerin4169,418,902,0042,4
yemen82139,396,162,7952,9
medd4279,338,141,9937,8
kûfe5989,226,602,2136,1
hindistân4499,187,281,9932,8
lahsa’dan339,0910,901,7345,3
hâkin369,079,901,7337,0
ummân’a3119,039,021,7332,4
şatt51409,016,092,2032,5
reyy4958,916,331,9827,4
önünde147828,905,093,6372,0
saky4988,906,281,9727,1
hâkimi148818,764,923,6268,8
etmeğiçün3618,696,551,7121,5
ayrılup3778,606,211,7120,0
kurbünde74208,594,992,5635,0
acem’e31108,425,701,7017,9
hilâfetinde31358,305,401,6916,7
medîne32167,974,731,6713,9
sancak43577,944,421,9116,9
b43627,934,401,9116,8
ta‘âlâ32387,894,591,6613,4
bahri78047,874,052,4926,3
vilâyeti91.1787,773,862,7931,6
hüseyin79257,703,852,4624,4
ellerinde33227,624,151,6311,6
diyârı79947,613,752,4523,5
hükmünde45117,573,901,8714,2
acem57277,503,712,0716,5
eyâleti69457,453,602,2519,0
mekke34517,293,661,609,7
hâkinde58857,273,432,0314,7
mahlût46837,253,481,8212,0

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“basra” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (177) →
EÇS IV 345b … bânları içinde bebr ü peleng ve arslan u kaplanları vardır. Basra ve Lahsa ve Ummân ve Kûfe ve Necef-i zer-kân-ı sadef sahrâl …
EÇS IV 360a–360b … âta‘a-i Übülle ve mukâta‘a-i Cerce ve livâ-yı azîm cezîre-i Basra, eyâlet-misâl bir sancakdır. Cümle otuz altı pâre ma‘mûr ka …
EÇS X Y24b dır. Memâlik-i Bağdâd-ı behişt-âbâd ve Basra ve Lahsa ve Yemen ve Mekke ve Medîne ve ilâ bilâd-ı Ümmü Dü …
EÇS IV 360a … Hân nâm oğlun ve vezîri nâmına Mîr Muhammed'i hedâyâlar ile Basra miftâhların Süleymân Hân'a gönderüp yine Basra hükûmeti eyâ …
EÇS IV 356a … r-i rimâli içre ubûr ederken billûr u necef parçaları bulup Basra bâzergânlarına fürûht ederler. Anlar da ol billûr ve necefl …
EÇS IV 359a … eyn, bender-i Irâkeyn, hısn-ı hasîn ü sedd-i metîn, diyâr-ı Basra, ya‘nî kal‘a-i Kurna
EÇS IV 365b … şehri elma ve ayvalarından hedâyâlarımız verüp yine şehr-i Basra içre birkaç eyyâm cân sohbetleri etmeğe başladık.
EÇS IV 362b … ehr-i Ebü'l-Hatîb ile mâbeyni bir fersah yerde cereyân edüp Basra fevkinde Şatt'a rîzân olur. Ve,
EÇS IV 366a … hû Ebü'l-Müslim-i Teberdâr askeri Mervâniyân'ı kıra kıra bu Basra kurbünde merkûm Ammâre kal‘asın feth edüp içinde olan Mervâ …
EÇS IV 339b Ve eyâlet-i Basra, Bağdâd'ın cenûbunda vâki‘ olmuşdur. Şattu'l-Arab kenârında …