İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

bitlis

52
geçiş
19,3
milyonda
5.919.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
8
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi5221,2

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,35

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimEÇSToplam
bitlîs193193
bitlis5252

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
kanlı31329,067,201,7224,1
şehrinde54238,436,262,2133,6
diyârbekir32598,306,231,7120,1
hâkimi58817,465,202,1826,4
hükmünde35117,455,251,6916,0
hânı132.5437,365,053,5066,3
ahmed42.4915,693,381,8111,6
şehri95.6785,693,362,7125,9
kal‘ası32.6845,172,861,496,7
zîrâ33.5894,752,441,415,3
cânibi35.6464,111,791,233,2
kal‘ai47.7334,071,751,404,1
paşa49.4783,781,451,273,0
ammâ415.2293,100,770,831,0
ile523.7692,780,450,600,4
edüp523.9572,770,440,580,4
ve25147.9192,470,130,440,2

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“bitlis” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (52) →
EÇS V 14b–15a … Kürdistân idi. Bu sıfatlarla muttasıf olmağın cümle ahâlî-i Bitlis cümle birâderlerine bu Ziyâeddîn Beğ'i tercîh edüp sağîr ü …
EÇS III 85a–85b … sem fethinde âciz olam" deyü fermân edüp Betlîs-i hazînedâr Bitlis kal‘ası binâsına şürû‘ etmede. Yine İskender 85b hükemâla …
EÇS III 1b 82. Kal‘a-i Çapakçur ve hâss-ı nehr-i Bitlis.
EÇS III 87a–87b … ârlara revâne olmadadır. Bu mahalde Van vezîri müsellimi ve Bitlis hânı müsellimi ve Atak beği müsellimi hâzır olup cümle tücc …
EÇS VI 141b … Evvelâ sarı ve neftî ve yeşil sahtiyanı meğer Kürdistân'ın Bitlis şehrinde ola. Ve üstâd-ı mücellidleri sihir mertebesi kitâb …
EÇS V 9a … u hakîr cümle hânzâdeler ve mîr-i aşâyir ve a‘yân-ı kibâr-ı Bitlis ile hüsn-i ülfet edüp her birinden bu kadar ihsân [u] in‘âm …
EÇS V 13b … nc [ü] anâ ile Hüsrev Paşa çârsûsın karanlıkda geçüp şehr-i Bitlis ne kadar şehr-i mu‘azzamdır. Bir hayli zamânda şehri çıkup …
EÇS V 26b … le gidelim. Serhadd-i Van-ı sedd-i îmân ahvâlin ve ol habîs Bitlis hânıyla nice ceng eylediğinizin ahvâlin su’âl ederler. Künh …
EÇS III 182a–182b … hu a‘lem Kaya Sultân ehlim bir hâliyle kanlı şehîd olur. Ve Bitlis Hânı'na dahi ol kanlı ekmekden ver, yesin, dediği Allahu a‘ …
EÇS V 14b … k edüp yedi günden sonra Menteş Bölükbaşı'nın üç yüz yiğidi Bitlis deresinden ceng ede ede bizim izimizce paşanın hâk-i pây-ı …