İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

benderi

220
geçiş
81,5
milyonda
1.494.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
6
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi22089,9

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,71

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimEÇSToplam
benderi220220
bender’i11

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
süveys1010110,007,253,1481,7
dimyât101079,977,163,1480,4
reşîd121739,976,733,4389,1
cidde8569,897,772,8271,5
behlûle659,7710,852,4588,0
süveys’de679,7610,362,4582,3
cidde’ye6319,618,212,4457,6
süveys’e5359,337,772,2344,7
iskenderiyye71679,216,012,6044,8
zeylâ449,1910,582,0058,7
etle499,169,412,0046,3
süveys’den4119,159,122,0044,3
kadîm199449,064,954,2294,1
dimyât’a4289,057,771,9935,8
reşîd’e4289,057,771,9935,8
tuzla4329,027,581,9934,6
donkalâb378,769,361,7334,5
dimyât’dan3108,748,851,7331,8
reşîd’de3118,738,711,7331,1
yenbû3198,687,921,7227,5
reşîd’den3208,687,851,7227,1
cenûbunda41138,625,761,9624,2
azîmdir128148,574,503,3152,1
iskeledir3418,566,811,7222,6
mildir3418,566,811,7222,6
iskelei3458,546,681,7222,0
sevâdı41678,405,201,9521,1
erdeb3728,406,001,7019,2
hasîn41748,385,141,9420,8
nihâyet3888,325,711,7018,0
iskele42078,264,891,9319,5
hısnı42298,194,741,9318,7
şehri495.6788,093,736,47164,0
azîm354.0978,053,715,46116,3
varakda31538,044,911,6714,7
kazâi42898,014,411,9116,9
bahri88048,003,932,6428,7
mekkei31667,994,791,6714,2
mîldir31757,964,721,6713,9
bilâdı31797,944,681,6613,8

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“benderi” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (220) →
EÇS IX Y385a Ve bu bender-i Süveys Mısır'a iki konak yerdir. Hazret-i İbrâhîm asrında M …
EÇS IX Y355b … karye vardır, anda bir nehr-i azîmi kehrîz ve lağımlar ile bender-i Cidde'ye götürüp şehr-i Cidde'yi gark-ı âb edüp Cidde bende …
EÇS IX Y371b Ve cihet-i cenûbîsi bilâd-ı Sa‘îd-i âlî ve bender-i kal‘a-i Kuseyre kim nehr-i Nîl kenârında Kınâ şehrinden bir …
EÇS III 126b–127a … eyâleti in‘âm olundu. Hâlâ Babadağı kal‘aya muhtâcdır. Zîrâ bender-i şehr-i mu‘ammerdir kim imâret kal‘a lâzımdır. Bu şehir Özi …
EÇS X Y379b Evsâf-ı şehr-i ma‘mûr-binâ bender-i şîrîn Kınâ
EÇS IV 364a … ân hükmünde başka hânlıkdır. Yedi bin müsellah nökerâtla bu benderi hırâset eder. Zîrâ intihâ-yı serhadd-i Fireng-i bed-reng-i …
EÇS VII 149a … vilâyet-i Irâk ve Yesrib ve Bathâ ve Konfot'a ve Morağ'a ve Bender-i Mohan'a ve Bender-i Zebîd'e ve Bender-i Teğar'a ve kal‘a-i …
EÇS V 48a … le cebehâne ve toplar ile pîrâste olmuş bir sedd-i metîn ve bender-i hasîn bir cây-ı mûjıkhâne-i menhûsdur. Bu kal‘anın kıble ta …
EÇS IV 311b … i ve çârsû-yı keremli ve müte‘addid câmi‘ ve hân u hammâmlı bender-i şehr-misâl bir kenddir ve daroğalıkdır. Ekseriyyâ halkı cül …
EÇS I 152a … n [ü] emân ve âb [u] hevâsı memdûh-ı halk-ı cihân böyle bir bender-i azîm görmedik dediler. Hakkâ ki pâdişâhım yine böyle bir şe …